IEA-ի ղեկավարը 2027 թվականին էներգետիկ շուկաների նորմալացում չի կանխատեսում

Էներգետիկայի միջազգային գործակալության (IEA) գործադիր տնօրեն Ֆաթիհ Բիրոլը երեքշաբթի՝ հոկտեմբերի 20-ին, հայտարարել է, որ համաշխարհային էներգետիկ շուկաները դեռ մեկ տարուց ավելի հեռու են նորմալ վիճակին վերադառնալուց։ Նա մատնանշել է Մերձավոր Արևելքում առկա "համընկնող ճգնաժամերը" և նշել, որ դրանք մատակարարումները դարձնում են խիստ խոցելի։ "Անձամբ ես չեմ տեսնում որևէ վստահելի ուղի, որ 2027 թվականը կլինի նորմալացման տարի", — ասել է Բիրոլը Լոնդոնում Financial Times-ի էներգետիկ անցման գագաթնաժողովի ժամանակ։cnn.com+1

Նա այս մասին խոսել է այն ժամանակ, երբ Brent տեսակի նավթի գինը երեքշաբթի օրը հասել է հնգամյա առավելագույնին։ Առևտրականները մտավախություն ունեն, որ ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև լարվածությունը կրկին կսրվի։ Իրանի դաշնակից հութիների հարձակումները Սաուդյան Արաբիայի վրա նույնպես խաթարել են նավթի մատակարարումները։edition.cnn.com+1

Դիզելային վառելիքը՝ ճնշման կետ

Բիրոլը նշել է, որ "կարճատեսություն" է ճգնաժամը դատել միայն նավթի գներով, քանի որ նավթը չի հասել այն 200 դոլարին, որը կանխատեսում էին որոշ վերլուծաբաններ պատերազմի սկզբում։ "Մենք չենք օգտագործում հում նավթ, մենք օգտագործում ենք արտադրանք", — ասել է նա։ Նա նշել է, որ դիզելային վառելիքի գները կրկնապատկվել են պատերազմից առաջվա մակարդակից, հիմնականում Իրանի պատերազմի, բայց մասամբ նաև ռուսական նավթավերամշակման գործարանների վրա հարձակումների պատճառով։edition.cnn.com

IEA-ի հոկտեմբերյան նավթային շուկայի զեկույցում ասվում է, որ դիզելային վառելիքի գները նվազել են սեպտեմբերին գրանցված մեկ բարելի դիմաց 200 դոլարից ավելի ռեկորդային ցուցանիշից։ Այնուամենայնիվ, գները մնում են նախաճգնաժամային մակարդակից գրեթե կրկնակի բարձր, և մատակարարումների պակասը ստիպել է օգտագործել պաշարները նավթավերամշակման գործարանների տեխնիկական սպասարկման սեզոնից և ձմեռային պահանջարկի գագաթնակետից առաջ։ Գործակալությունը ակնկալում է, որ դիզելային վառելիքի շուկաները լարված կմնան մինչև հաջորդ տարի, ինչը կնպաստի գնաճին։reuters.com+1

Արտակարգ պաշարները պատրաստ վիճակում են

IEA-ն անցյալ շաբաթ որոշել է արագացնել արտակարգ պաշարների մնացած մասի բացթողումը, որի շուրջ անդամները համաձայնության էին եկել մարտին։ Այն ներառում է ավելի քան 20 միլիոն բարել դիզելային վառելիք, որը պետք է առաքվի հնարավորինս շուտ։ Բիրոլը հոկտեմբերի 15-ի Կառավարման խորհրդի նիստից առաջ նամակ էր հղել անդամ երկրների կառավարություններին՝ խնդրելով առաջնահերթություն տալ դիզելային վառելիքին։english.aawsat.com+1

Մարտին խոստացված 400 միլիոն բարելի մոտ 80%-ը արդեն հասել է շուկա։ Բիրոլը նշել է, որ անդամները դեռ պահում են մոտ 1.6 միլիարդ բարել, որը նրանք "պահում են սև օրվա համար"։ "Եթե դրա կարիքը լինի… և եթե մեր երկրները համարեն, որ ժամանակն է սեղմել կոճակը, ապա որպես Էներգետիկայի միջազգային գործակալություն՝ մենք պատրաստ ենք գործելու", — ասել է նա։cnn.com+1

Հոսքերը վերականգնվում են, ռիսկերը մնում են

Նավթը դեռ դուրս է գալիս տարածաշրջանից։ Kpler-ի տվյալները, որոնք հրապարակվել են երեքշաբթի օրը, ցույց են տվել, որ Մերձավոր Արևելքից արտահանման յոթօրյա միջին ցուցանիշը Հորմուզի նեղուցով, Կարմիր ծովով և Օմանի ծոցով գերազանցում է պատերազմից առաջվա մակարդակը՝ օրական ավելի քան 24 միլիոն բարել։ Սաուդյան Արաբիայի խողովակաշարային արտահանման աճը փոխհատուցել է Հորմուզի նեղուցով լցանավերի երթևեկության նվազումը, որը մնում է պատերազմից առաջվա մակարդակից զգալիորեն ցածր։cnn.com

ԱՄՆ Էներգետիկ տեղեկատվության վարչությունը ակնկալում է, որ Brent-ի գինը չորրորդ եռամսյակում կկազմի միջինը 105 դոլար, իսկ 2027 թվականին կնվազի մինչև 84 դոլար։ Բիրոլը ավելի զգուշավոր է։ "Ես շատ եմ անհանգստանում, որ Մերձավոր Արևելքում կլինեն որոշ համընկնող ճգնաժամեր", — ասել է նա՝ հավելելով, որ ցանկացած սրացում հետևանքներ կունենա շուկաների վրա։eia.gov+1