Fornleifafræðingar finna 27.000 ára gamalt höfuð af Gravettian-styttu í Frakklandi

Fornleifafræðingar hafa grafið upp óvenjulegt 27.000 ára gamalt höfuð af kvenstyttu frá Gravettian-tímabilinu á forsögulega staðnum Amiens-Renancourt í norðurhluta Frakklands, sem bætist við safn „Venus“-styttna frá efri steinaldar sem fundist hafa um alla Evrópu, frá Pýreneafjöllum til Síberíu.

Aðferðir við aldursgreiningu á Gravettian-menningunni

Gravettian-menningin blómstraði á sérstaklega köldu tímabili í forsögu Evrópu, sem spannaði um það bil 33.000 til 21.000 ár fyrir nútíma (BP). Aldursgreiningaraðferðir hafa verið afgerandi við að koma á þessari tímalínu, þar sem geislakolsgreining hefur verið aðaltæknin. Nýlegar framfarir í hröðunarmassagreiningu (AMS) hafa gert kleift að aldursgreina nákvæmar minni sýni, þar á meðal skeljar sem tengjast mannabeinum, eins og þær sem fundust í Cro-Magnon hellisskýlinu.wikipedia+2

Svæðisbundin afbrigði í tímatali Gravettian-menningarinnar hafa verið auðkennd með vandaðri aldursgreiningu. Menningin var vel rótgróin um alla Evrópu fyrir 29.000 BP, þar sem austurhlutar Gravettian-svæðanna sýndu dagsetningar á milli 25.500 og 21.200 BP byggt á kol- og beinasýnum. Flóknari nálganir nota nú stigveldis-Bayes-líkön til að greina geislamælingagögn, sem gerir rannsakendum kleift að aðgreina Gravettian-samhengi eftir svæðum og koma á blæbrigðaríkari tímarömmum. Þessi nákvæma aldursgreining hefur hjálpað fornleifafræðingum að skilja tímalegt samband á milli Aurignac- og Gravettian-tæknisamstæðna, sem leiðir í ljós bæði menningarlega samfellu og nýsköpun þegar mannfjöldinn aðlagaðist hörðu umhverfi ísaldar.youtube+4

Venus-styttur um alla Evrópu, áhersla á þessa

Venus-styttur hafa fundist yfir víðfeðmt landfræðilegt svæði, frá Pýreneafjöllum í Vestur-Evrópu til sléttna Síberíu, sem spannar yfir 3.300 kílómetra. Elstu þekktu dæmin eru frá því fyrir um 35.000-40.000 árum, þar sem Venus frá Hohle Fels í Svabíu í Þýskalandi táknar elstu þekktu myndlist af þessari tegund. Flestar styttur hafa verið aldursgreindar á milli 23.000 og 25.000 ára fyrir nútíma á efri steinaldar, sem fellur saman við erfiðar ísaldaraðstæður í Evrópu.factsanddetails+4

Landfræðilegt flokkunarkerfi Henri Delporte skipuleggur þessa gripi í fimm aðgreinda svæðisbundna hópa: Pýreneafjalla-Akvitaníu-hópinn (þar á meðal Venus frá Lespugue og Brassempouy), Miðjarðarhafshópinn, Rín-Dóná-hópinn (með hinni frægu Venus frá Willendorf og Venus frá Dolní Věstonice), rússneska hópinn og síberíska hópinn. Þessi útbreidda dreifing um alla Evrópu bendir til sameiginlegrar menningarlegrar iðkunar meðal Gravettian-fólksins, sem kom fram fyrir um 30.000 árum. Stytturnar hafa fundist í ýmsum samhengi, þar á meðal hellum, opnum svæðum og byggðum, oft ásamt stein- og beinavopnum, fílabeinsskarti og leifum af ísaldardýrum.onlinelibrary.wiley+2

Táknræn merking andlitsatriða

Flestar Venus-styttur einkennast af skorti á andlitsdráttum, þar sem margar hafa ekkert greinanlegt andlit eða mjög abstrakt framsetningu. Þessi vísvitandi slepping hefur leitt til þess að fræðimenn hafa stungið upp á því að þessir gripir hafi verið ætlaðir til að tákna almenn kvenform frekar en tiltekna einstaklinga, sem leggur áherslu á æxlunargetu fremur en persónulega auðkenni. Andlitsleysi margra Venus-styttna hefur hvatt suma rannsakendur til að setja fram kenningar um að forsögulegar menningarheimar hafi aðallega metið konur fyrir æxlunarhlutverk þeirra frekar en einstaklingsbundin einkenni þeirra.thecollector+2

Nýleg uppgötvun í Amiens-Renancourt er sláandi undantekning frá þessu mynstri, með óvenju ítarlegri andlitslíffærafræði, þar á meðal skilgreindu nefi, augum og kinnum. Ólíkt höfðum sem snúa niður á við sem eru dæmigerð fyrir Gravettian-styttur, hefur þetta eintak uppsveigt augnaráð sem gefið er til kynna með sokknum augntóftum. Aftan á höfðinu eru flóknar skurðir sem mynda ristilík mynstur, lóðréttar línur og skorur, sem gætu táknað fléttað hár, net eða helgisiðahöfuðfat. Þessi einstaklingsbundnu einkenni benda til þess að þessi tiltekna stytta gæti hafa sýnt tiltekna manneskju eða félagslegt hlutverk, sem ögrar langvarandi forsendum um Venus-styttur sem eingöngu táknræna frjósemisgripi.wikipedia+1