Η κλιματική αλλαγή αποσταθεροποίησε την πλαγιά στο Νεπάλ, σύμφωνα με επιστήμονες

Δεκαετίες ανθρωπογενούς θέρμανσης οδήγησαν στη συρρίκνωση των παγετώνων και στο λιώσιμο του μόνιμου παγετού στα βάθη των Ιμαλαΐων, συμβάλλοντας πιθανότατα στην αποσταθεροποίηση της ορεινής πλαγιάς που κατέρρευσε στις 26 Αυγούστου, προκαλώντας τον θάνατο περισσότερων από 1.300 ανθρώπων στο Νεπάλ, σύμφωνα με επιστημονική αξιολόγηση που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη από την World Weather Attribution.clickorlando+1

Η έκθεση, η οποία συντάχθηκε από περίπου δύο δωδεκάδες διεθνείς ερευνητές, αποτελεί μία από τις πρώτες ολοκληρωμένες επιστημονικές αξιολογήσεις της καταστροφής στο βουνό Langtang Lirung, κοντά στα σύνορα του Νεπάλ με την Κίνα. Αν και οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η κλιματική αλλαγή δεν ήταν η μοναδική αιτία —καθώς ένας σεισμός μεγέθους 7,8 βαθμών το 2015 ενδέχεται να είχε αποδυναμώσει το βράχο χρόνια πριν— κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η θέρμανση ενέτεινε διάφορες διαδικασίες που κατέστησαν την πλαγιά σταδιακά λιγότερο σταθερή κατά τη διάρκεια των δεκαετιών.dw+2

Πώς η θέρμανση προετοίμασε την καταστροφή

Η ανάλυση διαπίστωσε ότι οι αυξανόμενες θερμοκρασίες έχουν ωθήσει το υψόμετρο στο οποίο το έδαφος παραμένει μόνιμα παγωμένο προς τα πάνω κατά περίπου 100 μέτρα ανά δεκαετία, εκθέτοντας βράχους σε ολοένα και μεγαλύτερα υψόμετρα στο λιώσιμο και τη ρωγμάτωση. Ο παγετώνας Langtang Lirung έχει υποχωρήσει κατά περίπου μισό χιλιόμετρο από τη δεκαετία του 1990, με την υποχώρηση να επιταχύνεται απότομα μετά το 2010, απομακρύνοντας τον πάγο που κάποτε στήριζε το βραχώδες τοίχωμα από πάνω.japantimes+2

Περίπου 116 εκατομμύρια κυβικά μέτρα βράχου και πάγου αποκολλήθηκαν αρχικά —περίπου πέντε φορές ο όγκος της καταστροφής του 2021 στο Chamoli της Ινδίας— και κατέπεσαν πάνω από 1.400 μέτρα προς την κοιλάδα, απελευθερώνοντας ενέργεια ισοδύναμη με σεισμό μεγέθους 5,2 βαθμών. Η πλημμύρα από συντρίμμια που προέκυψε έφτασε στο συνοριακό πέρασμα Νεπάλ-Κίνας, 20 χιλιόμετρα πιο κάτω, σε περίπου επτά λεπτά, κινούμενη με ταχύτητες περίπου 170 χιλιομέτρων την ώρα.dw+2

Ο Ιούλιος και ο Αύγουστος του 2026 ήταν οι θερμότεροι αντίστοιχοι μήνες που έχουν καταγραφεί τοπικά, με την κλιματική αλλαγή να προσθέτει περίπου 1,5 βαθμό Κελσίου στις περιφερειακές θερμοκρασίες. Ασυνήθιστα έντονες χιονοπτώσεις στα τέλη του 2025 πρόσθεσαν επιπλέον νερό από το λιώσιμο, το οποίο πιθανότατα εισχώρησε στις ρωγμές και αποδυνάμωσε την πλαγιά τους μήνες πριν από την κατάρρευση.wincountry+1

Τα όρια της προσαρμογής

Οι ερευνητές δήλωσαν ότι η καταστροφή ξεπέρασε τις δυνατότητες των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης του Νεπάλ. Το πρώτο μαζικό μήνυμα SMS στάλθηκε περίπου 38 λεπτά μετά την αρχική κατάρρευση, αλλά η πλημμύρα είχε ήδη σαρώσει τη συνοριακή περιοχή μέσα σε επτά λεπτά. "Όταν η θέρμανση αποσταθεροποιεί τη στέγη του κόσμου, καμία τοπική προσαρμογή δεν μπορεί να προστατεύσει πλήρως τους ευάλωτους ανθρώπους κατάντη από τέτοιας κλίμακας καταστροφή", δήλωσε η Friederike Otto, κλιματολόγος στο Imperial College του Λονδίνου και συνιδρύτρια της World Weather Attribution.climatechangenews+2

Περισσότεροι από 5.000 άνθρωποι παραμένουν αγνοούμενοι. Το Νεπάλ εκτιμά το κόστος αποκατάστασης στα 4,8 δισεκατομμύρια δολάρια —πάνω από το 11% του ΑΕΠ του— και έχει ζητήσει 20 εκατομμύρια δολάρια, το μέγιστο επιτρεπόμενο ποσό, από το Ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για την Αντιμετώπιση Απωλειών και Ζημιών. Το διοικητικό συμβούλιο του ταμείου συνεδρίασε άτυπα την Τετάρτη, αλλά δεν έλαβε καμία απόφαση. Το Νεπάλ, το οποίο ευθύνεται για λιγότερο από το 0,1% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, έχει θέσει το αίτημα ως ζήτημα κλιματικής δικαιοσύνης και όχι ως βοήθεια.nationalgeographic+1

Μια προειδοποίηση για τα Ιμαλάια

Οι επιστήμονες προειδοποίησαν ότι οι συνθήκες που προκαλούν τέτοιες καταρρεύσεις είναι ήδη προδιαγεγραμμένες για τις επόμενες δεκαετίες. "Όλοι αυτοί οι παράγοντες για τους οποίους μιλήσαμε, το λιώσιμο του μόνιμου παγετού, το λιώσιμο των παγετώνων κ.λπ., θα γίνουν απλώς χειρότεροι", δήλωσε η Otto. "Και αυτό σημαίνει ότι γεγονότα όπως αυτό θα γίνονται πιο συχνά".ksat+1