Fransız arkeologlar, İsrail saldırısı öncesinde Gazze’deki eserleri kurtardı

Bir grup Fransız arkeolog, koleksiyonun bulunduğu binaya yönelik beklenen bir İsrail askeri saldırısından sadece saatler önce, Perşembe günü Gazze Şehri'nden yaklaşık otuz yıllık arkeolojik eserlerin acil tahliyesini başarıyla tamamladı.

Kudüs Fransız İncil ve Arkeoloji Okulu (EBAF), direktörü Olivier Poquillon'un AFP'ye verdiği demeçte "ilgili herkes için son derece tehlikeli bir bağlamda gerçekleştirilen, gerçek bir son dakika kurtarma operasyonu" olarak nitelendirdiği bir operasyon yürüttü. İsrail makamları, Çarşamba sabahı kurumu, Gazze Şehri'ndeki bir konut kulesinin zemin katında bulunan ve hedef alınması planlanan deposunu tahliye etmesi konusunda uyarmıştı.english.aawsat+2

Uluslararası Diplomatik Müdahale Kısa Bir Süre Kazandırdı

Tahliye, Fransa, UNESCO ve Kudüs Latin Patrikhanesi'nin eserlerin çıkarılmasına izin veren kısa bir sürenin kazanılmasında kilit rol oynamasının ardından mümkün oldu. İsrail ordusu, AFP tarafından ulaşıldığında uyarıyı doğrulamadı, ancak birçok kaynak müdahaleyi doğruladı.english.aawsat+2

Poquillon AFP'ye verdiği demeçte, "Sahada neredeyse hiç uluslararası aktör kalmadığı, altyapı olmadığı ve hiçbir şeyin işlemediği bir ortamda ulaşım, iş gücü ve lojistiği doğaçlama yapmak zorunda kaldık" dedi. Operasyon, "dini bir kuruluş olarak insan hayatını tehlikeye atmama konusundaki en önemli endişe" ile sıkı bir gizlilik içinde yürütüldü.arabnews+1

Gazze'nin Arkeolojik Mirasından Eserler Kurtarıldı

EBAF deposu, Gazze'nin beş ana arkeolojik alanından yaklaşık 180 metreküp buluntu içeriyordu. Koleksiyon, UNESCO'nun Temmuz 2024'te Dünya Mirası Listesi'ne ve Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi'ne eklediği dördüncü yüzyıldan kalma Aziz Hilarion Manastırı'ndan eserleri de kapsıyordu.timesofisrael+3

Fransız STK'sı Premiere Urgence Internationale'in bilimsel koordinatörü olarak görev yapan arkeolog René Elter'e göre, "Büyük bir kısmını kurtardık, ancak bir kurtarma operasyonunda her zaman bir şeyler kaybedersiniz ve her zaman acı verici seçimlerle karşı karşıya kalırsınız". Depo, koleksiyonların onlarca yıllık çalışma boyunca sistematik olarak sınıflandırılmış olması nedeniyle özellikle değerliydi.arabnews

Gazze'nin Arkeolojik Alanları Yaygın Yıkımla Karşı Karşıya

Tahliye, devam eden çatışma sırasında Gazze'nin kültürel mirasına yönelik daha geniş tehdidi vurguluyor. UNESCO, uydu görüntülerini kullanarak Gazze'deki 94 miras alanında hasar olduğunu doğruladı; buna 13. yüzyıldan kalma Paşa Sarayı da dahil. Filistin Kültür Bakanlığı Şubat ayında 226 arkeolojik alanın hasar gördüğünü ve 138'inin büyük hasar aldığını bildirdi.unesco+2

Araştırmacılar AFP'ye, bombardımana karşı savunmasız dağınık kalıntılar dışında, EBAF deposunun Filistin topraklarında kalan tek eser deposu olduğunu söyledi. Çatışmanın yaklaşık iki yıl önce başlamasından bu yana Gazze'nin iki müzesinden biri yıkıldı, diğeri ise ağır hasar gördü.arabnews+1

Elter, korunan belgelerin Gazze'nin arkeolojik mirasından geriye kalan tek şey olabileceği konusunda uyardı: "Belki de Gazze arkeolojisinden geriye kalan tek iz bu olacak; kitaplarda, yayınlarda, kütüphanelerde".arabnews