Rusya’dan sermaye kaçışı 25 yılda 1 trilyon doları aştı

Rusya'dan son 25 yılda gerçekleşen sermaye kaçışı, ülkenin yıllık toplam gayri safi yurtiçi hasılasını aşarak, savaş maliyetleri, Ukrayna'nın drone saldırıları ve bankacılık sistemine yönelik derinleşen bir kamu güveni kriziyle sarsılan ekonomiden 1 trilyon dolardan fazla para çıkışına neden oldu.

Çeyrek Asırlık Servet Kaybı

Kremlin'e yakın bir kurum olan Makroekonomik Analiz ve Kısa Vadeli Tahmin Merkezi'nin hesaplamaları, 2001 ile 2025 yılları arasında reel sektörden kümülatif sermaye çıkışının GSYH'nin %110'unu aştığını, ekonomi genelindeki toplam çıkışın ise GSYH'nin %130'una ulaştığını gösteriyor. The Moscow Times'ın haberine göre, son on yılda reel sektör yıllık ortalama GSYH'nin %3'ünü kaybederken, genel çıkışlar yıllık GSYH'nin %4 ila %5'i arasında gerçekleşti.united24media+2

Rusya Merkez Bankası, 2022'de Ukrayna'nın tam kapsamlı işgalinin başlamasının ardından özel sektör çıkış verilerini gizledi, ancak önceki kayıtlar 2001-2021 yılları arasında 780.8 milyar dolar, 1994'ten bu yana ise 907.4 milyar dolarlık kümülatif çıkış olduğunu gösteriyor. The Moscow Times, toplam rakamın artık 1 trilyon doları aştığını tahmin ediyor. Batılı şirketlerin çekilmesi ve yüz binlerce Rus vatandaşının tasarruflarını yurtdışına taşımasıyla GSYH'nin %12'sinden fazlasının ülkeden kaçtığı 2022 yılı, rekor yıl oldu.unn+2

Yeni Çıkışlar ve Bankacılık Güven Krizi

Bu eğilim 2026'da hız kazandı. Merkez Bankası, sadece ikinci çeyrekte 12.2 milyar dolarlık rekor bir kayıt dışı sermaye çıkışı bildirdi; bu rakam ilk çeyreğin 8.7 katı olup 1994'ten bu yana kaydedilen en yüksek seviye. Şubat ve Temmuz ayları arasında Rus vatandaşları bankalardan yaklaşık 2.6 trilyon ruble (32.5 milyar dolar) çekti ve dolaşımdaki nakit miktarı 21.5 trilyon rubleyi aştı. Ağustos ayı itibarıyla, ankete katılanların %37'si tasarruflarını saklamak için en iyi yolun nakit para olduğunu belirtti ve bu durum 2022 sonundan bu yana ilk kez banka mevduatlarını geride bıraktı.ground+1

Kremlin bağlantılı kurum, 2025'in sonlarında, mevduat sahiplerinin büyük ölçekte para çekmeye başlaması durumunda Rusya'nın Ekim 2026'ya kadar sistemik bir bankacılık kriziyle karşı karşıya kalabileceği konusunda uyarmıştı; bu senaryo şu anda gerçekleşiyor gibi görünüyor.themoscowtimes

Savaş Maliyetleri Hasarı Katlıyor

Ukrayna'nın rafinerilere, limanlara ve e-ticaret depolarına yönelik drone saldırıları, Rusya'nın ekonomik üzerindeki baskısını artırdı. Vladimir Putin, 1 Eylül'de saldırıların GSYH'nin yaklaşık %1'ine denk gelen bir hasara yol açtığını kabul etti. Le Monde, saldırıların Rusya'nın petrol rafineri kapasitesini %20 ila %30 oranında azalttığını ve federal petrol ve gaz gelirlerini yaklaşık 1.5 trilyon ruble düşürdüğünü bildirdi. Yıllık enflasyon Eylül ayında %6'yı aştı ve yıl sonuna kadar %7'ye yaklaşması bekleniyor; bu oran, Kremlin'in %4'lük hedefinin üst üste yedinci kez oldukça üzerinde. 11 Eylül'de merkez bankası, ekonomistlerin sivil sektör büyümesini boğduğunu söylediği borçlanma maliyetlerini koruyarak politika faizini %14'te tuttu.lemonde+1

Rus sürgün ekonomi yayını The Bell'in kurucu ortağı Pyotr Mironenko, Le Monde'a verdiği demeçte, "Resmi tahminlere göre bile, 2026'da GSYH'nin %1'den fazla büyümesi beklenmiyor" dedi.lemonde