Մարսի ընդերքի հարավային հատվածը հյուսիսայինից հարյուրավոր աստիճաններով տաք է, պարզել է հետազոտությունը

Հետազոտողները պարզել են, որ Մարսի ընդերքի հարավային հատվածը 200-ից 400 աստիճանով ավելի տաք է, քան հյուսիսայինը, և մասամբ հալված է. այս բացահայտումը կարող է փոխել մոլորակի երկրաբանական պատմության և անցյալի բնակելիության մասին մեր պատկերացումները:

Չորեքշաբթի օրը Nature ամսագրում հրապարակված արդյունքները հիմնված են NASA-ի երեք ուղեծրակայանների՝ Mars Global Surveyor, Mars Odyssey և Mars Reconnaissance Orbiter-ի կողմից 16 տարվա ընթացքում հավաքագրված գրավիտացիոն չափումների վրա: Թիմը օգտագործել է մակընթացային տոմոգրաֆիա կոչվող մեթոդը, որը Մարսի վրա կիրառվել է առաջին անգամ՝ մոլորակի մակերևույթի տակ նայելու և մանթիայում ջերմաստիճանային տարբերությունները քարտեզագրելու համար:caltech+1

Երկու մասի բաժանված մոլորակ՝ ներսից և դրսից

Մարսը երկար ժամանակ է, ինչ զարմացնում է գիտնականներին իր մակերևույթի երկատվածությամբ. հարավային կիսագունդը առանձնանում է բարձր լեռներով և խորը խառնարաններով, մինչդեռ հյուսիսում գերիշխում են հարթավայրերը, որտեղ հնարավոր է՝ ժամանակին հսկայական օվկիանոս է եղել: Նոր հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ այս բաժանումը տարածվում է մինչև մոլորակի ընդերքը:phys+1

«Ես զարմացած էի, թե որքան հստակ և համոզիչ էր արդյունքը», ասել է Բրաունի համալսարանի մոլորակագետ և հետազոտության համահեղինակ Նիկ Վագները: «Բայց գուցե չպետք է զարմանայինք, քանի որ Մարսի վրա հյուսիսից հարավ այս լայնամասշտաբ տատանումները գերիշխող են, ուստի տրամաբանական է, որ դրանք տարածվում են նաև մանթիայի մեջ»:404media

Հետազոտությունը ղեկավարել է Ալեքսանդր Բեռնեն՝ Caltech-ի շրջանավարտ, որն այժմ աշխատում է Արիզոնայի համալսարանում: Նա գրավիտացիոն մոդելը մշակել է դեռևս մագիստրատուրայում սովորելիս: Մեթոդը չափում է, թե ինչպես է Արեգակի գրավիտացիոն ձգողությունը Մարսի վրա փոխվում ժամանակի ընթացքում՝ մոլորակի էլիպսաձև ուղեծրի և թեք առանցքի պատճառով, այնուհետև օգտագործում է այդ ազդանշանները ներքին կառուցվածքը վերականգնելու համար:caltech+1

Ազդեցությունը Մարսի բնակելիության վրա

Ջերմային անոմալիան կարող է օգնել բացատրել մարսյան այլ առեղծվածներ, այդ թվում՝ հարավային կիսագնդի երկաթ պարունակող հանքանյութերում հայտնաբերված մագնիսական անոմալիաները և NASA-ի InSight առաքելության կողմից հարավում գրանցված սեյսմիկ ալիքների ավելի արագ ցրումը:phys+1

«Հյուսիսի և հարավի միջև առկա երկատվածությունը հասկանալը կարևոր է, քանի որ այն տեղեկատվություն է տալիս այն գործընթացների մասին, որոնք կարող էին ազդել Մարսի հիդրոլոգիայի վրա, ներառյալ այն ավազանների ձևավորումը, որտեղ հնարավոր է՝ ջուր է եղել», ասել է Caltech-ի հետդոկտորանտ և հետազոտության համահեղինակ Ամիրհոսեյն Բաղերին:caltech+1

Բաց հարց

Ջերմային անոմալիայի պատճառը դեռևս անհայտ է: Վարկածների թվում են հնագույն հսկայական բախումը, որը հյուսիսից ջերմություն է արտազատել, հարավային մանթիայում ինքնաբուխ կոնվեկցիան կամ հաստ երկրաբանական շերտերը, որոնք թույլ չեն տալիս ջերմությանը դուրս գալ: Վագները նշել է, որ բացահայտումը հարցեր է առաջացնում այն մասին, թե արդյոք Մարսը կարող էր երբևէ պահպանել սալերի տեկտոնիկան, որը համարվում է Երկրի բնակելիության համար կենտրոնական գործընթաց:404media+1

«Մարսի ընդերքը դեռևս լիովին անհայտ է», ասել է Վագները:404media