Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

phys+1space+1phys+1NASA-მ და ევროპის კოსმოსურმა სააგენტომ ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის მიერ გადაღებული ახალი შთამბეჭდავი ფოტო გაავრცელეს, რომელიც დიდი მაგელანის ღრუბელში, ჩვენი გალაქტიკის ერთ-ერთ უახლოეს მეზობელში, არსებულ მასიურ სუპერბუშტს ასახავს.
3 სექტემბერს გამოქვეყნებულ ფოტოზე ნაჩვენებია ნებულა LHA 120-N44, რომელიც დორადოს თანავარსკვლავედში, დედამიწიდან დაახლოებით 160 000 სინათლის წლის მანძილზე მდებარეობს. მის ცენტრში ვრცელი სიცარიელეა, რომლის ზომები დაახლოებით 210-ჯერ 140 სინათლის წელს შეადგენს. ეს ღრუ იმდენად დიდია, რომ მრავალჯერ აღემატება მანძილს ჩვენს მზესა და პლუტონს შორის.space+1
მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ ამ სიცარიელის შექმნაზე პასუხისმგებელნი ცენტრში თავმოყრილი ვარსკვლავები არიან. მძლავრი ვარსკვლავური ქარებისა და ზეახალი ვარსკვლავების აფეთქებების მეშვეობით, ამ ვარსკვლავებმა განდევნეს გაზის დიდი ნაწილი, საიდანაც ისინი წარმოიშვნენ. ეს გაზი შემდგომში შეკუმშულ, მტვრიან გარსად იქცა, რომელიც ბუშტს აკრავს და დღეს მუქი ცენტრალური ღრუს გარშემო ფერად ჩარჩოდ მოჩანს.siliconrepublic+1
ამ შეკუმშული გაზის გარსში ახალი ვარსკვლავები კვლავ ყალიბდება, რის გამოც NASA N44-ს "ვარსკვლავთა დაბადების აქტიურ კერას" უწოდებს. ასტრონომებმა მანამდე დაადგინეს, რომ სუპერბუშტის შიგნით არსებულ ვარსკვლავებსა და მის კიდეებზე ფორმირებად ვარსკვლავებს შორის შესაძლოა ხუთი მილიონი წლის ასაკობრივი სხვაობა იყოს.siliconrepublic
ფოტო ჰაბლის სადამკვირვებლო პროგრამის #14689 ფარგლებშია გადაღებული, რომელსაც მთავარი მკვლევარი გულიერმისი ხელმძღვანელობდა. ჰაბლმა კლასტერში და მის გარშემო თითქმის ნახევარი მილიონი ვარსკვლავი აღწერა, საიდანაც დაახლოებით 30 000 ვარსკვლავი განვითარების ადრეულ ეტაპზეა, რაც იმას ნიშნავს, რომ მათ ბირთვებში წყალბადის ჰელიუმად გარდაქმნის პროცესი ჯერ არ დაწყებულა.phys+1
სუპერბუშტის ქვედა მარჯვენა კუთხეში არსებული მუქი ლურჯი არე ნებულას ერთ-ერთ ყველაზე ცხელ ზონას და ვარსკვლავთწარმოქმნის ყველაზე ინტენსიურ ადგილს წარმოადგენს. ფოტოს ზედა მარჯვენა კუთხეში ჩანს ცალკეული, უფრო პატარა ბუშტი, ცნობილი როგორც N44F, რომელიც ერთი ცხელი, მასიური ვარსკვლავის ქარების შედეგად წარმოიქმნა.siliconrepublic+1
N44-ის საერთო ზომა დაახლოებით 1 000 სინათლის წელია და ის ემისიურ ნებულად ითვლება, რაც იმას ნიშნავს, რომ მისი გაზი ახლომდებარე მასიური ვარსკვლავების ულტრაიისფერი გამოსხივებით არის ენერგიით დამუხტული. იონიზებული გაზის გაციებისას გამოიყოფა ენერგია, რაც ნებულას ანათებს და ჰაბლის ფოტოზე მკვეთრ ფერებს ქმნის.space+1
ასტრონომები ამ მონაცემებს იყენებენ იმის გასარკვევად, თუ რამდენი დრო სჭირდება ცივი გაზის ღრუბლების კოლაფსიდან ვარსკვლავის ბირთვში ბირთვული სინთეზის დაწყებამდე პროცესს. ვინაიდან დიდი მაგელანის ღრუბელი შედარებით ღარიბია ჰელიუმზე მძიმე ელემენტებით, რაც ადრეული სამყაროს გალაქტიკების პირობებს ჰგავს, ჰაბლის მიერ N44-ის დაკვირვება საშუალებას გვაძლევს, დავინახოთ ვარსკვლავთწარმოქმნის პროცესი ისეთ პირობებში, რომლებიც ოდესღაც მთელ კოსმოსში იყო გავრცელებული.phys