550 milljóna ára steingervingur sýnir elstu vísbendingar um handan hjá dýrum

Spriggina floundersi, 550 milljóna ára gömul lífvera, er elsta þekkta dýrið sem sýnir „handan“ (e. handedness) hjá stofni, samkvæmt rannsókn sem birt var á miðvikudag.miragenews+1
Rannsakendur greindu yfir 100 steingervinga frá Suður-Ástralíu og fundu um það bil tvisvar sinnum fleiri eintök sem beygðust í átt sem gefur til kynna að þau hafi kosið að beygja til hægri á meðan þau lifðu.newscientist+1
Niðurstaðan bendir til þess að háþróuð taugakerfi hafi komið fram mun fyrr en áður var talið, samkvæmt teymi undir forystu American Museum of Natural History.miragenews+1

Lífvera á stærð við lófa sem skreið eftir hafsbotninum fyrir meira en hálfum milljarði ára virðist hafa kosið að beygja til hægri — sem gerir hana að elsta þekkta dýrinu sem sýnir hliðarval hjá stofni, samkvæmt rannsókn sem birt var í dag í tímaritinu Scientific Reports.miragenews+1

Forn ormur með hægri beygju

Rannsóknin, sem leidd var af vísindamönnum við American Museum of Natural History, Florida State University, Harvard University og University of California, Riverside, skoðaði meira en 100 einstaklega vel varðveitta steingervinga af Spriggina floundersi frá Nilpena Ediacara þjóðgarðinum og Suður-Ástralíusafninu. Veran lifði á Ediacara-tímabilinu, fyrir um 550 milljónum ára, og er eitt elsta þekkta dýrið með tvíhliða samhverfu — líkamsgerð sem einkennist af skýrri fram- og bakhlið, og vinstri og hægri hlið.phys+1

Teymið komst að því að um það bil tvisvar sinnum fleiri eintök virtust beygð til vinstri en til hægri í steininum. Vegna þess að steingervingarnir varðveita spegilmyndir af upprunalegu dýrunum, táknar beygja til vinstri í steini dýr sem beygði til hægri á meðan það lifði.miragenews+1

„Þegar við tölum um að vera rétthent eða örvhent, hugsa flestir líklega um hvernig þeir halda á blýanti eða sparka í fótbolta. En rannsóknir okkar sýna að dýr án handa eða fóta, sem lifði fyrir yfir 500 milljónum ára, gæti hafa haft sína eigin útgáfu af handan,“ sagði aðalhöfundurinn Scott Evans, aðstoðarsafnvörður hryggleysingjafornleifafræði við safnið.miragenews

Hvað handan segir okkur um forna heila

Uppgötvunin hefur afleiðingar sem ná út fyrir hreyfingu. Hjá lifandi dýrum tengist stöðugt hliðarval flóknum taugakerfum. Evans benti á að „lifandi dýr með þessa tegund af handan, allt frá skordýrum til kolkrabba og fugla til spendýra, hafa flókna skynjunarhæfileika,“ sem bendir til þess að taugakerfi Spriggina gæti hafa verið háþróaðra en forn uppruni hennar gefur til kynna.newscientist+1

„Þetta er áminning um að sumir þeirra eiginleika sem við tökum sem sjálfsögðum í dag eiga sér ótrúlega fornan uppruna,“ sagði meðhöfundur rannsóknarinnar Mary Droser, steingervingafræðingur við UC Riverside.miragenews

Gluggi inn í snemmbúið dýralíf

Spriggina er ríkissteingervingur Suður-Ástralíu, nefndur eftir Reg Sprigg, sem fyrstur greindi Ediacara-lífverurnar í ástralska úthéraðinu fyrir meira en 75 árum. Ediacara-tímabilið, sem spannar um það bil 635 til 538 milljónir ára, markar tímabilið þegar smásætt líf þróaðist fyrst í fjölfruma lífverur sem voru nógu stórar til að sjást með berum augum og færar um hegðun, þar á meðal hreyfingu. Rannsóknin var að hluta styrkt af NASA Exobiology styrk.eurekalert+2

Heimildir (13)