Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

esa.int+1:reuters.com:cosmos.esa.int+2:Հինգշաբթի՝ նոյեմբերի 12-ին, Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը (ESA) հրապարակեց DR1-Foundation-ը՝ իր Euclid տիեզերական աստղադիտակի տվյալների առաջին խոշոր թողարկումը։ Այն պարունակում է ավելի քան 900 միլիոն գալակտիկա և ծածկում է երկնքի մի հատված, որը հավասար է 9500 լիալուսնի մակերեսին։ ESA-ն սա անվանում է տիեզերքի երբևէ ստեղծված ամենամեծ 3D քարտեզի հիմքը։ Reuters-ի հաղորդմամբ՝ տվյալները կօգնեն գիտնականներին ուսումնասիրել մութ նյութը և մութ էներգիան, որոնք միասին կազմում են տիեզերքի բովանդակության մոտ 95%-ըesa.int+1։ ## Մասշտաբի փոփոխություն Թողարկումը ներառում է 2024-ի գարնանից մինչև 2025-ի գարուն ընկած 13 ամիսների դիտարկումները։ ESA-ի առաքելության կայքի համաձայն՝ այդ ընթացքում Euclid Wide Survey-ը ծածկել է երկնքի մոտ 1900 քառակուսի աստիճանը։ Գալակտիկաների հետ մեկտեղ այն ներառում է մոտ 15,000 ուժեղ գրավիտացիոն ոսպնյակի թեկնածու, ավելի քան 60 միլիոն քվազարի թեկնածու և 160 միլիոնից ավելի աղբյուրների սպեկտրներ։ Այս ամենը կազմում է մոտ 1.7 միլիոն գիգաբայթ տվյալcosmos.esa.int+1։ "Սա մասշտաբի փոփոխություն է Euclid-ի նախորդ թողարկումների համեմատ, որոնք ներառում էին ընդամենը մի քանի օրվա դիտարկումներ երկնքի մոտ 60 քառակուսի աստիճանի վրա", — ասել է ESA-ի Euclid նախագծի գիտնական Վալերիա Պետորինոն։ ESA-ի գիտության տնօրեն Քերոլ Մանդելը տվյալներն անվանել է "շատ ավելին, քան պարզապես գեղեցիկ նկարներ" և նշել, որ սա իր տեսակի մեջ տիեզերական ամենամեծ հետազոտությունն էesa.int։ ## Տիեզերական ոսպնյակների ռեկորդային քանակ Reuters-ի տվյալներով՝ ուժեղ ոսպնյակների կատալոգն ավելի մեծ է, քան նախորդ կես դարի ընթացքում հայտնաբերվածների ընդհանուր թիվը։ Հետազոտողները ոսպնյակները գտել են մեքենայական ուսուցման և Zooniverse-ի "Space Warps" նախագծի հազարավոր քաղաքացի-գիտնականների օգնությամբ։ "Գրավիտացիոն ոսպնյակները բնության սեփական կշեռքներն են", — ասել է Պորտսմութի համալսարանի դոկտորանտ և Euclid կոնսորցիումի անդամ Նատալի Լայնսը։ Նա հավելել է, որ Euclid-ը կարող է սուր պատկերներ ստանալ լայն տարածքում, ինչը չեն կարող անել ոչ վերգետնյա աստղադիտակները, ոչ էլ Hubble-ը կամ Webb-ը։ Որոշ քվազարներ թվագրվում են այն ժամանակաշրջանով, երբ տիեզերքը իր ներկայիս տարիքի ընդամենը 5%-ն էրreuters.com+1։ ## Ճանապարհի միայն 14%-ը Տվյալները ծածկում են երկնքի այն հատվածի մոտ 14%-ը, որը Euclid-ը կքարտեզագրի իր վեցամյա հետազոտության ընթացքում։ Առաքելությունը բաժանվել է երկու թողարկման, քանի որ գալակտիկայի ձևի չափումները լրացուցիչ մշակման ժամանակ են պահանջում։ Euclid կոնսորցիումի ակնարկի համաձայն՝ այդ չափումները, թույլ ոսպնյակավորման տվյալները և տիեզերագիտական վերլուծությունները կավելացվեն 2027 թվականի հունիսին՝ ամբողջական DR1-ը լրացնելու համար։ ESA-ն որպես DR1-ի ամսաթիվ նշում է 2027 թվականի հունիսի 16-ը։ Euclid-ը գործարկվել է 2023 թվականին և նպատակ ունի 2031 թվականին ավարտել իր 3D ատլասը, որը կընդգրկի երկնքի մեկ երրորդից ավելինcosmos.esa.int+3։ "Այն կօգտագործվի տիեզերքի լայնամասշտաբ կառուցվածքը աննախադեպ մանրամասնությամբ քարտեզագրելու համար", — ասել է Պետորինոն։ "Դեռ շատ բացահայտումներ են սպասվում։"