Οι ειδικοί προειδοποιούν: Εξαντλήθηκαν τα αποθέματα ασφαλείας μετά την κατάρρευση της εκεχειρίας με το Ιράν

Περισσότερους από πέντε μήνες μετά την έναρξη της στρατιωτικής επιχείρησης των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ κατά του Ιράν και το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ για την εμπορική ναυτιλία, η καταστροφική παγκόσμια ενεργειακή κρίση που πολλοί προέβλεπαν δεν έχει υλοποιηθεί σε μεγάλο βαθμό. Ο συνδυασμός της ιστορικής απελευθέρωσης στρατηγικών αποθεμάτων, της αυξημένης παραγωγής από εναλλακτικούς προμηθευτές και των σαρωτικών μέτρων μείωσης της ζήτησης σε πάνω από 100 χώρες απέτρεψε την κατάρρευση σε μια κρίση καυσίμων αντίστοιχη με εκείνη της δεκαετίας του 1970.

Τα μέτρα έκτακτης ανάγκης κάλυψαν το κενό

Όταν το Ιράν ανακοίνωσε το κλείσιμο των στενών στις αρχές Μαρτίου, αφαιρώντας περίπου 15 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως από την παγκόσμια αγορά, οι αναλυτές προειδοποιούσαν για τιμές πετρελαίου στα 200 δολάρια και παγκόσμια ύφεση. Αντ' αυτού, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας συντόνισε την απελευθέρωση 400 εκατομμυρίων βαρελιών από στρατηγικά αποθέματα 32 κρατών μελών, ποσότητα υπερδιπλάσια από εκείνη που διατέθηκε μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022. Οι ΗΠΑ, η Βενεζουέλα και η Νορβηγία αύξησαν την παραγωγή τους, ενώ το Ιράκ και η Σαουδική Αραβία διοχέτευσαν πάνω από 6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως μέσω χερσαίων αγωγών που παρέκαμπταν τα στενά.goodmenproject+3

Στο σκέλος της ζήτησης, τα ασιατικά έθνη κινήθηκαν επιθετικά. Οι Φιλιππίνες, το Πακιστάν και η Σρι Λάνκα υιοθέτησαν τετραήμερη εργασία, η Μιανμάρ περιόρισε την κυκλοφορία οχημάτων με βάση τον αριθμό κυκλοφορίας, ενώ το Μπαγκλαντές έθεσε όρια στη θερμοκρασία των κλιματιστικών και έκλεισε πανεπιστημιακά κτίρια. Η Κίνα, ο μεγαλύτερος εισαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο, σταμάτησε τις αγορές για το στρατηγικό της απόθεμα και έκλεισε εγχώρια διυλιστήρια για μήνες, στρεφόμενη στον άνθρακα και την ηλιακή ενέργεια για την παραγωγή ηλεκτρισμού.reuters+1

Η κατάρρευση της εκεχειρίας αυξάνει το διακύβευμα

Μια εκεχειρία τον Ιούνιο και ένα μνημόνιο κατανόησης μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης αποκατέστησαν προσωρινά τη ναυσιπλοΐα, οδηγώντας το πετρέλαιο Brent κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα. Ωστόσο, η συμφωνία κατέρρευσε τον Ιούλιο, με τις ανανεωμένες εχθροπραξίες να εμπλέκουν επιπλέον δρώντες, συμπεριλαμβανομένων των Χούθι της Υεμένης, οι οποίοι επέβαλαν αποκλεισμό σε πλοία με σημαία Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα. Οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν κατά περίπου 20 τοις εκατό μόνο τον Ιούλιο, με το Brent να σκαρφαλώνει ξανά προς τα 80 δολάρια το βαρέλι.dawn+3

Η σύγκρουση έχει πλέον επεκταθεί πέρα από τους αρχικούς εμπόλεμους. Η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε τη δημιουργία μιας Πολυεθνικής Συμμαχίας Θαλάσσιας Άμυνας 14 εθνών στις 30 Ιουλίου, ενώ επιθέσεις με drones έχουν πλήξει πλοία μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου σε αιγυπτιακό λιμάνι και δεξαμενόπλοια με προορισμό τον τερματικό σταθμό εξαγωγών του Καζακστάν στη Μαύρη Θάλασσα.economictimes+1

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι τα χειρότερα έπονται

Το εργαλείο έκτακτης ανάγκης που απορρόφησε το αρχικό σοκ έχει πλέον εξαντληθεί σε μεγάλο βαθμό. Τα στρατηγικά αποθέματα των περισσότερων χωρών βρίσκονται κοντά στην εξάντληση, και το στρατηγικό απόθεμα πετρελαίου των ΗΠΑ αντιμετωπίζει δομικές πιέσεις, σύμφωνα με τον Bob McNally, ιδρυτή του Rapidan Energy Group. Η Κίνα έχει αρχίσει ξανά τις αγορές πετρελαίου για τα διυλιστήριά της, αφαιρώντας ένα κρίσιμο ανάχωμα.goodmenproject+1

"Το Ορμούζ 1.0 αφορούσε την προσφορά και τα αποθέματα", δήλωσε ο McNally στο Grist. "Στο Ορμούζ 2.0, οι τιμές θα πρέπει να κάνουν τη μεγαλύτερη δουλειά. Και θα πρέπει να ανέβουν πολύ ψηλά, γιατί το πρόβλημα είναι ότι η ζήτηση είναι ανελαστική, πρέπει να φας".goodmenproject

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο εξακολουθεί να βλέπει κίνδυνο το πετρελαϊκό σοκ να οδηγήσει την παγκόσμια οικονομία σε ύφεση εάν τα στενά παραμείνουν κλειστά, ενώ η Παγκόσμια Τράπεζα έχει προειδοποιήσει ότι οι ρυθμοί ανάπτυξης πέφτουν κάτω από τα προ πανδημίας επίπεδα. Προς το παρόν, ο κόσμος απέφυγε τα χειρότερα, αλλά το περιθώριο λάθους στενεύει κάθε εβδομάδα που συνεχίζεται η σύγκρουση.dawn+1