ევროპის საწვავის კრიზისი: ავიაკეროსინის დეფიციტი ზამთრის მოახლოებასთან ერთად

ევროპაში საწვავის კრიზისი ღრმავდება და დიზელის შემდეგ ავიაკეროსინსაც მოედო. ანალიტიკოსები აფრთხილებენ, რომ მეოთხე კვარტალში მიწოდების დეფიციტმა შესაძლოა დღეში 510 000 ბარელს მიაღწიოს, მაშინ როცა სხვა რეგიონებში ჭარბი მარაგია. ეს ზეწოლა ემთხვევა ენერგორესურსების საბითუმო ფასების ზრდას, რეკორდულ ფასებს ავტოგასამართ სადგურებზე და ევროპის ცენტრალური ბანკის გაფრთხილებას იმის შესახებ, რომ გაზის გაძვირება მომხმარებლებზე უფრო სწრაფად აისახება, ვიდრე ოდესმე.

ავიაკეროსინის დეფიციტი

ენერგეტიკულმა საკონსულტაციო კომპანიამ Energy Aspects იწინასწარმეტყველა, რომ 2026 წლის ბოლო სამი თვის განმავლობაში ევროპაში ავიაკეროსინის დეფიციტი დღეში დაახლოებით 510 000 ბარელი იქნება, იუწყება Reuters-ი. შედარებისთვის, შეერთებულ შტატებში დღეში 18 000 ბარელით ჭარბი მარაგია, ხოლო აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონში ეს მაჩვენებელი 419 000 ბარელს შეადგენს. ამსტერდამ-როტერდამ-ანტვერპენის ჰაბში ავიაკეროსინის მარაგი 10 სექტემბრის კვირაში 454 000 ტონამდე დაეცა, რაც ბოლო შვიდი წლის განმავლობაში ყველაზე დაბალი მაჩვენებელია. სამხრეთ კორეა ევროპის უმსხვილესი მომწოდებელი გახდა, იმპორტით დღეში დაახლოებით 129 000 ბარელით, რაც 2022 წლის ოქტომბრის შემდეგ მაქსიმუმია.oilprice+3

კრიზისი დიდწილად საუდის არაბეთში არსებულ შეფერხებებს უკავშირდება. საუდის არაბეთის Aramco-მ სულ მცირე ორ ევროპელ კლიენტს აცნობა, რომ ოქტომბერში ნედლ ნავთობს ვერ მიაწვდის მას შემდეგ, რაც ჰუსიტების დრონების თავდასხმამ დააზიანა სამეფოს აღმოსავლეთ-დასავლეთის მილსადენი, რომელიც ჰორმუზის სრუტის გვერდის ავლით იყო აშენებული. სარემონტო სამუშაოებს ხუთიდან ექვს კვირამდე დასჭირდება. ამან ისეთი მყიდველები, როგორიცაა პოლონური Orlen, ალტერნატივების ძიებისკენ უბიძგა.intellinews+2

ენერგიის ხარჯების გავლენა ეკონომიკაზე

გერმანიაში იანვრის მიწოდების საბითუმო ელექტროენერგიის ფასმა ევროპის ენერგეტიკულ ბირჟაზე 180 ევროს გადააჭარბა მეგავატ-საათზე, რაც 60%-ით მეტია გასული წლის მაჩვენებელზე და 2022 წლის კრიზისის შემდეგ ყველაზე მაღალი ფასია. 18 სექტემბრის მდგომარეობით, ევროკავშირის გაზსაცავები მხოლოდ 69.31%-ით იყო შევსებული, რაც მნიშვნელოვნად ჩამორჩება 1 ნოემბრისთვის დაგეგმილ 90%-იან მიზანს. ევროკავშირის მასშტაბით ბენზინის ფასი წლის დასაწყისიდან დაახლოებით 29%-ით, ხოლო დიზელის ფასი დაახლოებით 40%-ით გაიზარდა.oilprice+1

ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ორშაბათს განაცხადა, რომ გაზის საბითუმო ფასების ცვლილება ახლა სამომხმარებლო ინფლაციაზე ერთიდან სამ თვეში აისახება ევროზონის ქვეყნების ნახევარზე მეტში. ეს არის მკვეთრი დაჩქარება წინა ციკლებთან შედარებით, რაც ბაზრის ლიბერალიზაციითა და მოკლევადიანი კონტრაქტებით არის განპირობებული. ევროპის ცენტრალური ბანკის პროგნოზით, ინფლაცია 2026 წელს 3.0%-ს მიაღწევს, 2025 წლის 2.1%-ის ნაცვლად, რაც ძირითადად ენერგორესურსების გაძვირებითაა გამოწვეული.ecb.europa+2

მთავრობები საგანგებო ზომებს განიხილავენ

19 სექტემბრის მონაცემებით, საფრანგეთის ავტოგასამართი სადგურების 11%-ში ბენზინი ან დიზელი არ იყო, რის გამოც პრეზიდენტმა ემანუელ მაკრონმა დეფიციტთან დაკავშირებით საგანგებო შეხვედრა გამართა. ბულგარეთმა 18 სექტემბერს 300 მილიონ ევროზე მეტი ღირებულების საწვავის დახმარების პაკეტი წარადგინა, ხოლო პოლონეთმა საწვავის კომპანიებზე ზემოგების გადასახადი აღადგინა. ბრიუსელმა მიანიშნა, რომ კრიზისის გაუარესების შემთხვევაში შესაძლოა მინისტრების საგანგებო შეხვედრა მოიწვიოს.euractiv+1

„ენერგეტიკულ ბაზრებს ბევრი ვერაფერი დაიცავს“, – განაცხადა Rabobank-ის უფროსმა ენერგეტიკულმა სტრატეგმა ფლორენს შმიტმა. „განახლებადი ენერგიის სექტორი იზრდება, მაგრამ ის არ არის საკმარისად ძლიერი, რომ გაზზე ამ უზარმაზარი დამოკიდებულება სრულად აანაზღაუროს.“intellinews