კლიმატის ცვლილების გამო ევროპაში მოსავალი 20 დღით ადრე მწიფდება

ევროკომისიის მონაცემებით, 2026 წელს ევროპაში სიმინდი, რაფსი და ზამთრის ხორბალი საუკუნის დასაწყისთან შედარებით გაცილებით ადრე დამწიფდა და დაიკრიფა. განმეორებითმა სიცხის ტალღებმა მცენარეთა ზრდის ციკლი დააჩქარა, რამაც კონტინენტის მასშტაბით მოსავლიანობის შემცირება გამოიწვია.

Reuters-ის ცნობით, ევროკავშირის ზოგიერთ ნაწილში ზამთრის ხორბალი 2000 წელთან შედარებით 20 დღით ადრე დამწიფდა, მსგავსი ტენდენცია დაფიქსირდა რაფსსა და სიმინდზეც.reuters

მოსავლის აღების ვადების ცვლილება

ბავარიის ფერმერთა კავშირის რაიონულმა პრეზიდენტმა ჰერმან გრეიფმა Reuters-ს განუცხადა, რომ მის რეგიონში სიმინდის კრეფა, რომელიც ადრე სექტემბრის შუა რიცხვებს ემთხვეოდა, ახლა თვის დასაწყისში გადაინაცვლა. "იგივე ეხება მარცვლეულსაც. ადრე ხორბალს აგვისტოს მეორე კვირაში, 10-დან 15 აგვისტომდე ვკრეფდით. დღეს ხორბლის აღება ხშირად ივლისის ბოლო დღეებში გვიწევს," – აღნიშნა გრეიფმა.reuters

ამ ცვლილების მექანიზმი ნათელია. "მცენარის განვითარება დიდწილად დამოკიდებულია სითბოს დაგროვებაზე, რაც აუცილებელია ფიზიოლოგიური ეტაპების გასავლელად და სიმწიფის მისაღწევად," – ამბობს Argus-ის უფროსი ანალიტიკოსი სებასტიან პონსელე. "ტემპერატურის მატებასთან ერთად, თუნდაც რამდენიმე გრადუსით, კულტურები სითბოს უფრო სწრაფად აგროვებენ, რაც აჩქარებს განვითარების ციკლს და იწვევს მოსავლის ადრეულ სიმწიფეს".reuters

ევროპა, რომელიც მსოფლიოში ყველაზე სწრაფად თბება, 2026 წელს რამდენიმე სიცხის ტალღას შეეჯახა, რომელიც მაისის ბოლოდან დაიწყო.firstpost+1

მოსავლიანობის შემცირება

ადრეულმა მოსავალმა უკეთესი შედეგი არ მოიტანა. გვალვამ და სიცხემ ევროპული კულტურების როგორც რაოდენობა, ისე ხარისხი დააზიანა. საფრანგეთის სასოფლო-სამეურნეო უწყება FranceAgriMer-ის მონაცემებით, 31 აგვისტოს მდგომარეობით, საფრანგეთში სიმინდის მხოლოდ 27% იყო კარგ ან შესანიშნავ მდგომარეობაში, რაც 2011 წლის შემდეგ ყველაზე დაბალი მაჩვენებელია. საფრანგეთის სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ სიმინდის წარმოების 35%-იანი კლება იწინასწარმეტყველა, ხოლო ზოგიერთი ანალიტიკოსის აზრით, მოსავალი 1976 წლის შემდეგ ყველაზე დაბალ დონემდე დაეცემა.wmbdradio+2

ევროკომისიის ერთობლივი კვლევის ცენტრმა ივლისში გაზაფხულისა და ზაფხულის ყველა კულტურისთვის მოსავლიანობის პროგნოზი შეამცირა, ხოლო სიმინდისა და მზესუმზირისთვის პროგნოზი 6-7%-ით შეამცირა. Associated Press-ის ცნობით, სიცხისა და გვალვის ერთობლივმა ზარალმა ევროკავშირის მშპ შესაძლოა 1%-ით, ანუ დაახლოებით 180 მილიარდი ევროთი შეამციროს.joint-research-centre.europa+1

შედეგები მთელი ბლოკისთვის

ზარალი საფრანგეთის საზღვრებს სცდება. ევროპულმა მარცვლეულის სავაჭრო ასოციაციამ Coceral ევროკავშირში სიმინდის წარმოების პროგნოზი თითქმის 8%-ით, 52.7 მილიონ ტონამდე შეამცირა, რაც 2007 წლის შემდეგ ყველაზე დაბალი მაჩვენებელია. ენერგეტიკისა და კლიმატის დაზვერვის განყოფილების შეფასებით, ივნისის ერთმა სიცხის ტალღამ დაახლოებით 10 მილიონი ტონა მარცვლეული გაანადგურა, რამაც ევროპული მოსავლის პერსპექტივას 2 მილიარდი ევრო დააკლო.eciu+1

გრეიფი აფრთხილებს, რომ კულტურები, რომლებიც სეზონის ბოლოს იკრიფება და რომელთა ზრდის ფაზები გაზაფხულისა და ზაფხულის გვალვებს ემთხვევა, ყველაზე დიდ ზარალს განიცდიან.reuters