Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

nationalgeographic+1cambridge+1nationalgeographic+1Guatemala'nın kuzeydoğusundaki antik Maya kalıntıları Xultun'da çalışan arkeologlar, bir Maya astronom-matematikçisinin adını ilk kez deşifre ettiler: Sak Tahn Waax, yani "Beyaz Göğüslü Tilki". Pazartesi günü Antiquity dergisinde yayınlanan keşif, bir bireyi özgün bir bilimsel çalışmayla adıyla ilişkilendiriyor; bu, Klasik Maya dönemi için bir ilk.nationalgeographic+2
İsim, Tikal'in yaklaşık 25 mil kuzeydoğusundaki antik bir şehir olan Xultun'da, 10K-2 yapısı olarak bilinen küçük dikdörtgen bir odanın doğu duvarına boyanmış 11 hiyeroglif arasında bulundu. İlk olarak 2010 yılında bir öğrencinin bir yağma tünelinden içeri bakmasıyla keşfedilen oda, kraliyet katiplerinin duvar resimlerini ve 50'den fazla silik matematiksel "mikro metin" içeriyordu.nationalgeographic
MIT'de arkeolog ve makalenin baş yazarı olan Franco Rossi, solmuş işaretleri belirginleştirmek için yazılım kullandıktan sonra anahtar pasajı tanımladı. Kümedeki son iki glif, "cheheen" olarak okunuyor, kabaca "böyle der" anlamına geliyor ve ardından kişisel bir imza geliyor.newscientist+1
Rossi, New Scientist'e verdiği demeçte, "Bu, atalardan kalma bir Maya astronom-matematikçisinin kişisel adıyla yapılan ilk doğrudan atıftır" dedi. Ayrıca bunun Amerika kıtasının herhangi bir yerinden bilinen en eski astronom-matematikçi ismi olduğunu da sözlerine ekledi.newscientist
Araştırmacılar, ismin yanı sıra, Venüs'ün Güneş etrafındaki beş yörünge döngüsüne eşdeğer olan 2.920 günlük bir süreyi hesaplamak için Mars ve Venüs'ün yörünge döngülerini birleştiren bir formülün kodunu çözdüler. Denklemlere gömülü tarihlerden geriye doğru çalışan ekip, formülü M.S. 781 yılına tarihledi.sciencealert+1
Skidmore College'da arkeolog ve San Bartolo-Xultun Projesi direktörü olan Heather Hurst, "İsimler yoktu, fiiller yoktu; bir olay hakkında bir şey söylemiyordu" dedi. "Sadece saf matematikti."nationalgeographic
Keşfi yapmaya yardımcı olan Austin'deki Texas Üniversitesi'nden arkeolog ve epigrafist David Stuart, ismin kraliyet unvanlarına kıyasla basitliğine dikkat çekti. "Gerçek anlamda, birinin terk edilmiş ofisindeki eski bir 'beyaz tahtaya' bakıyoruz" dedi. "Bununla ilişkili bir isme sahip olmak inanılmaz ve Maya bilimini çok daha insani kılıyor."nationalgeographic
Sak Tahn Waax, adını formülün sonuna koyarak yazarlığını iddia etti; bu, Klasik Maya dönemine ait bir matematikçi için daha önce hiç belgelenmemiş bir uygulamaydı. Çalışmada yer almayan Colgate Üniversitesi'nden arkeoastronom Anthony Aveni, bunu "muhtemelen Maya biliminin anlaşılmasına yol açan en harika keşif" olarak nitelendirdi.archaeologymag+1
Guatemala Kültür Bakanlığı da, araştırmacıların yerli bir Maya bilim insanını Pisagor ve Galileo gibi figürlerle aynı soya yerleştirdiğini söyledikleri bulguları duyurdu; bu, varsayılan bir statüde değil, kişinin kendi entelektüel çalışmasını imzalama şeklindeki basit eylemde gerçekleşti.nationalgeographic+1