OECD: Günlük yapay zeka kullanımı PISA 2025’te daha düşük puanlarla ilişkili

OECD'nin salı günü yayımlanan PISA 2025 raporuna göre, okul ödevlerinde yapay zeka sohbet robotlarından kaçınan öğrenciler, bunlara her gün güvenen akranlarından daha iyi performans gösteriyor. Bu durum, teknolojinin çocukların öğrenme sürecine zarar veriyor olabileceğine dair şimdiye kadarki en kapsamlı kanıtlardan birini sunuyor.moneycontrol+1

Bulgular, üretken yapay zekanın yaygınlaşmasından bu yana gerçekleştirilen ilk PISA döngüsü olan ve 91 ülkeden 760.000'i aşkın 15 yaşındaki öğrenciyi temsil eden bir örneklemi test eden Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı'nın bir parçası olarak ortaya çıktı.dw

Yapay Zeka Uçurumu

Yazma ödevleri için metin taslağı hazırlarken yapay zekayı hiç veya neredeyse hiç kullanmadığını belirten öğrenciler fen testinde 509 puan alırken, bu amaçla her gün veya neredeyse her gün yapay zeka kullananlar 481 puanda kaldı. Sosyoekonomik duruma göre düzeltilmiş bu 28 puanlık fark, yaklaşık bir buçuk yıllık eğitime denk geliyor. Ön araştırma yapma ve verilen okuma metinlerini özetleme gibi diğer yapay zeka kullanım alanlarında da benzer tablolar ortaya çıktı.bloomberg+1

Öğrencilerin yalnızca %14'ü okul ödevlerinde hiç yapay zeka kullanmadığını bildirdi, ancak bu oran ülkeler arasında büyük farklılıklar gösterdi: Japonya'daki öğrencilerin yaklaşık %40'ı yapay zekayı hiç kullanmadığını söylerken, Vietnam'da bu oran sadece %4'te kaldı. OECD raporu, ülkelerin sınıflarda yapay zekayı kontrolsüz bir şekilde kullanıma sunmasını "çocuklara test edilmemiş bir aşı uygulamaya" benzetti ve hükümetleri net kurallar belirlemeye çağırdı.moneycontrol+1

Ölçülü Kullanım Umut Vaat Ediyor

Tablo tamamen karamsar değil. Yapay zekayı haftada yaklaşık bir veya iki kez kullanan öğrenciler, hem daha az kullananlardan hem de her gün kullananlardan daha iyi performans gösterme eğilimindeydi. Yapay zekayı "öğrenmeme yardımcı olması için" kullandığını belirten öğrenciler arasında, haftalık kullanıcılar, teknolojiyi hiç kullanmayanlar da dahil olmak üzere tüm akranlarını geride bıraktı. Günlük kullanıcılar arasında ise, derslerde öğrencilerden yapay zeka tarafından üretilen bilgileri düzenli olarak değerlendirmeleri istendiğinde, fen puanları 13 puan (yarım yıldan fazla eğitime eş değer) daha yüksek çıktı.moneycontrol

"Nasıl ki spor müsabakalarını izleyerek değil, spor yaparak zinde kalıyorsak, öğrenme de içeriğin tüketilmesiyle değil, zihnin yeni materyalle girdiği üretken bir bilişsel mücadeleyle gerçekleşir" diye yazan OECD Eğitim ve Beceriler Direktörü Andreas Schleicher, yapay zekayı bir "koltuk değneği değil, iskele" olarak nitelendirdi.bbc+1

Genel Bir Düşüş

Yapay zekaya ilişkin bulgular, küresel öğrenci performansındaki daha geniş çaplı bir düşüşle eş zamanlı olarak geldi. OECD ülkelerinde 2015 ile 2025 yılları arasında okuma puanları 28 puan düşerken, matematik puanları 22 puan geriledi. Rapor bu düşüşleri, dijital dikkat dağıtıcı unsurlar ve kitap okumaya olan ilginin azalması da dahil olmak üzere "eğitim sistemlerindeki daha derin yapısal sorunlara" bağladı. Geçtiğimiz hafta New York şehri, önümüzdeki öğretim yılında ilkokul ve ortaokul öğrencileri için yapay zeka araçlarının kullanımını yasakladı.dw+1