Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

ასტრონომებმა რადიოაფეთქება, რომელიც მხოლოდ მილიწამებს გაგრძელდა, პატარა, მკრთალ გალაქტიკაში აღმოაჩინეს, რომელიც მაშინ არსებობდა, როდესაც სამყარო დაახლოებით 3 მილიარდი წლის იყო. აფეთქება, FRB 20240304B, ამჟამად ყველაზე შორეული სწრაფი რადიოაფეთქებაა იდენტიფიცირებული მასპინძელი გალაქტიკით, კვლევის შედეგები ჟურნალ Science-ში გამოქვეყნდა.
ყველაფერს გაეცანი
შენ უკვე ნახე ბოლო 2 დღის ყველა მთავარი ამბავი.

თანამედროვე კოსმოლოგიის ერთ-ერთი ფუნდამენტური დებულება, რომლის მიხედვითაც სამყაროს გაფართოება ჩქარდება და ამ პროცესს იდუმალი „ბნელი ენერგია“ განაპირობებს, კრიტიკის ქარცეცხლშია. მკვლევართა ჯგუფები, რომლებიც ზეახალი ვარსკვლავების მონაცემებს ხელახლა აანალიზებენ, მიიჩნევენ, რომ არსებული მტკიცებულებები შესაძლოა არც ისე მყარი იყოს.

ახალი კვლევების ტალღა ჯეიმს ვების კოსმოსური ტელესკოპის ერთ-ერთი ყველაზე დამაინტრიგებელი თავსატეხის, ადრეულ სამყაროში გაფანტული იდუმალი „პატარა წითელი წერტილების“ ბუნების ახსნისკენ მიისწრაფვის. წელს გამოქვეყნებული მრავალი კვლევა ამ კომპაქტურ, წითელი შეფერილობის ობიექტებს ახალგაზრდა ზემასიურ შავ ხვრელებად მოიხსენიებს, რომლებიც გაზის მკვრივ გარსშია გახვეული…

NASA-ს 4.3 მილიარდი დოლარის ღირებულების ნენსი გრეის რომანის სახელობის კოსმოსური ტელესკოპი წარმატებით გაეშვა 30 აგვისტოს ფლორიდაში, კენედის კოსმოსური ცენტრიდან და დაიწყო სამთვიანი მოგზაურობა დედამიწიდან დაახლოებით ერთი მილიონი მილის დაშორებით მდებარე ორბიტისკენ. მოგზაურობის დაწყებიდან თითქმის ორი კვირის შემდეგ, ობსერვატორია გადის საწყის…

ასტრონომებმა Cloud-9-ის, სპირალური გალაქტიკა Messier 94-თან მდებარე იდუმალი წყალბადის გაზის ღრუბლის, დაკვირვების ზღვრები კიდევ უფრო გააფართოვეს და ვარსკვლავების კვალი კვლავ ვერ იპოვეს. ეს ფაქტი მას „ბნელი გალაქტიკის“ საუკეთესო კანდიდატად აქცევს, რომელიც კოსმოლოგიური მოდელებით არის ნაწინასწარმეტყველები, თუმცა აქამდე არასდროს ყოფილა დაკვირვებადი.

ამ თვეში გამოქვეყნებულმა ორმა ახალმა ანალიზმა თანამედროვე კოსმოლოგიის ერთ-ერთი ფუნდამენტური იდეის ირგვლივ ახალი კითხვები გააჩინა: იდეისა, რომლის მიხედვითაც საიდუმლოებით მოცული ძალა, სახელწოდებით ბნელი ენერგია, სამყაროს გაფართოების აჩქარებას იწვევს. კვლევები გამოქვეყნდა სტანდარტული კოსმოლოგიური მოდელის მიმართ გაჩენილი ზოგადი გაურკვევლობის ფონზე, რომელმაც მსოფლიოს…

ასტრონომთა ჯგუფმა პირველად აჩვენა, რომ სწრაფი რადიოიმპულსები — კოსმოსიდან მომავალი რადიოსინათლის ინტენსიური, მილიწამიანი ციმციმები — პირდაპირ ზომავს, თუ როგორ ანაწილებს გალაქტიკებში მიმდინარე ფეთქებადი პროცესები მატერიას, რაც კოსმოლოგიაში უმნიშვნელოვანეს გაზომვებს გააუმჯობესებს.

აფეთქებული თეთრი ჯუჯა ვარსკვლავების უდიდესი კატალოგი მეცნიერებს აიძულებს, გადახედონ თავიანთ წარმოდგენებს ბნელი ენერგიის შესახებ, რომელიც სამყაროს აჩქარებული გაფართოების უკან მდგომი იდუმალი ძალაა.

ასტრონომებმა აღმოაჩინეს კოსმოსური ობიექტების სრულიად ახალი კლასი, ე.წ. „შავი ხვრელის ვარსკვლავი“, რომელიც ადრეულ სამყაროში იმალება. ეს აღმოჩენა თანამედროვე ასტრონომიის ერთ-ერთი ყველაზე რთული თავსატეხის ამოხსნაში დაგვეხმარება.

