Մասաչուսեթսի արխիվում հայտնաբերվել է 1847 թվականի ստրկության դեմ ուղղված կորած փաստաթուղթ

Մասաչուսեթսի արխիվում կամավոր աշխատող թոշակառու ուսուցչուհին բացահայտել է ամերիկյան կրոնական պատմության կորած մի կտոր՝ 178 տարվա վաղեմության փաստաթուղթ, որը ստորագրվել է 116 բապտիստ հոգևորականների կողմից, որոնք դատապարտում են ստրկությունը և որը բացակայում էր ավելի քան մեկ դար։

Ջենիֆեր Քրոմակը հայտնագործությունը կատարել է մայիսին, երբ տեսակավորում էր 18-րդ և 19-րդ դարերի նյութերը Մասաչուսեթսի Գրոտոն քաղաքի Ամերիկյան բապտիստական արխիվում։ Գտածոն լուծում է եկեղեցական պատմաբանների տասնամյակներ տևած որոնումները, որոնք վախենում էին, որ ստրկության դեմ հռչակագիրը ընդմիշտ կորել է։

Բացահայտումը

Քրոմակը 5 ոտնաչափ երկարությամբ ձեռագիր մագաղաթը անթերի վիճակում գտել է պատմական ամսագրերի միջև՝ նեղ տուփի մեջ։ «Բանաձև և բողոք ստրկության դեմ» վերնագրով փաստաթուղթը ընդունվել է 1847 թվականի մարտի 2-ին, Բոստոնում։abcnews.go

«Ես պարզապես զարմացած և հիացած էի», — ասել է Քրոմակը, որը կամավոր աշխատում է արխիվում ուսուցչական աշխատանքից թոշակի անցնելուց հետո։ «Մենք կատարեցինք մի գտածո, որն իսկապես ասելիք ունի նահանգի և երկրի մարդկանց»։abcnews.go

Ամերիկյան բապտիստական պաշտոնյաները փաստաթուղթը ապարդյուն փնտրել էին Հարվարդի և Բրաունի համալսարաններում և այլ վայրերում։ Վերջին հայտնի օրինակը հայտնվել է 1902 թվականի պատմության գրքում։abcnews.go

Հոգևորական Դայան Բեջերը, որը վերահսկում է արխիվը, այն անվանել է աբոլիցիոնիստական դարաշրջանի բապտիստական փաստաթղթերի «Սուրբ գրաալ»։abcnews.go

Պատմական համատեքստ

Փաստաթուղթը ի հայտ է եկել ամերիկյան կրոնական պատմության շրջադարձային պահին։ Այն ստորագրվել է 1845 թվականին ստրկության պատճառով բապտիստական դավանանքի պառակտումից երկու տարի անց, երբ հարավային բապտիստները ձևավորեցին Հարավային բապտիստական կոնվենցիան այն բանից հետո, երբ հյուսիսային բապտիստներն արգելեցին ստրկատերերին դառնալ միսիոներներ։abcnews.go

Հոգևորականները գրել են, որ «այլևս չեն կարող լռել» այն բանից հետո, երբ ականատես են եղել «իրենց անարդար համակարգը արդարացնելու, ընդլայնելու և հավերժացնելու աճող տրամադրությանը»։ Փաստաթուղթը ստրկությունը հայտարարում է «մեր մերձավորների իրավունքների և երջանկության դեմ ուղղված հանցագործություն, որի համար չկա որևէ հիմնավոր արդարացում կամ ներողություն»։abcnews.go

Դեբորա Բինգեմ Վան Բրոկհովենը՝ Ամերիկյան բապտիստական պատմական ընկերության պատվավոր գործադիր տնօրենը, ասել է, որ շատ հյուսիսամերիկացիներ այն ժամանակ «անորոշ» էին ստրկության հարցում և խուսափում էին խոսել։abcnews.go

«Բապտիստների մեծ մասը, մինչ այս, կխուսափեր բողոքի այս տեսակից», — ասել է Վան Բրոկհովենը։ «Սա շատ լավ օրինակ է նրանց համար՝ ռիսկի դիմելու և դիվանագիտական լինելու փորձի»։abcnews.go

Ներկայիս հետևանքները

Բեջերն այժմ ուսումնասիրում է, թե որ հոգևորականներն են ստորագրել փաստաթուղթը և որոնք են հրաժարվել՝ ստեղծելով այն եկեղեցիների տվյալների բազան, որտեղ նրանք ծառայել են։ Ստորագրողների թվում էր Բոստոնի Տրեմոնտ տաճարից Նաթանիել Քոլվերը՝ երկրի առաջին ինտեգրված եկեղեցիներից մեկը։abcnews.go

Հոգևորական Քենեթ Յանգը, որի հիմնականում սևամորթ եկեղեցին Հավերհիլում հիմնադրվել է ազատագրված ստրուկների կողմից 1871 թվականին, գտածոն ոգեշնչող է անվանել։abcnews.go

«Այն շարունակում է աբոլիցիոնիստական շարժման գիծը և պայքարը նրանց համար, ովքեր գուցե ուժ չեն ունեցել ինքնուրույն պայքարելու ռասիզմի համակարգի դեմ», — ասել է Յանգը։abcnews.go