Aramco-ն զգուշացնում է. նավթավերամշակման գործարաններն այլևս չունեն պաշտպանիչ բուֆեր վառելիքի գների ցնցումների դեմ

Աշխարհի խոշորագույն նավթային ընկերությունները զգուշացնում են, որ վառելիքի համաշխարհային պաշարները նվազել են մինչև վտանգավոր մակարդակի, իսկ հակամարտության գոտիներից դուրս գտնվող նավթավերամշակման գործարաններն աշխատում են առավելագույն հզորությամբ կամ դրանից բարձր ծանրաբեռնվածությամբ, և գրեթե ոչ մի բուֆեր չի մնացել մատակարարման հետագա ցնցումները մեղմելու համար:

Saudi Aramco ընկերությունը, որն աշխարհի խոշորագույն նավթ արդյունահանողն է, երեքշաբթի հայտարարել է, որ նավթավերամշակման գործարաններն «ամբողջ աշխարհում աշխատում են լիարժեք թափով», և համակարգում գրեթե չեն մնացել մեղմիչներ՝ վառելիքի գների հետագա աճից պաշտպանվելու համար: Այս զգուշացումը հաջորդում է վերջին օրերին Exxon Mobil ↘ 0.26%, Shell ↘ 0.79%, Chevron ↘ 1.17% և TotalEnergies ↗ 0.30% ընկերությունների կողմից արված նմանատիպ հայտարարություններին, երբ Իրանի պատերազմը թևակոխում է իր վեցերորդ ամիսը՝ առանց որևէ հանգուցալուծման հեռանկարի:bloomberg

Նավթավերամշակման ճգնաժամ, ոչ թե հում նավթի

Էներգակիրների համաշխարհային շուկաներում սահմանափակումների հիմնական խնդիրը հում նավթից վճռականորեն տեղափոխվել է դեպի վերամշակված արտադրանք: «Էներգետիկ համակարգի ամենացավոտ կետը նավթավերամշակումն է», Bloomberg-ին ասել է Exxon-ի գլխավոր ֆինանսական տնօրեն Նիլ Հանսենը՝ հավելելով, որ դա «մի բան է, որի վրա շուկան, թերևս, լիովին չի կենտրոնացել»:oilprice

Մերձավոր Արևելքում և Ուկրաինայում ընթացող պատերազմները, վառելիքի արտահանման նկատմամբ Չինաստանի սահմանափակումները և դիզելային վառելիքի արտահանման ռուսական արգելքը երկրորդ եռամսյակում համատեղ կրճատել են նախապատերազմյան համաշխարհային նավթավերամշակման ծավալները օրական մոտ 5 միլիոն բարելով (մոտ 6 տոկոսով), հայտնում է Reuters-ի սյունակագիր Ռոն Բուսոն: Էներգետիկայի միջազգային գործակալության տվյալներով՝ նավթավերամշակման համաշխարհային ծավալները կազմել են օրական միջինը շուրջ 78 միլիոն բարել, ինչը ամենացածր ցուցանիշն է 2020 թվականի COVID-19 համավարակից ի վեր:boereport+1

Այն գործարանները, որոնք դեռ կարող են գործել, աշխատում են իրենց հնարավորությունների սահմաններում: ԱՄՆ նավթավերամշակման գործարանները հուլիսի 24-ին նախորդող շաբաթվա ընթացքում աշխատել են իրենց հզորությունների 97%-ով, ինչը զգալիորեն գերազանցում է նրանց երկարաժամկետ միջին ցուցանիշը (շուրջ 90%): Exxon-ի՝ Մեքսիկական ծոցի ափին գտնվող գործարաններն աշխատել են 95% ծանրաբեռնվածությամբ, Chevron-ինը՝ 97%-ով, իսկ Shell-ի ցանցը երկրորդ եռամսյակում փաստացի գերազանցել է 100%-ը: Եվրոպական դիզելային վառելիքի էտալոնային գինը գերազանցում է 150 դոլարը մեկ բարելի դիմաց, մինչդեռ ԱՄՆ-ում բենզինի մանրածախ գինը շարունակում է մնալ ավելի քան 4 դոլար մեկ գալոնի դիմաց:bloomberg+2

Ռեկորդային շահույթներ և քաղաքական հակազդեցություն

Մատակարարման ճգնաժամը հանգեցրել է արտակարգ շահույթների: Երկրորդ եռամսյակում Exxon-ը գրանցել է 5,5 միլիարդ դոլարի շահույթ վերամշակման և վաճառքի (downstream) ոլորտում, մինչդեռ Chevron-ի նավթավերամշակման շահույթը հասել է 4,9 միլիարդ դոլարի՝ նախորդ տարվա 737 միլիոն դոլարի համեմատ: Միասին վերցրած՝ երկու ընկերությունները եռամսյակի ընթացքում ստացել են շուրջ 26,5 միլիարդ դոլարի զուտ եկամուտ:gulfnews

Այս գերշահույթները քաղաքական դժգոհություն են առաջացրել: Նախագահ Թրամփը պահանջել է, որ բենզինի գինը լինի 2,25 դոլար մեկ գալոնի դիմաց, և հանձնարարել է Արդարադատության նախարարությանը հետաքննել գների հնարավոր արհեստական բարձրացումները, թեև Exxon-ի գլխավոր գործադիր տնօրեն Դարեն Վուդսը նշել է, որ համաշխարհային նավթավերամշակման առկա հզորությունները պատմականորեն խիստ սահմանափակ են:worldoil+1

Անորոշ հեռանկարներ

Վերլուծաբանները զգուշացնում են, որ իրավիճակը կարող է վատթարանալ, երբ սեպտեմբերին սկսվի նավթավերամշակման գործարանների պլանային վերանորոգման սեզոնը: Wood Mackenzie-ի փորձագետ Ալան Գելդերը ակնկալում է, որ նավթավերամշակման մարժաները և հզորությունների օգտագործման ցուցանիշները բարձր կմնան մինչև տասնամյակի վերջ, սակայն Reuters-ի վերլուծությունը զգուշացնում է, որ այսօրվա շահույթները գոյանում են «պատերազմի, վնասված ենթակառուցվածքների և դեֆիցիտի, այլ ոչ թե արդյունաբերության հիմնարար ցուցանիշների կառուցվածքային բարելավման հաշվին»:boereport

BP ↘ 1.11% ընկերությունը երեքշաբթի կներկայացնի իր ֆինանսական արդյունքները, ընդ որում՝ երրորդ եռամսյակում նրա նավթավերամշակման մարժայի ցուցանիշը կազմել է միջինը 42 դոլար մեկ բարելի դիմաց, ինչն ավելի քան երեք անգամ գերազանցում է նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի մակարդակը:boereport