DESI Legacy Imaging Surveys-ის გუნდმა სამყაროს ყველაზე დიდი ორგანზომილებიანი ფერადი რუკა გამოაქვეყნა: 5,6 ტრილიონი პიქსელისგან შემდგარი მოზაიკა, რომელიც თითქმის 4 მილიარდ ციურ ობიექტს აერთიანებს. აშშ-ის ენერგეტიკის დეპარტამენტის ლოურენს ბერკლის ეროვნული ლაბორატორიის მიერ 10 აგვისტოს გამოქვეყნებული რუკა საჯაროდ ხელმისაწვდომია და მისი…

ასტრონომებმა სამყაროს დიდი ხნის ნანატრი „დაკარგული“ ჩვეულებრივი მატერიის ადგილმდებარეობა დაადგინეს. აღმოჩნდა, რომ ის გაფანტულია უზარმაზარ, თხელ ღრუბლებში, რომლებიც გალაქტიკებიდან მილიონობით სინათლის წლის მანძილზე ვრცელდება, რაც ბევრად მეტია, ვიდრე სიმულაციები ვარაუდობდნენ.

ასტრონომთა საერთაშორისო ჯგუფმა იდენტიფიცირება გაუკეთა მასიურ ბარიან სპირალურ გალაქტიკას 5,1 წითელი წანაცვლებით, რაც მას ყველაზე შორეულ სტრუქტურად აქცევს, რაც კი ოდესმე დაფიქსირებულა და აწევს იმ დროის ზღვარს, როდესაც ორგანიზებული გალაქტიკები დიდი აფეთქების შემდეგ შეეძლოთ ჩამოყალიბებულიყო.

ოთხშაბათს Nature-ში გამოქვეყნებული კვლევა ეჭვქვეშ აყენებს თანამედროვე კოსმოლოგიის ერთ-ერთ ფუნდამენტურ ვარაუდს და იუწყება კოსმოსურ ქსელში ანიზოტროპული სტრუქტურების აღმოჩენის შესახებ, რომელთა მასშტაბები ერთ გიგაპარსეკამდე — დაახლოებით 3,26 მილიარდ სინათლის წლამდე — აღწევს, რაც მნიშვნელოვნად სცილდება სამყაროს სტანდარტული ლამბდა-ცივი ბნელი მატერიის მოდელის…

ასტრონომებმა NASA-ს ჰაბლის კოსმოსური ტელესკოპის გამოყენებით დააფიქსირეს ულტრაიისფერი სინათლე, რომელიც გამოდის გალაქტიკიდან, რომელიც არსებობდა დიდი აფეთქებიდან სულ რაღაც 1,4 მილიარდი წლის შემდეგ — აღმოჩენა, რომელიც ოდესღაც შეუძლებლად ითვლებოდა. ორშაბათს Astrophysical Journal-ში გამოქვეყნებული აღმოჩენა იძლევა ყველაზე მკაფიო სურათს იმისა, თუ როგორ…

ბირმინგემის უნივერსიტეტის ფიზიკოსმა ულტრაცივი ატომებისგან შექმნა კვანტური „მინი-სამყარო“, რომელიც დროის მსვლელობას გარე საათის გარეშე ზომავს — ეს არის პირველი კონტროლირებადი ექსპერიმენტული მტკიცებულება იმისა, რომ დრო შეიძლება წარმოიქმნას იზოლირებული სისტემის შიგნით.

სამყაროს გაფართოება კვლავ აჩქარდება, ახალი კვლევის თანახმად, რომელიც უარყოფს გასული წლის ბოლოს გაკეთებულ განცხადებებს იმის შესახებ, რომ კოსმოსი შენელების ფაზაში შევიდა. ნაშრომი, რომელიც 11 ივნისს გამოქვეყნდა Monthly Notices of the Royal Astronomical Society-ში, საუთჰემპტონის უნივერსიტეტის ხელმძღვანელობით მომზადდა და მის ავტორებს…

NASA-ს ჯეიმს ვების კოსმოსურმა ტელესკოპმა მოგვაწოდა დღემდე ყველაზე ძლიერი მტკიცებულება ე.წ. „შავი ხვრელის ვარსკვლავების“ არსებობის შესახებ. ეს არის კოსმოსური ობიექტების თეორიული კლასი, რომელშიც სწრაფად მზარდი სუპერმასიური შავი ხვრელი გახვეულია ცხელი გაზის მკვრივ კოკონში, ნათქვამია კოსმოსური სააგენტოს მიერ სამშაბათს გამოქვეყნებულ დასკვნებში.

ასტრონომთა საერთაშორისო ჯგუფმა ჯეიმს ვების კოსმოსური ტელესკოპი გამოიყენა იმისთვის, რომ დაეხასიათებინა ყველაზე ქიმიურად პრიმიტიული ვარსკვლავთწარმომქმნელი გალაქტიკა, რაც კი ოდესმე დაუფიქსირებიათ – 13 მილიარდი წლის წინანდელი სინათლის ულტრამკრთალი წერტილი, რომლის ჟანგბადის შემცველობა მზის შემცველობის მხოლოდ 1/240-ია.