NASA-ի մարսագնացը Մարսի խառնարանում ջրային ակտիվության երեք առանձին դրվագ է հայտնաբերել

NASA-ի Perseverance մարսագնացը պարզել է, որ Մարսի Եզերո խառնարանի եզրագծի երկայնքով ձգվող ապարաշերտը միլիարդավոր տարիներ առաջ առնվազն երեք անգամ ձևավորվել է ջրի ազդեցությամբ, ինչը բացահայտում է շատ ավելի բարդ պատմություն, քան գիտնականները ակնկալում էին մարսագնացի այնտեղ ժամանելու պահին:

Երկուշաբթի Communications Earth & Environment ամսագրում հրապարակված արդյունքները հիմնված են Margin Unit կոչվող երկրաբանական կազմավորման տվյալների վրա, որը գտնվում է Եզերո խառնարանի ներքին եզրին՝ հնագույն լճի ափին։ NASA-ն հայտնագործության մանրամասները հրապարակել է սեպտեմբերի 21-ին:jpl.nasa+1

Անակնկալ ապարների մեջ

Երբ Perseverance-ը 2023 թվականի սեպտեմբերին հասավ Margin Unit, գիտնականները ակնկալում էին գտնել նստվածքային ապարներ, որոնք ձևավորվում են ավազի և տիղմի շերտերից և լավ են պահպանում Երկրի վրա անցյալի մանրէաբանական կյանքի հետքերը։ Մարսի ուղեծրային սարքերը այդ տարածքում կարբոնատային հանքանյութերի ուժեղ ազդանշաններ էին հայտնաբերել, ինչն ամրապնդում էր լճային նստվածքների վերաբերյալ սպասումները:phys+1

Փոխարենը մարսագնացը հայտնաբերեց հրաբխային ապարներ, որոնք ձևավորվել են սառած մագմայից՝ կամ խորը ընդերքում, կամ հրաբխային ակտիվության միջոցով։ Օգտագործելով իր SuperCam գործիքը, որը լազերով ազդում է ապարների վրա՝ դրանց քիմիական կազմը բացահայտելու համար, Perseverance-ը վերլուծել է ավելի քան 185 թիրախային կետ ամբողջ տարածքում:NASA+1

«Մինչ Margin Unit հասնելը, ուղեծրային դիտարկումներից բխող հիմնական վարկածն այն էր, որ ուղեծրից երևացող կարբոնատը ձևավորվել է Եզերո խառնարանում գոյություն ունեցած լճի հետ փոխազդեցությունից», — ասել է Փերդյուի համալսարանի գիտաշխատող և հետազոտության գլխավոր հեղինակ Քենդիս Բեդֆորդը։ «Բայց այժմ մենք գիտենք, որ այս վայրը դարձել է ջրային համակարգերի մի տեսակ խաչմերուկ»:NASA

Ջրային երեք տարբեր դրվագներ

Հետազոտական թիմը վերակառուցել է ջրային իրադարձությունների հաջորդականությունը, թեև դրանց հստակ ժամանակագրությունը դեռ պարզ չէ։ Առաջինը ներառում էր ածխաթթու գազով հարուստ ստորերկրյա ջրերի փոխազդեցությունը օլիվին հանքանյութի հետ, ինչը ստեղծել է կարբոնատային լեռնաշղթաներ, որոնք այժմ բացվել են շրջակա ավելի փափուկ ապարների էրոզիայի հետևանքով:phys+1

Երկրորդ դրվագը, կարծես, կապված է հենց հնագույն լճի հետ։ Հետազոտողները սիլիցիումի նստվածքներ են հայտնաբերել այն ապարներում, որոնք ժամանակին գտնվել են ջրի մակարդակից ցածր։ «Օլիվինը կարբոնատի վերածելը կարող է սիլիցիում թողնել, և մենք ավելի շատ սիլիցիում ենք տեսնում այն ապարներում, որոնք գտնվել են ջրի մակարդակից ցածր», — ասել է Հավայան կղզիների համալսարանի մոլորակագետ և հետազոտության համահեղինակ Էլենի Ռավանիսը:NASA

Երրորդ և վերջին իրադարձությունը թողել է հանքային հաստ երակներ՝ մոտ 25 սանտիմետր լայնությամբ, որոնք պարունակում են կալցիումի սուլֆատ և ֆլյուորիտ՝ հանքանյութ, որը սովորաբար ձևավորվում է հրաբխային ապարների միջով տաք ջրի շրջանառության ժամանակ:skyatnightmagazine+1

Ինչու է սա կարևոր

Երկրի վրա ջրի և օլիվինի փոխազդեցությունը կարող է ջրածին արտազատել, որը միկրոօրգանիզմների համար սննդի պոտենցիալ աղբյուր է, և թողնել կարբոնատ ու սիլիցիում, որոնք կարող են պահպանել անցյալի կյանքի հետքերը։ Այն փաստը, որ այս գործընթացը տեղի է ունեցել Margin Unit-ում, ամրապնդում է այն տեսակետը, որ այնտեղի պայմանները ժամանակին նպաստավոր են եղել կենսաբանական կյանքի համար:dailygalaxy+1

«Շատ հազվադեպ է լինում, որ ամեն ինչ լինի այնպես, ինչպես մենք ակնկալում ենք ուղեծրային տվյալներից», — ասել է Բեդֆորդը։ «Հուսով եմ, որ այս աշխատանքը կօգնի վերափոխել գիտնականների պատկերացումները Եզերո խառնարանում և ամբողջ Մարսի վրա ջրի պատմության վերաբերյալ»:NASA