Breska veðurstofan: El Niño sá öflugasti í manna minnum

Breska veðurstofan (Met Office) lýsti því yfir á föstudag að El Niño-veðurfyrirbærið sem nú myndast yfir Kyrrahafinu verði líklega það öflugasta í manna minnum. Jafnframt var varað við því að „mjög líklegt“ sé að árið 2027 muni velta árinu 2024 úr sessi sem heitasta ár sögunnar.bbc+1

Nýjustu spár stofnunarinnar sýna að yfirborðshiti sjávar við miðbaug á Kyrrahafi muni hækka um meira en 3°C yfir meðallagi síðar á þessu ári, sem er langt umfram dæmigerða 1-2°C hækkun í venjulegu El Niño-árferði. Yfirborðshiti sjávar á mikilvægum svæðum í Kyrrahafi hefur þegar farið yfir 2°C yfir langtímameðaltali, en þau mörk eru stundum notuð til að skilgreina „ofur-El Niño“.reuters+2

„Ég hef aldrei séð jafn sterkt El Niño-merki í spánum okkar,“ sagði Adam Scaife prófessor, yfirmaður langtímaspáa hjá bresku veðurstofunni.independent+1

Fordæmalaus loftslagsatburður

Samkvæmt fréttaveitunni Reuters sagði breska veðurstofan að ársins 2026 „verði minnst fyrir tilkomu stærsta El Niño í manna minnum og líklega þess stærsta síðan á 19. öld.“ Í skýrslu í vísindaritinu Nature í júlí var því lýst yfir að fyrirbærið stefndi í að verða það stærsta í að minnsta kosti 150 ár.reuters+1

Ágústspá NOAA staðfesti þessa þróun og taldi líkurnar á mjög öflugu El Niño-fyrirbæri haustið og veturinn 2026-27 vera meiri en 90 prósent. Á tímabilinu frá október til desember 2026 sagði stofnunin að 69 prósent líkur væru á sögulegum atburði sem yrði öflugri en öll El Niño-tímabil sem mælst hafa síðan 1950.foxweather+1

Dr. Nick Dunstone, loftslagsfræðingur hjá bresku veðurstofunni, útskýrði að í stórum El Niño-atburðum flytjist mun meiri hiti frá hafinu til lofthjúpsins, sem leiði til hækkunar á meðalhita á jörðinni „sérstaklega á því almanaksári sem fylgir í kjölfar hámarksins að vetri til.“bbc

Alþjóðlegra áhrifa gætir þegar

Áhrif þessa vaxandi veðurmynsturs eru þegar farin að koma í ljós. Suðvestur-monsúnregnið á Indlandi hefur verið undir meðallagi, sem samræmist dæmigerðri hegðun El Niño, og dregið hefur úr fellibyljavirkni á Atlantshafi, en aðeins þrír nefndir stormar hafa myndast það sem af er tímabilinu.bbc

Hagfræðingar vara við því að afleiðingarnar gætu orðið alvarlegar. Rannsókn frá Dartmouth College sýndi að El Niño-atburðurinn árin 1982-83 olli 5,7 billjóna dollara efnahagslegu tjóni, og búist er við að atburðurinn árið 2023 einn og sér muni kosta 3 billjónir dollara fyrir árið 2029. Seðlabanki Evrópu hefur áætlað að miðlungsmikið El Niño geti aukið verðbólgu á hrávöru um allt að 3 prósent innan sex til tólf mánaða frá upphafi, á meðan heimsmarkaðsverð á matvælum gæti hækkað um allt að 9 prósent þegar um öflugan atburð er að ræða.aa

Loftslagsbreytingar auka áhættuna enn frekar

Vísindamenn leggja áherslu á að þessi El Niño eigi sér stað á plánetu sem fer þegar hlýnandi. Dr. Ella Gilbert hjá bresku Suðurskautsstofnuninni (British Antarctic Survey) sagði að atburðurinn muni „ofurhlaða“ hitastig á jörðinni og bætti við: „Ef hlýnun jarðar er að falsa teningana í átt að fleiri öfgaatburðum, þá bætir El Niño enn meiri þyngd á þá.“independent

Matvæla- og landbúnaðarstofnun Sameinuðu þjóðanna hefur varað við því að El Niño gæti ýtt tugum milljóna manna í viðkvæmum ríkjum út í alvarlegt fæðuóöryggi.bbc