Στο 29% των παγκόσμιων πωλήσεων αναμένεται να φτάσουν τα ηλεκτρικά οχήματα λόγω της ανόδου των τιμών του πετρελαίου από τον πόλεμο με το Ιράν

Ο συνεχιζόμενος πόλεμος μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, που έχει οδηγήσει στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από τον Φεβρουάριο, αναδιαμορφώνει την παγκόσμια αγορά αυτοκινήτου. Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), τα ηλεκτρικά οχήματα προβλέπεται πλέον να αποτελούν το 29 τοις εκατό του συνόλου των νέων αυτοκινήτων που πωλούνται παγκοσμίως το 2026, από μόλις 4 τοις εκατό το 2020.nytimes+1

Η πετρελαϊκή κρίση επιταχύνει τη στροφή

Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περισσότερο από το 20 τοις εκατό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου, έχει οδηγήσει τις τιμές του αργού Brent σε άνοδο άνω του 25 τοις εκατό από την έναρξη της σύγκρουσης. Η διαταραχή του εφοδιασμού αντιπροσωπεύει αυτό που ο Εκτελεστικός Διευθυντής του IEA, Fatih Birol, χαρακτήρισε ως «το μεγαλύτερο σοκ εφοδιασμού πετρελαίου στην ιστορία».eenews+2

Η εκτίναξη των τιμών μεταφράστηκε άμεσα στη συμπεριφορά των καταναλωτών. Στην Αυστραλία, τη Βραζιλία, την Ινδία και τη Νότια Κορέα, οι πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων διπλασιάστηκαν περίπου μεταξύ Μαρτίου και Ιουνίου σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, σύμφωνα με στοιχεία του IEA που δημοσιεύθηκαν στα τέλη Ιουλίου. Η Νότια Αφρική είδε τις πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων να αυξάνονται περισσότερο από πέντε φορές κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, ενώ αρκετά έθνη της Νοτιοανατολικής Ασίας, συμπεριλαμβανομένου του Λάος, άνοιξαν τις αγορές τους σε μια πλημμύρα κινεζικών ηλεκτρικών οχημάτων.nytimes+1

Ο αναλυτής της BloombergNEF, Andrew Grant, σημείωσε μια αξιοσημείωτη αύξηση στις διαδικτυακές αναζητήσεις για ηλεκτρικά οχήματα από την έναρξη της σύγκρουσης, ιδιαίτερα σε χώρες που βιώνουν τις πιο απότομες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων. «Καθώς βλέπετε παρατεταμένα υψηλές τιμές πετρελαίου, θα δείτε αυξημένες πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων σε σχέση με αυτό που θα περιμένατε διαφορετικά», δήλωσε ο Grant.nytimes

Η αμερικανική αγορά αντιμετωπίζει αντίρροπες δυνάμεις

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η εικόνα είναι πιο περίπλοκη. Το Κογκρέσο κατήργησε την ομοσπονδιακή φοροαπαλλαγή 7.500 δολαρίων για ηλεκτρικά οχήματα από τις 30 Σεπτεμβρίου 2025, αφαιρώντας ένα βασικό κίνητρο αγοράς. Οι πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων στις ΗΠΑ μειώθηκαν αυτή την άνοιξη ως αποτέλεσμα. Ωστόσο, οι αυξανόμενες τιμές της βενζίνης ωθούν περισσότερους Αμερικανούς καταναλωτές προς τις ηλεκτρικές επιλογές. Το ενδιαφέρον για νέα ηλεκτρικά οχήματα αυξήθηκε κατά 16 τοις εκατό το πρώτο τρίμηνο, ενώ το ενδιαφέρον για μεταχειρισμένα ηλεκτρικά οχήματα εκτινάχθηκε κατά 30 τοις εκατό.financialcontent+3

Η Κίνα, η οποία αντιπροσωπεύει περίπου το μισό των παγκόσμιων πωλήσεων ηλεκτρικών οχημάτων, είδε επίσης τις συνολικές αγορές οχημάτων να μειώνονται εν μέσω μιας υποτονικής οικονομίας και μειωμένων κρατικών επιδοτήσεων, αν και το μερίδιο αγοράς των ηλεκτρικών οχημάτων συνέχισε να αυξάνεται.nytimes

Οι κυβερνήσεις απαντούν με νέα κίνητρα

Η κρίση προκάλεσε ένα κύμα πολιτικών δράσεων. Η Ιρλανδία και οι Κάτω Χώρες ξεκίνησαν προγράμματα απόσυρσης οχημάτων, η Χιλή έδωσε κίνητρα για ηλεκτρικά λεωφορεία και ταξί, και η Ισπανία επέκτεινε τις φοροαπαλλαγές για ηλεκτρικά οχήματα. Το Λάος απαγόρευσε τις εισαγωγές νέων αυτοκινήτων βενζίνης για το υπόλοιπο του 2026. Αρκετά έθνη, συμπεριλαμβανομένης της Καμπότζης και της Κένυας, μείωσαν προσωρινά τους δασμούς στα εισαγόμενα ηλεκτρικά οχήματα.nytimes

Ο IEA δήλωσε στην έκθεσή του Global EV Outlook 2026 ότι «η κρίση ενίσχυσε σαφώς το επιχείρημα για τα ηλεκτρικά οχήματα ως μέσο ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας και αντιμετώπισης των ανησυχιών για το κόστος των καυσίμων». Το αν θα διατηρηθεί η δυναμική εξαρτάται εν μέρει από τη διάρκεια της σύγκρουσης, αλλά οι αναλυτές λένε ότι το μειούμενο κόστος των μπαταριών θα διατηρήσει τη μακροπρόθεσμη τάση ανεξάρτητα από τις τιμές του πετρελαίου. «Πιστεύουμε ότι τα θεμελιώδη οικονομικά στοιχεία του μειούμενου κόστους των μπαταριών θα οδηγήσουν σε αυξημένες πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων με την πάροδο του χρόνου», δήλωσε ο Grant.iea+1