NASA-ს „დიდი აფეთქების“ მანევრმა Voyager 2-ის მისია სულ მცირე ერთი წლით გაახანგრძლივა

აგვისტო 7, 2026

NASA-მ დაადასტურა, რომ Voyager 2-ზე ენერგიის დაზოგვის „დიდი აფეთქების“ მანევრმა წარმატებით ჩაიარა, რის წყალობითაც წლის ბოლომდე კიდევ ერთი სამეცნიერო ხელსაწყოს გამორთვის აუცილებლობა თავიდან იქნა აცილებული.livescience+1
რისკიანი გადართვა სიგნალის ორმხრივი 40-საათიანი დაგვიანების პირობებში ზუსტ შესრულებას მოითხოვდა, რადგან საწვავის მილების გაყინვას შესაძლოა მისია სამუდამოდ დაესრულებინა.cnn
მსგავსი პროცედურა იგეგმება Voyager 1-ისთვისაც, რომელსაც მხოლოდ ორი მომუშავე ხელსაწყო დარჩა: თერმული ტესტირება აგვისტოს ბოლოსთვისაა მოსალოდნელი.cnn+1

NASA-ს რეაქტიული მოძრაობის ლაბორატორიის (JPL) ინჟინრებმა Voyager 2-ზე წარმატებით განახორციელეს ენერგიის დაზოგვის მანევრი, რომელიც 49 წლის ზონდის სამ დარჩენილ სამეცნიერო ხელსაწყოს მუშაობას სულ მცირე კიდევ ერთი წლით შეუნარჩუნებს, განაცხადა სააგენტომ 4 აგვისტოს.livescience+1

პროცედურა, რომელსაც მეტსახელად „დიდი აფეთქება“ შეარქვეს, 9 ივლისს მაღალი სიმძლავრის გამათბობელი მოწყობილობების დაბალი სიმძლავრის ალტერნატივებით ერთდროულ და შეუქცევად ჩანაცვლებას ითვალისწინებდა. ინჟინრებმა გამორთეს ორი სპეციალური გამათბობელი და ციფრული მაგნიტოფონი, რომელიც მხოლოდ ნარჩენი სითბოს შესანარჩუნებლად მუშაობდა, და ისინი შეცვალეს მოწყობილობებით, რომლებიც ნაკლებ ენერგიას მოიხმარენ, თუმცა საკმარის სითბოს გამოყოფენ იმისთვის, რომ ვარსკვლავთშორის სივრცეში ხომალდის საწვავის მილები არ გაიყინოს.cnn+1

გათვლილი რისკი მილიარდობით მილის მოშორებით

მანევრის ფსონები საკმაოდ მაღალი იყო. ვინაიდან ბრძანების სიგნალებს Voyager 2-მდე მისასვლელად თითქმის 20 საათი სჭირდება, ხოლო პასუხის მისაღებად კიდევ 20 საათია საჭირო, ინჟინრებს უნდა უზრუნველეყოთ, რომ ჩანაცვლების თითოეული ელემენტი პირველივე წამიდან უშეცდომოდ იმუშავებდა. ტემპერატურის ზედმეტად დაცემის შემთხვევაში, ხომალდის საწვავის მილები შესაძლოა გაყინულიყო, რის გამოც იგი დედამიწისკენ ანტენის მიმართვის უნარს დაკარგავდა, ეს კი მისიის დასასრულს ნიშნავდა.cnn

„ეს იყო გუნდური ძალისხმევა, ერთწლიანი მუშაობის კულმინაცია, რომელშიც გუნდის თითქმის ყველა წევრმა შეიტანა წვლილი“, განაცხადა კარიმ ბადარუდინმა, Voyager-ის მისიის მენეჯერმა JPL-ში. „თითოეულ ჩვენგანს უყვარს ეს კოსმოსური ხომალდები და არ ვიშურებთ ჩვენს პირად დროსა და უქმე დღეებს, ამიტომ იმის გაცნობიერებამ, რომ ხომალდის სიცოცხლე და სამეცნიერო მონაცემების მიღება 2 ან მეტი წლით გავახანგრძლივეთ, უდიდესი კმაყოფილება და სიხარული მოგვანიჭა“.cnn

სამი ხელსაწყო, რომლებიც ამ გადაწყვეტილებით გადარჩა, არის სამღერძიანი ფლუქსგეიტ მაგნიტომეტრი, პლაზმური ტალღების ქვესისტემა და კოსმოსური სხივების ქვესისტემა, რომელთაგან უკანასკნელის გამორთვაც 2026 წლის ბოლომდე იგეგმებოდა.gadgetreview

შემდეგი Voyager 1-ია

ახლა ყურადღება გადადის Voyager 1-ზე, რომელიც თავის ტყუპისცალზე უარეს მდგომარეობაშია. თებერვლის მანევრის დროს ენერგიის მოულოდნელმა ვარდნამ ინჟინრები აიძულა, აპრილში მისი დაბალი ენერგიის დამუხტული ნაწილაკების ხელსაწყო გამოერთოთ, რის შედეგადაც მისი თავდაპირველი 10 ხელსაწყოდან მხოლოდ ორი დარჩა მუშა მდგომარეობაში.livescience+1

ივლისის ბოლოს Voyager 1-ზე ენერგიის წარმატებული ტესტირება ჩატარდა, ხოლო თერმული ტესტირება აგვისტოს ბოლოს იგეგმება. თუ „დიდი აფეთქების“ რეორგანიზაცია Voyager 1-ზეც წარმატებით განხორციელდება, ეს არა მხოლოდ გაახანგრძლივებს მისიას, არამედ ინჟინრებს შესაძლოა გამორთული ხელსაწყოს ხელახლა ამუშავების საშუალებაც მისცეს.cnn

Voyager 1, რომელიც ახლა დედამიწიდან დაახლოებით 25.4 მილიარდი კილომეტრითაა დაშორებული, 18 ნოემბერს მნიშვნელოვან ეტაპს მიაღწევს, როდესაც იგი ერთი სრული სინათლის დღის მანძილზე აღმოჩნდება, რაც ნიშნავს, რომ ცალმხრივ რადიოსიგნალს მისასვლელად 24 საათი დასჭირდება. ორივე კოსმოსური ხომალდი 50 წლის იუბილეს 2027 წელს აღნიშნავს.starlust+1

წყაროები (5)