Çin’deki gen düzenleme deneyinde ikinci çocuk ölümü aylar süren sessizliğin ardından açıklandı

Çin'deki iki ayrı gen düzenleme klinik deneyinde iki çocuğun ölümü ardı ardına ortaya çıktı. Bu durum, ülkenin ileri düzey tıbbi araştırmalara yönelik yasal düzenleme çerçevesi ve araştırmacı liderliğindeki çalışmaların şeffaflığı üzerindeki denetimleri artırdı.

Gizlenen Bir Ölüm Ortaya Çıktı

Science dergisi ve Retraction Watch tarafından 23 Temmuz'da yürütülen ortak bir soruşturma, 6 yaşındaki bir kız çocuğunun Şanghay'daki Xinhua Hastanesinde beyne yönelik deneysel bir gen düzenleme tedavisi aldıktan yedi gün sonra, Mart 2025'te öldüğünü ortaya çıkardı. Nadir görülen ancak hayati tehlike oluşturmayan bir nörogelişimsel bozukluk olan Snijders Blok-Campeau sendromuna sahip çocuk, araştırmacıların kendi türünde dünyadaki ilk insanlı test olarak adlandırdığı denemenin tek katılımcısıydı.chinadaily+2

Klinik deney, Şanghay Jiao Tong Üniversitesi Tıp Fakültesinden nörobilimci Zilong Qiu liderliğinde yürütüldü. Kızın ailesi, tedavinin klinik öncesi çalışmalarını finanse etmek için 860.000 dolar ödemişti. Çocuk, küçük kan pıhtılarının organlara zarar verdiği bir durum olan trombotik mikroanjiyopati nedeniyle hayatını kaybetti. Xinhua Hastanesindeki iç etik incelemesi, bu ölümün tedaviyle "kesinlikle ilişkili" olduğu sonucuna vardı.retractionwatch+2

Ölüm hiçbir zaman kamuoyuna açıklanmadı. Şubat 2026'da Qiu'nun ekibi, insanlı deneyden veya ölümden bahsetmeksizin klinik öncesi bulguları Nature Springer Nature Group dergisinde yayımladı. Nature, 29 Temmuz'da makaleyle ilgili endişeleri belirten bir editör notu ekledi. Deney, 30 Temmuz'da ClinicalTrials.gov adresinde sonlandırıldı olarak işaretlendi.chinadaily+1

Şanghay Jiao Tong Üniversitesi Tıp Fakültesi, 26 Temmuz'da yaptığı açıklamada bir soruşturma komisyonu kurduğunu duyurdu ve "bilimsel etiği ihlal eden her türlü tıbbi araştırmaya kararlılıkla karşı çıktığını" belirtti.chinadaily

İkinci Bir Ölüm Daha Ortaya Çıktı

Ardından 5 Ağustos'ta, Şanghay merkezli HuidaGene Therapeutics, Duchenne kas distrofisi gen düzenleme deneyindeki bir hastanın, tedavisi HG302'nin yüksek bir dozunu aldıktan sonra Ağustos 2025'te öldüğünü açıkladı. Şirket, ölümü adeno ilişkili virüs vektörünün sistemik uygulanmasının ardından gelişen şiddetli kompleman ve sitokin aktivasyonunun yol açtığı akut solunum sıkıntısı sendromuna bağladı.bloomberg+1

STAT News'e göre, HuidaGene CEO'su Alvin Luk, 2025 yılındaki Amerikan Gen ve Hücre Tedavisi Derneği konferansında erken dönem deney verilerini sunmuştu ancak şirket sonrasında 15 ay boyunca sessizliğe büründü. Luk ve Teknoloji Direktörü TJ Cradick geçtiğimiz yaz sessizce şirketten ayrıldı. Açıklama, ancak aylarca süren araştırmaların ve gazetecilerin ısrarlı sorularının ardından geldi.statnews

Mevzuat Boşlukları Mercek Altında

Her iki deney de Çin hastanelerinin devlet denetçilerinin doğrudan gözetimi olmadan çalışma başlatmasına izin veren yolları kullandı. Çin Renmin Üniversitesinde hukuk profesörü olan Shi Jiayou, The Beijing News'e yaptığı açıklamada, hayati tehlikesi olmayan bir duruma sahip bir çocuğu bilinen ölümcül risklere maruz bırakmanın araştırma etiğinin temel ilkelerini ihlal ettiğini söyledi.statnews+1

"Araştırma katılımcılarının hayatı ve güvenliği, her zaman dünyadaki ilklerin, dergi yayınlarının ve akademik başarıların önünde tutulmalıdır," dedi Shi.chinadaily