ევროპის ცენტრალური ბანკის წარმომადგენელი კაზაკსი აცხადებს, რომ საპროცენტო განაკვეთების აჩქარებული ზრდის საჭიროება აღარ არის

ევროპის ცენტრალური ბანკის მმართველთა საბჭოს წევრმა მარტინს კაზაკსმა კვირას განაცხადა, რომ ამჟამად არ არსებობს "აჩქარებული წესით" საპროცენტო განაკვეთების რამდენჯერმე გაზრდის საჭიროება და აღნიშნა, რომ ევროზონაში ნეგატიური ეკონომიკური სცენარების ალბათობა "მასიურად შემცირდა".x+1

ლატვიის ცენტრალური ბანკის ხელმძღვანელის ეს კომენტარები მას შემდეგ გაკეთდა, რაც 17 ივნისს აშშ-სა და ირანს შორის ხელმოწერილი ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმების შედეგად ნავთობის ფასები ომამდელ დონეს დაუბრუნდა, რითაც აღმოიფხვრა ინფლაციური წნეხის ერთ-ერთი მთავარი მამოძრავებელი ძალა, რამაც ევროპის ცენტრალური ბანკი თვის დასაწყისში განაკვეთების გაზრდისკენ უბიძგა.

ნავთობის ფასების კლება ცვლის გათვლებს

BBC-ის თანახმად, გასულ კვირას Brent-ის ტიპის ნავთობის ფასი მოკლე ხნით 72,48 დოლარზე დაბლა დაეცა – ეს იყო ფასი, რომელიც დაფიქსირდა 28 თებერვალს აშშ-სა და ისრაელის მიერ ირანზე დარტყმების განხორციელებამდე ერთი დღით ადრე – სანამ დაახლოებით 73 დოლარზე დასტაბილურდებოდა. კლება მოჰყვა ჰორმუზის სრუტის ხელახლა გახსნას აშშ-სა და ირანს შორის ურთიერთგაგების მემორანდუმის პირობების შესაბამისად.bbc+1

ენერგომატარებლების ფასების ვარდნამ უკვე აიძულა ეკონომისტები, შეემცირებინათ საპროცენტო განაკვეთების ზრდის მოლოდინები. Bloomberg-მა 25 ივნისს გაავრცელა ინფორმაცია, რომ Oxford Economics აღარ ელოდება ივნისის ზრდის შემდეგ რაიმე შემდგომ მატებას, რაც ინფლაციის ზრდის შენელებით აიხსნება. ECB Watch-ის მონაცემებით, ბაზრის ფასები ახლა 89%-იან ალბათობას აჩვენებს იმისა, რომ ევროპის ცენტრალური ბანკი 23 ივლისის შეხვედრაზე განაკვეთებს უცვლელად დატოვებს.ecb-watch+1

თანდათანობითი მიდგომა

კაზაკსის შენიშვნები თანხვედრაშია მის რიტორიკასთან 11 ივნისის განაკვეთის ზრდის შემდეგ, როდესაც ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ერთხმად გაზარდა დეპოზიტების განაკვეთი 25 საბაზისო პუნქტით 2,25%-მდე – რაც 2023 წლის სექტემბრის შემდეგ პირველი ზრდა იყო. ამ გადაწყვეტილებიდან რამდენიმე დღეში კაზაკსმა განაცხადა, რომ ევროპის ცენტრალურ ბანკს "შეუძლია იმოქმედოს თანდათანობით" და მიანიშნა შემცირებულ აუცილებლობაზე მას შემდეგ, რაც აშშ-ირანის შეთანხმების შედეგად გეოპოლიტიკური რისკები შემცირდა.ecb.europa+2

ომის დეესკალაციამდე, მაისში ჩატარებულმა Bloomberg-ის კვლევამ 2026 წლისთვის ორი მეოთხედი პროცენტით ზრდა იწინასწარმეტყველა – ივნისსა და სექტემბერში. ანალიტიკოსების უმეტესობა კვლავ ელოდება მეორე ზრდას 10 სექტემბრის შეხვედრაზე, როდესაც ხელმისაწვდომი იქნება პერსონალის განახლებული პროგნოზები, თუმცა ამის საფუძველი ენერგიის ხარჯების კლებასთან ერთად შესუსტდა.bloomberg+2

ფართო კონტექსტი

ივნისის შეხვედრაზე ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ინფლაციის პროგნოზები 2026 წლისთვის 3,0%-მდე, ხოლო 2027 წლისთვის 2,3%-მდე გაზარდა, რაც ირანის ომით გამოწვეული ენერგეტიკული შოკით იყო განპირობებული. თუმცა, ნავთობის ბაზრების სწრაფმა ნორმალიზებამ – როდესაც Brent-ი ახლა დაახლოებით იმ ფასად ივაჭრება, რაც საომარი მოქმედებების დაწყებამდე იყო – ძირი გამოუთხარა იმ უარყოფით სცენარებს, რომლებიც გამკაცრების დასაბუთებას ედო საფუძვლად. კაზაკსის უახლესი ჩარევა მიუთითებს იმაზე, რომ მმართველთა საბჭო კმაყოფილია პაუზის აღებით და შემოსული მონაცემების შეფასებით, ვიდრე შემდგომ ქმედებებზე ვალდებულების აღებას.ecb.europa