Stjörnufræðingar greina fyrsta sanna sykurinn í geimnum

Alþjóðlegt teymi stjörnufræðinga hefur greint fyrstu sönnu sykursameindina sem fundist hefur í geimnum milli stjarna — uppgötvun sem styrkir þá kenningu að efnafræðilegir byggingarsteinar lífsins séu útbreiddir um alla vetrarbrautina.

Sameindin, sem kallast erythrulose, er fjögurra kolefna sykur sem finnst einnig í hindberjum og er algengur í brúnkukremum. Rannsakendur greindu hana í risastóru sameindaskýi sem kallast G+0.693-0.027, staðsett nálægt miðju Vetrarbrautarinnar, samkvæmt rannsókn sem birt var á mánudag í Nature Astronomy.nature+1

Hvernig uppgötvunin var gerð

Teymið, undir forystu Izaskun Jiménez-Serra hjá Centro de Astrobiología á Spáni, notaði tvo öfluga útvarpssjónauka — 40 metra Yebes-sjónaukann á Spáni og 30 metra IRAM-sjónaukann — til að leita í gegnum þéttar litrófslínur skýsins. Öryggi greiningarinnar var mikið, þar sem líkurnar á því að litrófsmerkið kæmi fram fyrir tilviljun voru aðeins 0,2 prósent.eurekalert+1

Athyglisvert er að rannsakendur fundu enga þriggja kolefna sykurtegundir í skýinu. Erythrulose var að minnsta kosti átta sinnum algengari en þriggja kolefna hliðstæður eins og glýseraldehýð. Með því að nota skammtafræðileg efnalíkön og Kinetic Monte Carlo hermun komst teymið að því að erythrulose myndast líklega þegar tveggja kolefna brot — glýkólaldehýð og etýlen glýkól — sameinast á ísköldu yfirborði smásærra rykkorna sem verða fyrir áhrifum geimgeisla.universetoday+1

Hvers vegna þetta skiptir máli fyrir leitina að lífi

Uppgötvunin hefur þýðingu fyrir skilning á því hvernig líf hófst á jörðinni og hugsanlega annars staðar. Nútíma DNA og RNA reiða sig á ríbósa, fimm kolefna sykur, sem burðarás sína. En ríbósi er erfiður í framleiðslu við aðstæður á frumjörðinni. Stjörnulíffræðingar hafa lengi sett fram þá tilgátu að einfaldari forvera-fjölliða gæti hafa verið á undan DNA og RNA.universetoday

Einn helsti frambjóðandinn er þreósa-kjarnsýra (Threose Nucleic Acid), sem notar fjögurra kolefna sykur sem kallast þreósa. Í nærveru fljótandi vatns geta ketósa-sykurtegundir eins og erythrulose auðveldlega breyst í aldósa-sykurtegundir eins og þreósu — sem þýðir að sameindin sem fannst í þessu geimskýi veitir beina efnafræðilega leið að hugsanlegum forvera erfðaefnis.universetoday

Vísindamenn vita nú þegar að mikið magn flókinna lífrænna sameinda barst til frumjarðarinnar á tímabili mikillar árekstrahrinu (Late Heavy Bombardment), þegar plánetan varð fyrir skothríð geimrusls. Nýja uppgötvunin bendir til þess að þegar höf jarðar kólnuðu nægilega til að styðja við efnafræði, gætu sykurtegundir eins og erythrulose þegar verið til staðar til að taka þátt í forlífrænum viðbrögðum.universetoday

Nýr kafli í stjörnuefnafræði

Þótt einfaldari sykur-tengdar sameindir eins og glýkólaldehýð hafi áður fundist í geimnum, táknar erythrulose fyrstu greiningu á fullkominni einsykru — sönnum sykri — í geimnum milli stjarna. Sameindaskýið G+0.693-0.027 hefur orðið eins konar fjársjóður fyrir stjörnuefnafræðinga, og hefur skilað meira en 20 fyrstu sameindagreiningum á undanförnum árum.gizmodo+2

Höfundar rannsóknarinnar benda á nokkra óvissuþætti, þar á meðal lægri greiningartíðni en búist var við miðað við hermun þeirra, sem bendir til þess að frekari athuganir séu nauðsynlegar. En kjarni niðurstöðunnar stendur: efnafræðilegir forverar erfðabúnaðar lífsins eru virkir að myndast í hinu víðáttumikla tómi milli stjarnanna.universetoday