Ευρώπη: Στα υψηλότερα επίπεδα από την ενεργειακή κρίση του 2022 οι τιμές ρεύματος για τον χειμώνα

Καθώς η Ευρώπη οδεύει προς τους ψυχρότερους μήνες, οι αγορές ηλεκτρικής ενέργειας εκπέμπουν σήματα συναγερμού που είχαν να ακουστούν από την κορύφωση της ενεργειακής κρίσης του 2022. Η τιμή χονδρικής του ρεύματος για παράδοση Ιανουαρίου στη Γερμανία διαπραγματεύεται πάνω από τα 180 ευρώ ανά μεγαβατώρα στο European Energy Exchange, σημειώνοντας αύξηση πάνω από 60% σε σχέση με ένα χρόνο νωρίτερα, σύμφωνα με το Bloomberg. Η κατακόρυφη αυτή αύξηση, που τροφοδοτείται από σταθερά ανερχόμενες τιμές φυσικού αερίου και αλλεπάλληλες διαταραχές στον εφοδιασμό λόγω της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, αναζωπυρώνει τους φόβους για ένα ευρύτερο πληθωριστικό σπιράλ σε ολόκληρη την ήπειρο.bloomberg

Σύγκρουση πολλαπλών κρίσεων

Ο βασικός καταλύτης είναι το φυσικό αέριο, το οποίο έχει σκαρφαλώσει σε επίπεδα που δεν είχαν παρατηρηθεί από τα τέλη του 2022, καθώς η Ευρώπη παλεύει να αναπληρώσει τα αποθέματά της ενόψει του χειμώνα. Το ολλανδικό σημείο αναφοράς TTF διαπραγματευόταν πάνω από τα 81 ευρώ ανά μεγαβατώρα στα μέσα Σεπτεμβρίου, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων σχεδόν τριών ετών. Ο εντεινόμενος ανταγωνισμός για φορτία υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), σε συνδυασμό με το σχεδόν πλήρες κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ μετά τη στρατιωτική εκστρατεία ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν, έχει διακόψει τις προμήθειες από το Κατάρ, στις οποίες βασίζονταν οι Ευρωπαίοι αγοραστές αφότου απομακρύνθηκαν από το ρωσικό αέριο.cepr+2

Η διαταραχή εκτείνεται πέρα από τα στενά. Η Σαουδική Αραβία έκλεισε τον αγωγό πετρελαίου Ανατολής-Δύσης στις 11 Σεπτεμβρίου μετά από επιθέσεις με drones που αποδόθηκαν σε υποστηριζόμενες από το Ιράν πολιτοφυλακές στο Ιράκ, καταργώντας μια κρίσιμη παρακαμπτήρια διαδρομή που μεταφέρει περίπου πέντε εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, σύμφωνα με το Associated Press. Στις 18 Σεπτεμβρίου, η Σαουδική Αραβία ενημέρωσε τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια ότι δεν θα παραδώσει αργό πετρέλαιο τον επόμενο μήνα, σύμφωνα με το Middle East Eye. Οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης έχουν ενισχύσει περαιτέρω τον έλεγχό τους στα Στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, απειλώντας τις θαλάσσιες μεταφορές στην Ερυθρά Θάλασσα.middleeasteye+1

Ο πληθωρισμός επιστρέφει δυναμικά

Το ενεργειακό σοκ έχει ήδη αντίκτυπο στις τιμές καταναλωτή. Η προκαταρκτική εκτίμηση της Eurostat για τον Αύγουστο τοποθέτησε τον ετήσιο πληθωρισμό στην ευρωζώνη στο 3,3%, έναντι 2,9% τον Ιούλιο, με τις τιμές της ενέργειας να πραγματοποιούν άλμα 14,3% σε ετήσια βάση, τη μεγαλύτερη αύξηση μεταξύ των επιμέρους συνιστωσών. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αντέδρασε στις 10 Σεπτεμβρίου αυξάνοντας το επιτόκιο καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης στο 2,5%, στη δεύτερη αύξηση μέσα σε τρεις μήνες.europa+2

Το CNBC ανέφερε ότι η επιστροφή του πληθωρισμού πάνω από το 3% φέρνει τις επιχειρήσεις σε δύσκολη θέση ανάμεσα στο αυξανόμενο κόστος εισροών και την αυστηρότερη νομισματική πολιτική. Οι προβλέψεις της ΕΚΤ για τον Σεπτέμβριο εκτιμούν ότι ο πληθωρισμός θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στο 3,0% για το 2026, πριν υποχωρήσει στο 2,1% έως το 2028, αν και η τράπεζα αναγνώρισε ότι οι κίνδυνοι παραμένουν προσανατολισμένοι προς τα πάνω.ecb.europa+2

Εξετάζονται έκτακτες συνομιλίες

Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης που συνεδρίασαν στο Δουβλίνο την Παρασκευή συζήτησαν κεκλεισμένων των θυρών την αυξανόμενη πίεση στα νοικοκυριά και τους επιβαρυμένους δημόσιους προϋπολογισμούς, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg στις 18 Σεπτεμβρίου. Ο επικεφαλής του Eurogroup εξετάζει το ενδεχόμενο μιας έκτακτης συνάντησης για τον συντονισμό της αντίδρασης στο άλμα των τιμών ενέργειας εν μέσω αναταραχής στις παγκόσμιες αγορές ομολόγων.bloomberg

Η κατάσταση θυμίζει το στρατηγικό σχέδιο της κρίσης του 2022, όταν οι κυβερνήσεις της ΕΕ δαπάνησαν δεκάδες δισεκατομμύρια για την επιβολή πλαφόν στους λογαριασμούς των καταναλωτών. Όμως τα δημοσιονομικά περιθώρια της Ευρώπης είναι πλέον στενότερα και η θεμελιώδης εικόνα του εφοδιασμού ενδέχεται να είναι χειρότερη. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας έχει καταγράψει εβδομαδιαίες διελεύσεις από τα Στενά του Ορμούζ περίπου 47 πλοίων από τον Μάρτιο, έναντι 456 πριν ξεκινήσει η σύγκρουση. Ανάλυση του CEPR που δημοσιεύθηκε αυτή την εβδομάδα περιέγραψε τη διαταραχή στον Ορμούζ ως "τη μεγαλύτερη φυσική διαταραχή εφοδιασμού στην ιστορία των παγκόσμιων αγορών ενέργειας".morningstar+1