Եվրոպական գազը թանկանում է հինգերորդ շաբաթն անընդմեջ Մերձավոր Արևելքում մատակարարումների կրճատման ֆոնին

Եվրոպայում բնական գազի մեծածախ գներն այս շաբաթ բարձրացել են մինչև 2022 թվականի վերջից ի վեր ամենաբարձր մակարդակը: Սա պայմանավորված է Հորմուզի նեղուցի շարունակվող փակմամբ և Ռուսաստանի արկտիկական գազային ենթակառուցվածքներին Ուկրաինայի հասցրած պատմության մեջ ամենախորը հարվածով, մինչդեռ մայրցամաքը բախվում է ձմեռային մատակարարումների ճգնաժամի՝ սեզոնային նորմերից զգալիորեն ցածր պաշարների պատճառով:

Հոլանդական TTF հղումային ֆյուչերսների գինը հինգշաբթի օրը բարձրացել է մեկ մեգավատտ-ժամի դիմաց 82 եվրոյից, մինչդեռ Մեծ Բրիտանիայի համապատասխան NBP պայմանագիրը կարճ ժամանակով հասել է 207 պենսի՝ մեկ ջերմային միավորի (therm) դիմաց, ինչը ցուցանիշ է, որը չէր գրանցվել 2022 թվականի դեկտեմբերից ի վեր: Ուրբաթ օրը TTF-ը թեթևակի նվազել է՝ հասնելով շուրջ 77,60 եվրոյի, քանի որ թրեյդերներն ամրագրել են իրենց շահույթը, սակայն պայմանագիրը պահպանել է շաբաթական շուրջ 12% աճի միտումը՝ գրանցելով աճի հինգերորդ անընդմեջ շաբաթը:investing+2

Փակված հանգույցը

Գների աճը հիմնականում պայմանավորված է Հորմուզի նեղուցի փակմամբ, որն Իրանը փակել է նավերի երթևեկության համար օգոստոսի 12-ին՝ ԱՄՆ-ի հետ սրվող հակամարտության ֆոնին: Այս ջրային ուղով է անցնում համաշխարհային ՀԲԳ հոսքերի մոտ 20%-ը, հիմնականում՝ Կատարից: Bloomberg-ը ուրբաթ օրը հայտնել է, որ պատերազմը կրճատել է համաշխարհային ՀԲԳ մատակարարումների մոտ մեկ հնգերորդը, ինչի պատճառով եվրոպացի գնորդները ստիպված են եղել թեժ պայքարի մեջ մտնել ասիական ներկրողների հետ այլընտրանքային խմբաքանակների համար:bloomberg+3

Անվտանգության իրավիճակն այս շաբաթ ավելի է վատթարացել այն բանից հետո, երբ Իրանի կողմից աջակցվող հուսիական ուժերը վերահսկողություն են հաստատել Եմենի Մոխա նավահանգստի նկատմամբ՝ ծովային ռիսկերը տարածելով Կարմիր ծովի վրա և սպառնալով Բաբ էլ-Մանդեբի նեղուցին, որը Մերձավոր Արևելքը Եվրոպային կապող մյուս կարևորագույն հանգույցն է: Brent տեսակի նավթի գինը հինգշաբթի օրը բարձրացել է մեկ բարելի դիմաց 105 դոլարից, ինչը ամենաբարձր ցուցանիշն է մայիսից ի վեր:investing+2

Պահեստարանների դեֆիցիտը ձմեռային տագնապ է առաջացնում

Սեպտեմբերի 8-ի դրությամբ եվրոպական ստորգետնյա գազապահեստարանները լցված էին մոտ 67%-ով, ինչը զգալիորեն ցածր է հնգամյա սեզոնային միջինից (84%): Օգոստոսին և սեպտեմբերի սկզբին պաշարների համալրմանը խոչընդոտել են ամառային շոգերը, նորվեգական գազատարների պլանային վերանորոգումները և ֆյուչերսային կորի բեկումը (backwardation), ինչը կարճաժամկետ ներարկումները ոչ շահութաբեր է դարձրել:barchart+1

Մատակարարումների հետ կապված մտահոգություններն ավելացան այն բանից հետո, երբ Ուկրաինան չորեքշաբթի օրը հարված հասցրեց Ռուսաստանի տարածքի ամենախորը կետին՝ թիրախավորելով երկու գազային կոնդենսատի կայաններ Յամալո-Նենեցյան ինքնավար օկրուգում: Ըստ Al Jazeera-ի՝ այս տարածաշրջանին է բաժին ընկնում Ռուսաստանի բնական գազի արդյունահանման մոտ 80%-ը: Ուկրաինայի զինված ուժերը հայտարարել են, որ օգտագործել են FP-1 հեռահար անօդաչու թռչող սարքեր՝ Նովի Ուրենգոյի և Պուրովսկի շրջանների գործարաններին հարվածելու համար, որոնք գտնվում են ուկրաինական սահմանից ավելի քան 3000 կիլոմետր հեռավորության վրա:aljazeera

ԵԿԲ-ի արձագանքը գնաճի աճին

Էներգակիրների գների տևական աճը դրդեց Եվրոպական կենտրոնական բանկին հինգշաբթի օրը բարձրացնել իր հիմնական ավանդների տոկոսադրույքը 25 բազիսային կետով՝ հասցնելով 2,50%-ի: Սա տարվա ընթացքում երկրորդ բարձրացումն էր, որը հիմնավորվեց էներգակիրների թանկացմամբ պայմանավորված սուր գնաճով: Եվրոգոտում գնաճը օգոստոսին աճել է մինչև 3,3%՝ հուլիսի 2,9%-ի համեմատ, ընդ որում էներգակիրների գները տարեկան կտրվածքով աճել են 14,3%-ով: ԵԿԲ նախագահ Քրիստին Լագարդը նախազգուշացրել է, որ գնաճային ռիսկերը դեռևս դեպի վեր են հակված, իսկ տնտեսական աճի ռիսկերը՝ դեպի վար:euobserver+2

Էներգետիկ ցնցումն իր ազդեցությունն է թողել նաև Ատլանտյան օվկիանոսի երկու կողմերի պետական պարտքի շուկաների վրա: ԱՄՆ 30-ամյա գանձապետական պարտատոմսերի աճուրդը հինգշաբթի օրը փակվել է 5,308% եկամտաբերությամբ, ինչը ամենաբարձր ցուցանիշն է 2001 թվականից ի վեր, մինչդեռ Մեծ Բրիտանիայի 30-ամյա պետական պարտատոմսերի եկամտաբերությունը մոտեցել է 6%-ին՝ սպառնալով զրոյացնել ֆինանսների նախարարի հարկաբյուջետային հնարավորությունները հաջորդ ամսվա բյուջեի ընդունումից առաջ:home+1