Նավթավերամշակման համաշխարհային մարժաները հասել են ռեկորդային մակարդակի, պատերազմի պատճառով օրական 5 միլիոն բարել պակասուրդ է առաջացել

Նավթավերամշակման համաշխարհային արդյունաբերությունը գտնվում է աճող ճնշման տակ, քանի որ ԱՄՆ-Իրան հակամարտությունը և ռուսական էներգետիկ ենթակառուցվածքների վրա ուկրաինական հարձակումները ստեղծում են վառելիքի մատակարարման աննախադեպ սղություն, ինչը վերամշակման մարժաները հասցնում է ռեկորդային բարձրակետերի և սպառում համաշխարհային պաշարները։

Վերամշակման ճգնաժամ, ոչ միայն հում նավթի

Reuters ↗ 1.04% գործակալությունը երկուշաբթի հայտնել է, որ ընդհատումների պատճառով երկրորդ եռամսյակում համաշխարհային նավթավերամշակման ծավալները նախորդ տարվա համեմատ նվազել են օրական մոտ 5 միլիոն բարելով։ Միջազգային էներգետիկ գործակալության հուլիսյան զեկույցի համաձայն՝ համաշխարհային վերամշակումը տարեկան կտրվածքով նվազել է օրական 6 միլիոն բարելով, իսկ 2026 թվականի համար կանխատեսվում է օրական 2.4 միլիոն բարել անկում:reuters+1

JPMorgan-ի ↗ 1.25% համաշխարհային ապրանքային ռազմավարության ղեկավար Նատաշա Կանևան զգուշացրել է, որ էներգետիկ ճգնաժամի կարգավորման մեխանիզմը հիմնարար փոփոխություն է կրել, և ճնշումը հում նավթի հատվածից տեղափոխվել է վերամշակված արտադրանքի շուկա։ ԱՄՆ-ի 3-2-1 crack spread ցուցանիշը, որը նավթավերամշակման գործարանների շահութաբերության հիմնական չափանիշն է, Reuters-ի տվյալներով, հուլիսի 8-ին հասել է ռեկորդային 64.58 դոլարի, իսկ հուլիսի 16-ին գերազանցել է 69 դոլարը:reuters+3

Մատակարարման երկակի ցնցում

Վերամշակման ճգնաժամը պայմանավորված է երկու զուգահեռ հակամարտություններով։ Մերձավոր Արևելքում իրանական անօդաչուների հարձակումները վնասել են Սաուդյան Արաբիայի, Քուվեյթի և ԱՄԷ-ի գործարանները՝ հանգեցնելով երկարատև կանգառների։ Թեև փխրուն զինադադարը թույլ տվեց որոշակի վերականգնում, Ծոցում վերսկսված փոխհրաձգությունները կասկածի տակ են դրել օբյեկտների աշխատանքի վերսկսումը և արտադրանքի փոխադրումը:iea+3

Միևնույն ժամանակ, ուժեղացել է Ուկրաինայի արշավը ռուսական էներգետիկ ենթակառուցվածքների դեմ։ Հուլիսի 7-ին Ռուսաստանի խոշորագույն նավթավերամշակման գործարանը Օմսկում դադարեցրել է աշխատանքը այն բանից հետո, երբ ուկրաինական անօդաչուի հարվածը վնասել է նավթի թորման սարքավորումը, որը կազմում էր գործարանի հզորության 38 տոկոսը։ Մի քանի օր անց ուկրաինական ուժերը հարվածել են Gazprom Neftekhim Salavat-ին՝ Ռուսաստանի խոշորագույն նավթավերամշակման և նավթաքիմիական համալիրներից մեկին։ Ռուսաստանի շրջանների ավելի քան 90 տոկոսը սահմանափակել է վառելիքի սպառումը, իսկ Մոսկվան արգելել է դիզվառելիքի արտահանումը՝ ներքին դեֆիցիտը վերացնելու համար:indexbox+3

Պաշարներ և կանխատեսում

Մատակարարման ճգնաժամը հասունանում է այն ժամանակ, երբ վառելիքի պաշարները գտնվում են բազմամյա նվազագույն մակարդակում։ ԱՄՆ-ում բենզինի պաշարները հունիսին նվազել են մինչև մոտ 211.5 միլիոն բարել, ինչը զգալիորեն ցածր է հնգամյա սեզոնային միջինից։ Կանխատեսումների համաձայն՝ ԱՄՆ-ում դիստիլյատների պաշարները 2026 թվականի վերջին կլինեն վերջին տարիների ամենացածր մակարդակին:mansfield+2

IEA-ի հուլիսյան զեկույցում նշվում է, որ կարգավորումը կախված է կայուն խաղաղության պայմանագրից, որը կվերականգնի տանկերների երթևեկությունը Հորմուզի նեղուցում և Մերձավոր Արևելքի գործարաններին թույլ կտա վերսկսել արտադրանքի արտահանումը։ Այս հեռանկարը մնում է անորոշ, քանի որ երկուշաբթի նավթի գինը գերազանցել է 90 դոլարը, մինչդեռ Իրանի վրա ԱՄՆ-ի հարվածները շարունակվում են արդեն իններորդ օրը:reuters+1