Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

cbsnews+1al-monitor+1cbsnews+1Սաուդյան Արաբիան, Թուրքիան և Պակիստանը ուրբաթ օրը Մեքայի սրբազան քաղաքում ստորագրել են հավաքական պաշտպանության նշանակալի համաձայնագիր, որով սահմանվում է, որ երեք երկրներից որևէ մեկի վրա զինված հարձակումը կդիտարկվի որպես հարձակում բոլորի վրա. այս շրջանակը հիշեցնում է ՆԱՏՕ-ի 5-րդ հոդվածի փոխադարձ պաշտպանության կետը:
"Մեքայի համատեղ պաշտպանության համաձայնագիրը" ստորագրել են Սաուդյան Արաբիայի թագաժառանգ Մուհամեդ բեն Սալմանը, Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը և Պակիստանի վարչապետ Շեհբազ Շարիֆը՝ Մեքայում անցկացված Համատեղ պաշտպանության գագաթնաժողովի ժամանակ:cbsnews+1
"Համաձայնագիրը նպատակ ունի ամրապնդել հավաքական զսպումը ագրեսիայի ցանկացած գործողության դեմ և սահմանում է, որ երեք պետություններից որևէ մեկի վրա ցանկացած զինված հարձակում պետք է դիտարկվի որպես հարձակում նրանց բոլորի վրա", — ասվում է Պակիստանի ԱԳՆ-ի և Թուրքիայի նախագահի հաղորդակցության վարչության նույնական հայտարարություններում:thehill+1
Պակտը միավորում է մահմեդական աշխարհի ամենաազդեցիկ ռազմական դերակատարներից երեքին. Սաուդյան Արաբիան՝ նավթի խոշորագույն արտահանողներից մեկը և իսլամի սրբավայրերի պահապանը, Պակիստանը՝ միջուկային զենք ունեցող միակ մահմեդական երկիրը, և Թուրքիան, որն ունի ՆԱՏՕ-ի երկրորդ ամենամեծ բանակը և արագ զարգացող պաշտպանական արդյունաբերություն:reuters+1
Թուրքական լրատվամիջոցները հայտնում են, որ համաձայնագիրը թույլ կտա անցկացնել համատեղ զորավարժություններ, վերապատրաստումներ, տեխնոլոգիաների փոխանցում և հետախուզական տվյալների փոխանակում: Թուրք պաշտոնյան պակտը բնութագրել է որպես "զուտ պաշտպանական բնույթի"՝ պնդելով, որ այն "ուղղված չէ որևէ կոնկրետ դերակատարի դեմ" և բաց է տարածաշրջանային այլ երկրների միանալու համար: Սաուդյան Արաբիայի հանրային դիվանագիտության նախարարի տեղակալ Ռայեդ Քրիմլին X-ում գրել է, որ համաձայնագիրը "չի ներկայացնում ռազմական առանցք կամ աղանդավորական բլոկ ստեղծելու ջանք" և կապված չէ միջուկային հավակնությունների հետ:apnews+2
Համաձայնագիրը հաջորդում է գրեթե մեկ տարի տևած բանակցություններին, որոնց մասին Reuters-ը հայտնել էր դեռ հունվարին, և այն տեղի է ունենում այն ժամանակ, երբ փետրվարի 28-ին սկսված Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել ռազմական արշավը բացահայտել է Պարսից ծոցի երկրների անվտանգության խոցելիությունը: Պատերազմի սկզբից ի վեր Սաուդյան Արաբիան բազմիցս ենթարկվել է Իրանի, նրա եմենցի հութի դաշնակիցների և իրաքյան շիա աշխարհազորայինների հարձակումներին, մինչդեռ Հորմուզի նեղուցով փոխադրումները մեծապես դադարեցվել են:timesofisrael+1
Պակտը հիմնված է 2025 թվականի սեպտեմբերին ստորագրված Սաուդյան Արաբիա-Պակիստան ռազմավարական փոխադարձ պաշտպանության համաձայնագրի վրա, որի շրջանակներում Պակիստանը թագավորություն է տեղակայել մոտ 8000 զինվոր, կործանիչներ, անօդաչու թռչող սարքեր և հակաօդային պաշտպանության համակարգ: ԱՄՆ-ում Պակիստանի նախկին դեսպան Հուսեյն Հաքանին RFE/RL-ին ասել է, որ "Թուրքիան չի լքում ՆԱՏՕ-ն: Փոխարենը, այն զարգացնում է զուգահեռ գործընկերություն՝ ռազմավարական ճկունությունն ու սակարկման ուժը մեծացնելու համար":rferl+1
The Wall Street Journal News Corp -ը հայտնում է, որ համաձայնագիրը ձևավորվում է այն ժամանակ, երբ ԱՄՆ դաշնակիցները ուսումնասիրում են անվտանգության ամրապնդման ռազմավարություններ՝ ամերիկյան անվտանգության երաշխիքների հուսալիության վերաբերյալ կասկածների ֆոնին: Սաուդյան Արաբիայում տեղակայված Ծոցի հետազոտությունների կենտրոնի նախագահ Աբդուլազիզ Սագերը նշել է, որ եռակողմ շրջանակը "կարող է ամրապնդել երեք երկրների հավաքական դիվանագիտական և պաշտպանական կշիռը՝ նպաստելով տարածաշրջանային մակարդակով առաջնորդվող անվտանգության ճարտարապետության ի հայտ գալուն":wsj+1
Պաշտոնյաների խոսքով՝ համաձայնագիրը չի փոխարինում որևէ գործող երկկողմ կամ բազմակողմ պայմանավորվածության, ներառյալ Թուրքիայի անդամակցությունը ՆԱՏՕ-ին:breakingdefense+1