ახლო აღმოსავლეთის ომი ინფლაციას აჩქარებს: ცენტრალური ბანკები გადამწყვეტი სექტემბრის წინაშე

პარასკევს ექვსი თვე შესრულდა მას შემდეგ, რაც აშშ-მა და ისრაელმა 28 თებერვალს ირანზე დარტყმები განახორციელეს. ამან დასაბამი მისცა კონფლიქტს, რომელმაც გლობალური ენერგობაზრები შეაზანზარა, მსოფლიოში დეზინფლაციის ტენდენცია შეაჩერა და ცენტრალური ბანკები რთული პოლიტიკური გადაწყვეტილებების ახალ ციკლში ჩააბა.

ენერგეტიკული შოკი და ბაზრების მდგრადობა

ყველაზე უშუალო ეკონომიკური შედეგი ენერგობაზრებმა იგრძნეს. ჰორმუზის სრუტის ჩაკეტვამ, რაც ენერგეტიკის საერთაშორისო სააგენტომ შეაფასა, როგორც „მიწოდების უდიდესი შეფერხება ნავთობის გლობალური ბაზრის ისტორიაში“, სპარსეთის ყურის ნავთობის ექსპორტი დაახლოებით 47%-ით შეამცირა. Brent-ის მარკის ნავთობის ფასმა აპრილში ბარელზე 120 დოლარს გადააჭარბა, ხოლო 2026 წელს 90 დოლარის ფარგლებში დასტაბილურდა, რაც გასული წლის მაჩვენებელზე (დაახლოებით 70 დოლარი) მაღალია.sundayworld+1

მიუხედავად ამისა, გლობალურმა საფონდო ბაზრებმა მოულოდნელი მდგრადობა გამოავლინეს. MSCI World-ის ინდექსმა ამ თვეში რეკორდულ 105 ტრილიონ დოლარიან საბაზრო ღირებულებას მიაღწია, რაც კონფლიქტის დაწყების შემდეგ თითქმის 7 ტრილიონი დოლარით გაიზარდა, რასაც დიდწილად ხელოვნური ინტელექტის ინვესტიციებისადმი ინტერესი განაპირობებს. თუმცა, ყურის ქვეყნების ეკონომიკა პირდაპირ დაზარალდა: საუდის არაბეთის ექსპორტი პირველ და მეორე კვარტლებს შორის 10%-ით შემცირდა, დუბაიში უძრავი ქონების გაყიდვები 80%-ით დაეცა, ხოლო კატარის ეკონომიკა წელს შესაძლოა თითქმის 30%-ით შემცირდეს რას-ლაფანის გაზის ობიექტის დაზიანების გამო.sundayworld

ინფლაცია და სურსათის უსაფრთხოება წნეხის ქვეშ

ენერგეტიკულმა შოკმა წინა წლებში მიღწეული დეზინფლაციური პროგრესის უმეტესი ნაწილი უკუაგდო. ევროზონაში წლიური ინფლაცია ივლისში 2.9%-მდე გაიზარდა წინა წლის 2%-დან. დიდ ბრიტანეთში სამომხმარებლო ფასები წლიურ 2.9%-მდე გაიზარდა, რაც ბოლო ოთხი თვის მაქსიმუმია. ივლისში სავალუტო ფონდმა 2026 წლის გლობალური ეკონომიკური ზრდის პროგნოზი 3.0%-მდე შეამცირა და გააფრთხილა, რომ გლობალური დეზინფლაცია შეჩერდა.turkiyetoday+2

გაეროს სურსათისა და სოფლის მეურნეობის ორგანიზაციამ განაცხადა, რომ ივლისში სურსათის ფასებმა ბოლო სამზე მეტი წლის განმავლობაში უმაღლეს ნიშნულს მიაღწია, რასაც სასუქების გადაზიდვის შეფერხება და ძლიერი „ელ-ნინიოს“ ფენომენი დაემატა.sundayworld

ცენტრალური ბანკები მძიმე სექტემბრის წინაშე დგანან

სავალუტო ფონდის აღმასრულებელმა დირექტორმა კრისტალინა გეორგიევამ 25 აგვისტოს განაცხადა, რომ გლობალურმა ეკონომიკამ ენერგეტიკულ შოკს მოსალოდნელზე უკეთ გაუძლო, თუმცა შეშფოთება გამოთქვა ფისკალური პირობების გაუარესებასა და ობლიგაციების შემოსავლიანობის ზრდაზე. ამ ფონზე, ცენტრალური ბანკები მნიშვნელოვან სექტემბერს ხვდებიან. საყოველთაოდ მოსალოდნელია, რომ ევროპის ცენტრალური ბანკი 10 სექტემბერს განაკვეთს 25 საბაზისო პუნქტით გაზრდის, ხოლო ბაზრები 63%-იან ალბათობას აძლევენ იმას, რომ ფედერალური რეზერვი განაკვეთს უცვლელად დატოვებს. იაპონიის ბანკი, რომელმაც ივნისში პოლიტიკის განაკვეთი 1%-მდე გაზარდა (რაც ბოლო 31 წლის მაქსიმუმია), სავარაუდოდ, განაკვეთს 18 სექტემბერს კვლავ გაზრდის.reuters+1

ზამთრის მოახლოებასთან ერთად და ჰორმუზის სრუტეში შეფერხებების ფონზე, განახლებული ინფლაციური წნეხის რისკი თითოეულ გადაწყვეტილებას ემუქრება.