Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

fortune+1reuters+1fortuneმაიკლ ფრომანმა, აშშ-ის ყოფილმა სავაჭრო წარმომადგენელმა და საგარეო ურთიერთობათა საბჭოს ამჟამინდელმა პრეზიდენტმა, მკაცრი გაფრთხილება გაავრცელა იმის შესახებ, რომ ჩინეთის ექსპორტზე ორიენტირებული ზრდის მოდელი უახლოვდება სტრუქტურულ ზღვარს, რამაც შესაძლოა ახალი გლობალური ეკონომიკური კრიზისი გამოიწვიოს. გასულ თვეში გამოცემა Foreign Affairs-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში ფრომანი აღნიშნავს, რომ "მსოფლიოს შესაძლებლობა, აითვისოს ჩინეთის ჭარბი წარმოება, კრიტიკულ ზღვარს უახლოვდება".fortune+1
ეს გაფრთხილება ეყრდნობა ციფრებს, რომელთა უარყოფაც რთულია. Reuters-ის თანახმად, 2025 წელს ჩინეთის საქონლით ვაჭრობის პროფიციტმა თითქმის 1.2 ტრილიონ დოლარს მიაღწია, რაც ისტორიაში ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია: ექსპორტი 5.5%-ით გაიზარდა და 3.77 ტრილიონი დოლარი შეადგინა, ხოლო იმპორტი უცვლელი დარჩა და 2.58 ტრილიონი დოლარი იყო. 2026 წლის დასაწყისში ეს პროფიციტი წლიურად 20%-ზე მეტით გაიზარდა, რაც დაახლოებით სამჯერ აღემატება გლობალური საქონლით ვაჭრობის საერთო ტემპს.reuters+3
ფრომანმა, რომელიც 2013-2017 წლებში პრეზიდენტ ობამას ადმინისტრაციაში სავაჭრო წარმომადგენლად მუშაობდა, აღწერა სისტემა, რომელიც საკუთარი ინერციის ტყვეობაშია აღმოჩენილი. ჩინური კომპანიები, გაუფასურებული ვალუტისა და სახელმწიფო სუბსიდიების წყალობით, პროდუქციას სხვა ქვეყნების კონკურენტებთან შედარებით 30%-მდე იაფად ყიდიან. პეკინის დირექტივებმა ხელი შეუწყო ჭარბ წარმოებასა და სასტიკ შიდა საფასო ომებს, რამაც კომპანიები აიძულა, საექსპორტო ბაზრები აევსოთ. ჩინეთის სამრეწველო საწარმოების თითქმის მესამედი ამჟამად ზარალზე მუშაობს.fortune
"შედეგად მივიღეთ სამრეწველო მანქანა, რომელსაც არ შეუძლია გაჩერება და შენელება, თუმცა, შეზღუდული მოთხოვნის გამო, ვერც მუშაობის გაგრძელებას შეძლებს", წერს ფრომანი.fortune
ამ მასშტაბს ორი სექტორი კარგად ასახავს: ჩინური ავტომობილების ექსპორტი, ძირითადად ელექტრომობილების ხარჯზე, 2025 წელს 21%-ით გაიზარდა და 142 მილიარდ დოლარს მიაღწია, ხოლო ლითიუმ-იონური ბატარეების მიწოდებამ იმავე წელს 77 მილიარდ დოლარს გადააჭარბა.cryptobriefing
პოლიტიკური რეაგირება უკვე დაწყებულია. პრეზიდენტმა ტრამპმა ჩინურ საქონელზე ტარიფები გასულ წელს თავისი "გათავისუფლების დღის" სავაჭრო კამპანიის ცენტრალურ ნაწილად აქცია, ხოლო ევროკავშირი, რომელიც ოდესღაც ღია ბაზრების აქტიური დამცველი იყო, ახლა საკუთარი ბარიერების აღმართვას ცდილობს. იმ ფონზე, როდესაც საერთაშორისო სავალუტო ფონდი 2026 წლისთვის გლობალური მშპ-ის მხოლოდ 3.1%-იან ზრდას პროგნოზირებს, ჩინეთის წარმოებასა და გლობალურ მოთხოვნას შორის მზარდი უფსკრულის შესამცირებლად მცირე რესურსი არსებობს.cryptobriefing+2
ფრომანმა გააფრთხილა, რომ თუ ქვეყნები ბაზრების მოულოდნელად ჩაკეტვას დაიწყებენ, ჩინეთისთვის შედეგები მძიმე იქნება: სუსტი ბიზნესების მასობრივი გაკოტრება, ადგილობრივი თვითმმართველობების დაფინანსების კასკადური დეფოლტები და ნედლეულზე მოთხოვნის კოლაფსი, რაც მძიმედ აისახება ნედლეულის ექსპორტიორ და განვითარებად ქვეყნებზე.fortune
ამ შეშფოთებას სხვებიც იზიარებენ. ფინანსთა სამინისტროს ყოფილმა მაღალჩინოსანმა, ბრედ სეტსერმა აღნიშნა, რომ ჩინეთს ახლა აქვს შესაძლებლობა, დააკმაყოფილოს ავტომობილებზე მსოფლიო მოთხოვნის ორი მესამედი და აწარმოოს ფოლადის, ალუმინისა და გემების გლობალური მიწოდების ნახევარზე მეტი. ფედერალური სარეზერვო სისტემის ეკონომისტებმა მაისში განაცხადეს, რომ პროდუქტები, რომლებიც ჩინეთის საექსპორტო ბუმს განაპირობებს, შრომატევადი საქონლიდან კაპიტალტევად და მაღალტექნოლოგიურ ინდუსტრიებზე გადავიდა, რაც ამ პროცესს აქცევს "არა უბრალოდ ადრინდელი ტენდენციების გაგრძელებად, არამედ გლობალური სავაჭრო ინტეგრაციის ახალ ფაზად".fortune
მაშინაც კი, თუ შემდეგი კრიზისი ჩინეთში დაიწყება, ფრომანი გვაფრთხილებს, რომ "შედეგების ლიკვიდაცია, როგორც ეს ხშირად ხდება ხოლმე, სავარაუდოდ, კვლავ ამერიკის შეერთებულ შტატებსა და მის მიერ მხარდაჭერილ ინსტიტუტებს დააწვებათ".fortune