აშშ ჰონგ-კონგს სანქციების ნაწილს უხსნის „საგანგებო მდგომარეობის“ ვადის გასვლის გამო

ტრამპის ადმინისტრაციამ ჰონგ-კონგთან დაკავშირებით გამოცხადებულ საგანგებო მდგომარეობას ვადა 14 ივლისს ამოუწურა, რითაც ნაწილობრივ შეამსუბუქა პრეზიდენტის პირველი ვადის განმავლობაში, 2020 წელს დაწესებული სანქციები, თუმცა ეს ნაბიჯი არ ნიშნავს ვაშინგტონის მხრიდან ტერიტორიის სპეციალური ავტონომიური სტატუსის აღდგენას.

საგანგებო მდგომარეობა დასრულდა, თუმცა შეზღუდვები ძალაში რჩება

აშშ-ის ხაზინის დეპარტამენტმა პარასკევს განაცხადა, რომ 13936 აღმასრულებელ ბრძანებაში გამოცხადებულ საგანგებო მდგომარეობას, რომელიც ხელმოწერილი იყო 2020 წლის 14 ივლისს, პეკინის მიერ ჰონგ-კონგში ეროვნული უსაფრთხოების კანონის შემოღების საპასუხოდ, ვადა ამოეწურა მას შემდეგ, რაც პრეზიდენტმა ტრამპმა გადაწყვიტა იგი კიდევ ერთი წლით არ გაეხანგრძლივებინა. ბრძანება ყოველწლიურად ხანგრძლივდებოდა, ბოლოს კი 2025 წლის ივლისში გაგრძელდა.ofac.treasury+2

ვადის გასვლის შემდეგ, უცხოური აქტივების კონტროლის ოფისმა (OFAC) სპეციალურად დანიშნული მოქალაქეებისა და ბლოკირებული პირების სიიდან (SDN) ამოიღო ის პირები, რომლებიც სანქცირებულნი იყვნენ მხოლოდ საგანგებო უფლებამოსილების ფარგლებში. თუმცა, ხაზინის წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ სანქციები ძალაში დარჩება 49-დან 38 პირისთვის, რომლებსაც მანამდე აღმასრულებელი ბრძანება ეხებოდათ. ისინი, ვინც კვლავ სანქცირებულნი არიან 2020 წლის ჰონგ-კონგის ავტონომიის აქტის საფუძველზე, მათ შორის ყოფილი აღმასრულებელი დირექტორი კერი ლამი და ამჟამინდელი ლიდერი ჯონ ლი, გადაყვანილნი არიან OFAC-ის არა-SDN მენიუზე დაფუძნებული სანქციების სიაში, ხოლო 2026 წლის 14 ივლისამდე დაბლოკილი აქტივები კვლავ გაყინული რჩება.reuters+3

სახელმწიფო დეპარტამენტის სპიკერმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ თავად აღმასრულებელი ბრძანება „სხვა მხრივ ძალაში რჩება“ და ვაშინგტონი კვლავ მიიჩნევს, რომ ჰონგ-კონგი „აღარ არის საკმარისად ავტონომიური იმისთვის, რომ გაამართლოს განსხვავებული მოპყრობა“ მატერიკულ ჩინეთთან შედარებით. ხაზინის დეპარტამენტმა აღნიშნა, რომ საგანგებო მდგომარეობის ვადის გასვლა გავლენას არ ახდენს არც 2019 წლის ჰონგ-კონგის ადამიანის უფლებათა და დემოკრატიის აქტზე და არც ჰონგ-კონგის ავტონომიის აქტზე.scmp+2

ჩინეთი მიესალმება ამ ნაბიჯს

ჩინეთის კომერციის სამინისტრომ ამ გადაწყვეტილებას უწოდა „მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ჩინეთ-აშშ-ის ეკონომიკურ და სავაჭრო კონსულტაციებზე მიღწეული კონსენსუსის განსახორციელებლად“ და განაცხადა, რომ შეერთებულმა შტატებმა დაადასტურა, რომ არ გაახანგრძლივებდა საგანგებო მდგომარეობას. სამინისტროს შეფასება უფრო შორს წავიდა, ვიდრე ვაშინგტონისა, რაც მიანიშნებდა იმაზე, რომ თავად აღმასრულებელი ბრძანება გაუქმდებოდა, ეს ფორმულირება კი ეწინააღმდეგება სახელმწიფო დეპარტამენტის განცხადებას, რომ აღმასრულებელი ბრძანება 13936 ძალაში რჩება.npr+1

სააგენტო Reuters-ი Thomson Reuters Corporation ↗ 2.92% იტყობინებოდა, რომ ჩინეთმა ეს მოვლენა შეაფასა, როგორც აშშ-ის მხრიდან ორმხრივი ურთიერთობებისთვის „უფრო პოზიტიური მიმართულებით“ გადადგმული ნაბიჯი. ჰონგ-კონგის მთავრობამ ცალკე მიესალმა ამ გადაწყვეტილებას.usnews+1

შეზღუდული პრაქტიკული გავლენა

დიპლომატიური მნიშვნელობის მიუხედავად, პრაქტიკული შედეგები საკმაოდ მოკრძალებული ჩანს. ჰონგ-კონგის სპეციალური სავაჭრო სტატუსი, რომელიც გაუქმდა 2020 წელს, როდესაც ტერიტორიამ დაკარგა წვდომა აშშ-ის თავდაცვის ექსპორტსა და მაღალტექნოლოგიურ პროდუქტებზე მატერიკული ჩინეთისგან განსხვავებული რეჟიმით, არ აღდგენილა. აღმასრულებელი ბრძანების დებულებები, რომლებიც ჰონგ-კონგს ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის თანაბარ პირობებში აყენებს ვაჭრობისა და ექსპორტის კონტროლის მიზნებისთვის, კვლავ მოქმედებს, ხოლო კონგრესის მიერ შემუშავებული საკანონმდებლო სანქციების ჩარჩო დამოუკიდებლად აგრძელებს არსებობას, მიუხედავად საგანგებო მდგომარეობის ვადის გასვლისა.scmp+2