Գտածոն հուշում է. կաթնասունների կենդանածնությունը սկսվել է կարծվածից 90 մլն տարի ավելի վաղ

Արգենտինայում հայտնաբերված 236 միլիոն տարեկան հանածոն տրամադրել է այն, ինչը հետազոտողներն անվանում են կաթնասունների ճյուղում կենդանածնության ամենավաղ ապացույցը՝ կենդանածնության (վիվիպարիայի) ծագումը հետ մղելով 90-ից 95 միլիոն տարի ավելի վաղ, քան նախկինում կարծում էին:

Հետազոտությունը, որը հրապարակվել է չորեքշաբթի օրը «Frontiers in Mammal Science» ամսագրում, կենտրոնանում է Chiniquodon theotonicus-ի վրա, որը շան չափսեր ունեցող գիշատիչ ցինոդոնտ է. սա հնագույն արարածների խումբ է, որոնք բոլոր կենդանի կաթնասունների ուղղակի նախնիներն են: CONICET-ի հնէաբանների խումբը կենդանու ոսկրի լայնակի կտրվածքում հայտնաբերել է նեոնատալ գիծ՝ միկրոսկոպիկ աճի նշան, որը ձևավորվում է միայն կենդանածին կենդանիների ծնվելու պահին:sciencenews+1

«Մենք առաջին անգամ ցույց ենք տալիս, որ կենդանածնությունն առկա է եղել կաթնասունների առնվազն մեկ նախնու՝ Chiniquodon theotonicus-ի մոտ, որն ապրել է մոտավորապես 236 միլիոն տարի առաջ», — ասել է առաջատար հեղինակ, Բուենոս Այրեսի CONICET-ի հնէաբան Լեանդրո Գաետանոն:phys

Խոշոր ձագեր, ոչ թե ձվից դուրս եկածներ

Բացահայտումը հիմնված է ծննդյան քաշի և հասուն քաշի հարաբերակցության վրա: Օգտագործելով նեոնատալ գիծը և ոսկրային չափումները՝ խումբը գնահատել է, որ Chiniquodon-ը ծնվելիս կշռել է մոտ 1,7 կիլոգրամ, իսկ հասուն տարիքում՝ մոտ 12 կիլոգրամ, ինչը կազմում է մոտ 14 տոկոս հարաբերակցություն: Այս ցուցանիշը լիովին տեղավորվում է ժամանակակից ընկերքավոր կաթնասունների տիրույթում և զգալիորեն գերազանցում է ձվադրող սողունների (0,1-ից 0,6 տոկոս) կամ թռչունների (1,3-ից 4,5 տոկոս) մոտ նկատվող ցուցանիշները:sciencenews+1

«Մենք ապշած էինք՝ տեսնելով, որ C. theotonicus-ը խմբավորվում է ժամանակակից ընկերքավոր կաթնասունների հետ՝ հստակորեն տարբերվելով այլ ամնիոտներից, ինչպիսիք են սողունները կամ թռչունները», — ասել է Գաետանոն:phys

Նախկինում կաթնասունների ճյուղում կենդանածնության վերաբերյալ ամենավաղ հավաստի հանածո ապացույցները թվագրվում էին մոտավորապես 140-ից 160 միլիոն տարի առաջ՝ այնպիսի կենդանիների մոտ, որոնք անատոմիապես արդեն շատ ավելի մոտ էին իսկական կաթնասուններին:martincid+1

Դեռևս ոչ վերջնական գիտական փաստ

Անկախ փորձագետները հորդորում են զգուշավորություն ցուցաբերել: Ամերիկյան բնագիտական թանգարանի հնէաբան Եվա Հոֆմանը, ով ուսումնասիրում է ցինոդոնտների էվոլյուցիան, «Science News»-ին հայտնել է. «Կենդանածնությունն ապացուցելու համար անհրաժեշտ կլինեն համոզիչ ապացույցներ: Իսկ ես դա չեմ տեսել ոչ մի ոչ-թերիան (ոչ գազանային) ցինոդոնտի մոտ»:sciencenews

Յուտայի համալսարանի հնէաբան Ռենդալ Իրմիսը նշել է, որ այս գտածոն հարց է բարձրացնում այն մասին, թե արդյոք կաթնասունների կենդանածնությունը զարգացել է մեկ անգամ՝ ենթադրվածից շատ ավելի վաղ, թե անկախաբար առնվազն երկու անգամ: «Մեզ անհրաժեշտ կլինեն ավելի շատ հանածո ապացույցներ այս երկու վարկածները ստուգելու համար», — ասել է նա:sciencenews

Հետազոտողներն ընդունում են մեկ նմուշի սահմանափակումները: Ավագ հեղինակ Ադրիանա Մանսուզոն նշել է, որ տրիասյան ժամանակաշրջանի միջավայրը, որը բնութագրվում էր թեժ մրցակցությամբ և չորայնությամբ Երկրի պատմության մեջ վատթարագույն զանգվածային ոչնչացումից հետո, ներքին հղիությունը ձեռնտու կդարձներ: «Կենդանածին տեսակների սաղմերն ավելի լավ պաշտպանված կլինեին, քան ձվադրող տեսակներինը», — ասել է նա:phys

CONICET-ի թիմն այժմ ուսումնասիրում է ցինոդոնտների լրացուցիչ նմուշներ Արգենտինայի տրիասյան հնավայրերից՝ պարզելու համար, թե արդյոք այս գտածոն առանձին դեպք է, թե ավելի լայն էվոլյուցիոն փոփոխության ապացույց:martincid