Պինգվինների գաղութը կորցրել է աշխարհի ամենամեծի կարգավիճակը բնակչության կտրուկ նվազման պատճառով

Անտարկտիդայի մոտ գտնվող հեռավոր հրաբխային կղզին կորցրել է աշխարհի ամենամեծ պինգվինների գաղութի տիտղոսը։ Հոկտեմբերի 7-ին՝ չորեքշաբթի օրը, հրապարակված ուսումնասիրությունը պարզել է, որ պինգվինների պոպուլյացիան 2011-ից 2025 թվականներին նվազել է մոտ երկու երրորդով, ինչի համար հետազոտողները մեղադրում են օվկիանոսի սննդային շղթայում կլիմայական փոփոխությունները։bbc+1

Հետազոտությունը ղեկավարել է Բրիտանական անտարկտիկական հետազոտությունների (BAS) խումբը, և այն հրապարակվել է Current Biology ամսագրում։ Անօդաչու թռչող սարքերի և արբանյակային պատկերները ցույց են տվել, որ Զավոդովսկի կղզում զբաղեցված բները այդ ժամանակահատվածում նվազել են 63%-ով։ AFP-ի տվյալներով՝ բազմացող պինգվինների թիվը 2011 թվականի հունվարի մոտ 1.09 միլիոնից 2025 թվականին հասել է 402,000-ի։ Սա ավելի քան 680,000 թռչնի կորուստ է, կամ տարեկան մոտ 7%։straitstimes+1

"Սա շատ արագ կորուստ է", — AFP-ին ասել է գլխավոր հեղինակ Նորման Ռատկլիֆը։straitstimes

Կրիլի տեղաշարժը դեպի հարավ

Զավոդովսկին Հարավային Սենդվիչյան կղզիների մաս է կազմում, որը Անտարկտիդա մայրցամաքից հյուսիս գտնվող բրիտանական անդրծովյան տարածք է։ Հետազոտողներն ասում են, որ տաքացող ջրերը կրիլին՝ պինգվինների հիմնական սննդին, մղել են դեպի հարավ։ "Հարավում ծովային սառույցի ծածկույթը և բնադրման համար հարմար կղզիների պակասը թույլ չեն տալիս պինգվիններին հետևել սննդին", — Ռատկլիֆը ասել է BBC-ին։bbc

Թիմը դիտարկել է այլ բացատրություններ ևս, սակայն մերժել դրանք։ Մաունթ Քարին՝ կղզու հրաբուխը, ժայթքել է 2016 թվականին, սակայն մոխիրը փչել է հյուսիս-արևելք՝ այն տարածքների վրայով, որտեղ թռչունները չեն բնադրում։ Ուսումնասիրությունը նաև պարզել է, որ նվազումը "ընթացքի մեջ էր մինչև ժայթքումը և դրանից հետո շարունակվել է հաստատուն տեմպերով"։ Սապատավոր կետերը սնվում են կրիլով, սակայն հետազոտողները նշել են, որ կետերը նաև օգնում են կրիլի թվաքանակի աճին՝ պարարտացնելով պլանկտոնը, որով սնվում է կրիլը։straitstimes+1

"Մենք կարծում ենք, որ սննդային ցանցերի միջոցով գործող կլիմայի փոփոխությունը հավանաբար հիմնական շարժիչ ուժն է", — ասել է Ռատկլիֆը։straitstimes

Մակարոնյան պինգվինների առաջխաղացումը

Նույն կղզում բնադրող մակարոնյան պինգվինները նույն ժամանակահատվածում լավ արդյունքներ են գրանցել։ Նրանց թիվը մոտ 338,000-ից հասել է 433,000-ի, և այժմ նրանք թվով գերազանցում են մյուս պինգվիններին։ Հետևման տվյալները ցույց են տվել, որ մակարոնյան պինգվինները սնվում են կղզու հյուսիս-արևելքում գտնվող ավելի տաք ջրերում, որտեղ նրանք, հավանաբար, սնվում են ձկներով և այլ խեցգետնակերպերով, ինչպես նաև կրիլով։ Ուսումնասիրությունը այս փոփոխությունը անվանել է "պինգվինների համայնքի կազմի ամենավառ փոփոխությունը, որը մինչ օրս դիտվել է Անտարկտիդայի մեկ վայրում"։bbc+1

Հարավային Սենդվիչյան կղզիներում է գտնվում աշխարհի պինգվինների 38%-ը, ուստի բացահայտումները մտահոգություն են առաջացնում տեսակի ամբողջականության վերաբերյալ։ Հեղինակներն ասում են, որ Բնության պահպանության միջազգային միությունը պետք է պինգվիններին "նվազագույն մտահոգություն" կարգավիճակից տեղափոխի "վտանգված" կարգավիճակ։ Ավելի վաղ կատարված ուսումնասիրությունները նույնպես գրանցել են պինգվինների թվաքանակի կտրուկ նվազում Անտարկտիկական թերակղզում և դա կապել կրիլի թվաքանակի նվազման հետ։straitstimes+1

Աշխարհի ամենամեծ պինգվինների գաղութի տիտղոսն այժմ անցնում է Ռոսի ծովի Քեյփ Ադերի Ադելի պինգվիններին, որոնք գտնվում են ավելի քան 5,000 կիլոմետր հեռավորության վրա։ 2018 թվականի դրությամբ այդ գաղութում կար ավելի քան մեկ միլիոն թռչուն։bbc+1

"Սա ևս մեկ ապացույց է այն բանի, թե ինչպես է Անտարկտիդայում արագ տաքացումը ազդում եզակի և զգայուն էկոհամակարգերի վրա", — ասել է Ռատկլիֆը։bbc