Kornútflutningur Úkraínu hrynur um 75% eftir árásir Rússa á hafnir við Svartahaf

Úkraínskur kornútflutningur dróst saman um 75% á milli ára á fyrstu tveimur vikum ágústmánaðar. Stöðugar árásir Rússa á innviði hafna við Svartahaf hafa nánast lamað alla skipaflutninga á svæðinu, samkvæmt gögnum sem birt voru á miðvikudag.reuters

Ekkert erlent flutningaskip hefur komið til eða farið frá höfnum á stórhöfnarsvæði Ódesa síðan 22. júlí, samkvæmt frétt European Business Magazine. Hafnirnar í Ódesa, Tsjornomorsk og Júzsní sjá um bróðurpartinn af korn- og málmútflutningi Úkraínu, en þær hafa verið óvirkar í þrjár vikur, mitt í miðri hveitiuppskerunni. Í júlí og byrjun ágúst gerðu Rússar meira en 70 árásir á hafnarinnviði Úkraínu við Svartahaf og 62 árásir á skip, að sögn hafnaryfirvalda í Úkraínu.europeanbusinessmagazine+1

Bændur standa frammi fyrir fjárhagslegu hruni

Úkraína er á meðal stærstu framleiðenda heims á hveiti, maís og sólblómafræjum, en um 90% af landbúnaðarútflutningi landsins fer jafnan um Svartahaf. Landbúnaður stendur undir tæplega 60% af útflutningetekjum ríkisins.reuters

„Það er hvergi hægt að senda þetta korn,“ sagði úkraínski bóndinn Serhíj Rybalko í samtali við Reuters, en korngeymsla hans í Zhytomyr-héraði er nánast full. „Þetta er algjör hörmung fyrir bændur.“reuters

Þar sem innlent kornverð hefur lækkað um tæp 30% vegna uppsafnaðra birgða selja margir bændur hveiti undir framleiðslukostnaði. Rybalko sagði að bú sitt þyrfti um 20 milljónir hrinja (um 447.000 Bandaríkjadali) á mánuði á meðan á uppskerunni stendur til að greiða af lánum, borga laun og kaupa eldsneyti, en það fjármagn er nú ekki til staðar. Landbúnaðarráðuneyti Úkraínu varaði við því að skortur á geymslurými gæti numið allt að 11 milljónum tonna, en maísuppskeran hefst í næsta mánuði.europeanbusinessmagazine+1

Alþjóðlegar afleiðingar og færri kostir í stöðunni

Úkraína sér heiminum fyrir um 6% af hveiti og 11% af maís. Denys Marchuk, varaformaður helstu bændasamtaka Úkraínu, varaði við hungursneyð í ríkjum Afríku og Mið-Austurlanda sem reiða sig á innflutning, berist kornið ekki í tæka tíð.reuters

Seðlabanki Úkraínu áætlar að hafnarbannið muni kosta landið um 2,5 milljarða Bandaríkjadala í gjaldeyristekjum á síðari hluta ársins 2026. Landbúnaðarráðuneytið býst við að heildarútflutningur á markaðsárinu 2026/27 muni dragast saman úr 64,4 milljónum tonna í um 29,6 milljónir tonna.europeanbusinessmagazine+1

Erfiðara hefur reynst að tryggja aðrar flutningsleiðir. Sambandið við Pólland hefur versnað vegna samkeppni frá ódýrara úkraínsku korni, vatnsstaða í Dóná hefur lækkað og Rússar hafa gert árásir á járnbrautarinnviði sem tengjast vesturlandamærunum. Stjórnvöld í Kænugarði hafa farið fram á 220 milljónir evra frá Evrópusambandinu til að hjálpa bændum að halda velli fram yfir haustsáninguna.spotmedia+1

Öðruvísi hafnarbann

Ólíkt árinu 2022, þegar Rússar lokuðu höfnum með herskipum, hafa árásir og stríðsrekstrartryggingar nú gert siglingar svo dýrar að skipafélög hafa dregið sig til baka af sjálfsdáðum. Taras Vysotskyi, landbúnaðarráðherra Úkraínu, sagði í samtali við Politico að áhafnir væru „einfaldlega hræddar“ og að skipafélög hefðu stöðvað þjónustu sína í kjölfar flugskeytaárásar Rússa í júlí, sem sökkti flutningaskipi hlöðnu maís og varð tíu manns að bana.spotmedia+1

„Úkraína ætti að búa sig undir að efnahagslegar afleiðingar hafnarbannsins gætu orðið síst minni, eða jafnvel verri, en síðast,“ sagði Oleh Nivievskyi hjá Hagfræðiskólanum í Kænugarði.reuters