Ուկրաինական հացահատիկի արտահանումը նվազել է 75 տոկոսով՝ ռուսական հարվածների պատճառով

Չորեքշաբթի հրապարակված տվյալների համաձայն՝ օգոստոսի առաջին երկու շաբաթվա ընթացքում ուկրաինական հացահատիկի արտահանումը նախորդ տարվա համեմատ նվազել է 75 տոկոսով, քանի որ Սև ծովի նավահանգստային ենթակառուցվածքների վրա ռուսական հարվածների հետևողական արշավը գրեթե կաթվածահար է արել ծովային փոխադրումները:reuters

Ըստ European Business Magazine-ի՝ հուլիսի 22-ից ի վեր ոչ մի օտարերկրյա բեռնանավ չի մտել կամ դուրս եկել «Մեծ Օդեսայի» նավահանգիստներից: Օդեսայի, Չեռնոմորսկի և Յուժնիի նավահանգիստները, որոնք իրականացնում են Ուկրաինայի հացահատիկի և մետաղների արտահանման հիմնական մասը, ցորենի բերքահավաքի գագաթնակետին երեք շաբաթ պարապուրդի են մատնվել: Ուկրաինայի նավահանգիստների վարչության տվյալներով՝ հուլիսին և օգոստոսի սկզբին Ռուսաստանը ավելի քան 70 հարված է հասցրել Ուկրաինայի Սև ծովի նավահանգստային ենթակառուցվածքներին և 62 հարված՝ նավերին:europeanbusinessmagazine+1

Ֆերմերները կանգնած են ֆինանսական փլուզման առաջ

Ուկրաինան ցորենի, եգիպտացորենի և արևածաղկի սերմերի աշխարհի խոշորագույն արտադրողներից է, և նրա գյուղատնտեսական արտահանման մոտ 90 տոկոսը սովորաբար իրականացվում է Սև ծովով: Գյուղատնտեսությունը կազմում է երկրի արտահանման եկամուտների գրեթե 60 տոկոսը:reuters

«Այս հացահատիկն ուղարկելու տեղ չկա», — Ժիտոմիրի շրջանում գտնվող իր գրեթե լիքը ամբարի մոտ Reuters-ին ասել է ուկրաինացի ֆերմեր Սերգեյ Ռիբալկոն: «Սա ֆերմերների համար լիակատար աղետ է»:reuters

Քանի որ տեղական մատակարարումների կուտակման պատճառով հացահատիկի ներքին գները նվազել են մոտ 30 տոկոսով, շատ ֆերմերներ ցորենը վաճառում են ինքնարժեքից ցածր: Ռիբալկոն նշել է, որ իր ֆերմերային տնտեսությանը բերքահավաքի ընթացքում ամսական անհրաժեշտ է մոտ 20 միլիոն գրիվնա (447,000 դոլար)՝ վարկերը սպասարկելու, աշխատավարձերը վճարելու և վառելիք գնելու համար, սակայն այդ միջոցներն այժմ հասանելի չեն: Ուկրաինայի գյուղատնտեսության նախարարությունը նախազգուշացրել է, որ պահեստային տարողությունների պակասը կարող է հասնել 11 միլիոն տոննայի, քանի որ հաջորդ ամիս սպասվում է եգիպտացորենի բերքահավաքը:europeanbusinessmagazine+1

Համաշխարհային հետևանքները և սահմանափակ հնարավորությունները

Ուկրաինան ապահովում է աշխարհի ցորենի մոտ 6 տոկոսը և եգիպտացորենի 11 տոկոսը: Ուկրաինայի ֆերմերների գլխավոր միության փոխնախագահ Դենիս Մարչուկը նախազգուշացրել է Աֆրիկայի և Մերձավոր Արևելքի ներմուծումից կախված երկրներում սովի վտանգի մասին, եթե մատակարարումները ժամանակին չհասնեն:reuters

Ուկրաինայի կենտրոնական բանկը գնահատել է, որ շրջափակումը երկրին կարժենա մոտ 2.5 միլիարդ դոլարի արտարժութային եկամուտ 2026 թվականի երկրորդ կիսամյակում: Գյուղատնտեսության նախարարությունը ակնկալում է, որ 2026/27 մարքեթինգային տարում ընդհանուր արտահանումը 64.4 միլիոն տոննայից կնվազի մինչև մոտ 29.6 միլիոն:europeanbusinessmagazine+1

Այլընտրանքային երթուղիներ ապահովելը դարձել է ավելի դժվար: Լեհաստանի հետ հարաբերությունները վատթարացել են էժան ուկրաինական հացահատիկի հետ մրցակցության պատճառով, Դանուբ գետում ջրի մակարդակը նվազել է, իսկ Ռուսաստանը հարվածներ է հասցրել արևմտյան սահմաններին միացող երկաթուղային ենթակառուցվածքներին: Կիևը Եվրոպական հանձնաժողովից խնդրել է 220 միլիոն եվրո՝ ֆերմերներին աշնանային ցանքսի ընթացքում վճարունակ պահելու համար:spotmedia+1

Շրջափակման այլ տեսակ

Ի տարբերություն 2022 թվականի, երբ Ռուսաստանը ֆիզիկապես շրջափակել էր նավահանգիստները, այս անգամ հարվածները և պատերազմական ռիսկերի ապահովագրությունը նավարկությունները դարձրել են տնտեսապես անշահավետ, ինչը ստիպել է նավատերերին կամավոր դուրս գալ շուկայից: Ուկրաինայի գյուղատնտեսության նախարար Տարաս Վիսոցկին Politico-ին ասել է, որ անձնակազմերը «պարզապես վախենում են», և նավագնացային ընկերությունները դադարեցրել են ծառայությունները հուլիսին ռուսական հրթիռային հարվածից հետո, որը խորտակեց եգիպտացորենով բեռնված բեռնանավը՝ սպանելով 10 մարդու:spotmedia+1

«Ուկրաինան պետք է պատրաստ լինի այն հնարավորությանը, որ նավահանգիստների շրջափակման տնտեսական հետևանքները կարող են ոչ պակաս ծանր լինել, կամ նույնիսկ ավելի վատ, քան նախորդ անգամ», — ասել է Կիևի տնտեսագիտության դպրոցից Օլեգ Նիվիևսկին:reuters