ESM აფრთხილებს, რომ ორმაგმა შოკმა შესაძლოა ევროზონა რეცესიამდე მიიყვანოს

ევროპის სტაბილურობის მექანიზმმა ორშაბათს გამოაქვეყნა თავისი პირველი ანგარიში „ევროზონის სტაბილურობის მონიტორინგი“, სადაც ახლო აღმოსავლეთში ახალი კონფლიქტი და აშშ-ის აქტივების მკვეთრი გადაფასება ევროზონის ეკონომიკისთვის ორ უდიდეს საფრთხედ დასახელდა. კრიზისული ფონდის გაფრთხილებით, თუ ორივე ერთდროულად მოხდება, ამან შესაძლოა ევროზონა რეცესიაში ჩააგდოს და ინფლაცია 5%-თან მიახლოებულ ნიშნულამდე აიყვანოს.esm.europa+1

ორმაგმა შოკმა შესაძლოა ეკონომიკა შეამციროს

ESM-ის ნეგატიური სცენარის მიხედვით, ევროზონის მშპ 2026 წელს მხოლოდ 0,6%-ით გაიზრდება, ხოლო 2027 წელს 0,4%-ით შემცირდება. გრძელვადიან პერსპექტივაში, კომბინირებული შოკები გამოიწვევს რეგიონის მშპ-ს 2%-ით შემცირებას — რაც ფინეთის მთლიანი ეკონომიკური პროდუქციის ტოლია.rte+1

ESM-მა აღნიშნა, რომ „მზარდი პოლიტიკური გაურკვევლობა, გრძელვადიანი ფისკალური მდგრადობის პრობლემები და ხელოვნურ ინტელექტთან დაკავშირებულ მოგების მოლოდინებზე აგებული აქციების გადაჭარბებული შეფასებები ქმნის აშშ-დან მომდინარე აქტივების ფასების უეცარი კორექციის პოტენციალს“. ევროპის ფინანსური დამოკიდებულება შეერთებულ შტატებზე მკვეთრად გაიზარდა: 2025 წლის ბოლოსთვის აშშ-ზე მოდიოდა ევროზონის მთლიანი გლობალური პორტფელის თითქმის ნახევარი, მათ შორის სააქციო პოზიციების 59% და ვალის 36%, რაც 2013 წელს დაახლოებით ერთ მესამედს შეადგენდა.rte

გეოპოლიტიკურ ფრონტზე, ანგარიშმა ხაზი გაუსვა ირანის ომის გავლენას, რომელმაც ჰორმუზის სრუტის ოთხთვიანი ჩაკეტვით გლობალური ენერგეტიკული ბაზრები შეაფერხა. ამერიკელი და ირანელი მომლაპარაკებლები გასულ თვეში მიღწეული დროებითი შეთანხმების შემდეგ ჯერ კიდევ ვერ შეთანხმდნენ ხანგრძლივ მშვიდობაზე.rte

ხანგრძლივი ნაწიბურები და შემცირებული ფისკალური სივრცე

ESM-მა გააფრთხილა, რომ „ხანგრძლივი და მძიმე დაძაბულობა იწვევს არაპროპორციულად დიდ ეკონომიკურ ზიანს, ვიდრე ლოკალიზებული დაძაბულობა“, და აღნიშნა, რომ მუდმივად დაბალი ინვესტიციები ეკონომიკაზე ხანგრძლივ კვალს ტოვებს. ანგარიშმა ხაზი გაუსვა, რომ ევროზონაში ფისკალური სივრცე მცირდება, რაც ნაწილობრივ განპირობებულია თავდაცვის ხარჯების გაზრდის აუცილებლობით, რადგან ქვეყნები ნატოს მშპ-ს 3,5%-იანი მიზნისკენ მიისწრაფვიან.esm.europa

ინსტიტუტმა, რომელიც მართავს 430 მილიარდ ევროზე მეტი ღირებულების კრიზისულ ფონდს, აღნიშნა, რომ ნეგატიური სცენარის დროს ფისკალური ზეწოლა განსხვავებულად ნაწილდება, ვიდრე 2010-იანი წლების დასაწყისის სუვერენული ვალის კრიზისის დროს. მოწყვლადობას ახლა განსაზღვრავს ენერგოდამოკიდებულება და ვაჭრობის ღიაობა და არა საწყისი ფისკალური პოზიციები, რაც მცირე ღია ეკონომიკებს სხვებზე უფრო მოწყვლადს ხდის.esm.europa

პოლიტიკური არჩევანი ზეწოლის ქვეშ

ანგარიშმა მოუწოდა „დროებითი, მიზნობრივი და მორგებული ზომებისკენ“ გარე შოკების შესამსუბუქებლად და რეკომენდაცია გაუწია საგადასახადო შეღავათებს ან ტრანსფერებს ყველაზე მოწყვლადი ფენებისთვის, ნაცვლად საყოველთაო საგადასახადო შემცირებისა. ESM-ის თქმით, ფისკალური ბუფერების აღდგენა და სტრუქტურული რეფორმების გატარება კვლავ აუცილებელია და დასძინა, რომ მის საკუთარ პრევენციულ ზომებს შეუძლია ხელი შეუშალოს ლიკვიდურობის პრობლემების გადაზრდას გადახდისუუნარობის შიშში.esm.europa

გაფრთხილება გაკეთდა ევროპის ეკონომიკური ტრაექტორიის შესახებ ფართო შეშფოთების ფონზე. ევროკომისიის 2026 წლის გაზაფხულის პროგნოზი უკვე ვარაუდობდა ბლოკისთვის უფრო სუსტ ზრდას, ხოლო ევროზონა წელს მყარ საფუძველზე შევიდა, სანამ გეოპოლიტიკურმა დაძაბულობამ ახალი გაურკვევლობა არ შემოიტანა.facebook+1