Buzlar eridikçe binlerce balina Doğu Grönland’a akın ediyor

Frontiers in Marine Science dergisinde yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, iklim değişikliğinin tetiklediği av ve buz örtüsü değişimleri nedeniyle binlerce kambur, oluklu ve minke balinası, modern tarihte hiç görülmemiş sayılarda Doğu Grönland kıyılarında toplanıyor.frontiersin

Grönland Doğal Kaynaklar Enstitüsü'nden Prof. Mads Peter Heide-Jørgensen liderliğindeki araştırma: 1987 ile 2025 yılları arasındaki gemi gözlemlerini, havadan yapılan incelemeleri, uyduyla izlenen balina hareketlerini ve İnuit avcılarının birikimlerini bir araya getirerek yazarların "büyük bir ekolojik rejim değişikliği" olarak adlandırdığı durumu belgeliyor.bbc+1

Eşi Benzeri Görülmemiş Bir Akın

Gemiyle yapılan araştırmalarda, 2006 yılından önce Doğu Grönland sularında tek bir kambur balina bile kaydedilmemişti. 2007 yılına gelindiğinde yedi balina gözlemlendi. 2024'te ise araştırmacılar sadece gemilerden 150'den fazla gözlem kaydetti. Ağustos 2025'te ekipler, 69° Kuzey enlemi yakınlarında aynı anda beslenen 50'ye kadar dişsiz balinadan oluşan karışık gruplar bildirdi.a-z-animals+2

Araştırma, 2024 yazında en az 4.000 kambur balina, 6.000 oluklu balina ve 6.000 minke balinasının Grönland Denizi'ni ziyaret ettiğini tahmin ediyor. Bu türlerin yaklaşık dört ay süren mevsimsel konaklamaları boyunca tükettikleri toplam av miktarının, büyük ölçüde kapelin ve krilden oluşmak üzere, yılda yaklaşık bir milyon ton olduğu tahmin ediliyor.discoverwildlife+2

Balıkların Peşinden

Bu göçün arkasındaki temel etken, Kuzey Atlantik besin ağlarının merkezinde yer alan küçük bir yem balığı olan kapelin. Doğu Grönland açıklarındaki deniz yüzeyi sıcaklıkları 1990'lardan bu yana yaklaşık 2°C arttı: bu da burayı dünyada en hızlı ısınan deniz alanlarından biri haline getiriyor. İzlanda'nın kuzeyindeki sular ısındıkça, kapelin balıkları beslenme alanlarını kuzeybatıya, yeni açılan Grönland Denizi'ne kaydırdı ve balinalar da onları takip etti.a-z-animals+2

"Bu durum, tarihsel olarak Doğu Grönland kıyılarında nadiren görülen oluklu balina, kambur balina ve minke balinalarının düzenli olarak bir arada çılgınca beslendiği ortak alanlar yaratıyor," Heide-Jørgensen, BBC'ye yaptığı açıklamada.discoverwildlife+1

Kazananlar ve Kaybedenler

Bu akın, 20. yüzyıldaki ticari balina avcılığının ardından hâlâ kendisini toparlamaya çalışan dişsiz balina popülasyonları için kısa vadeli bir kazanım olsa da, buza bağımlı Arktik türleri için zorluklar yaratıyor. Narvaller, Grönland balinaları ve halkalı foklar deniz buzunun koruması altında evrimleşmişti; binlerce büyük ılıman bölge yırtıcısının gelişi, tarihsel olarak düşük yoğunluklu bu ekosisteme ciddi bir rekabet getiriyor.discoverwildlife+1

"Bazı türler için iklim değişikliği doğası gereği zararlı değil, yeni fırsatlar yaratıyor," Heide-Jørgensen, "Ancak diğer türler yaşam alanlarını kaybediyor," dedi.bbc