ლაოსში ერთ ქოთანში აღმოჩენილი 37 ადამიანის ნეშტი სამარხის საიდუმლოს ხსნის

ჩრდილოეთ ლაოსში მომუშავე არქეოლოგებმა ერთ მასიურ ქვის ქოთანში სულ მცირე 37 ადამიანის ნეშტი აღმოაჩინეს, რაც პირდაპირი მტკიცებულებაა იმისა, რომ ქვეყნის მთიანეთში გაფანტული იდუმალი ჭურჭელი მრავალთაობიანი საერთო სამარხების სახით გამოიყენებოდა. 18 მაისს ჟურნალ Antiquity-ში გამოქვეყნებულმა შედეგებმა ახალი შუქი მოჰფინა სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ერთ-ერთ ყველაზე დიდ არქეოლოგიურ საიდუმლოს.sciencenews+1

საუკუნოვანი თავსატეხი

ქოთნების ველი, რომელიც მდებარეობს სიენგ ხუანგის პლატოზე, შორეული ქალაქ ფონსავანის მახლობლად, შეიცავს ათასობით გიგანტურ ქვის ქოთანს — ზოგიერთი მათგანი რამდენიმე ტონას იწონის — რომლებიც მკვლევარებს აფიქრებდა მას შემდეგ, რაც ფრანგმა არქეოლოგმა მადლენ კოლანიმ ისინი 1930-იან წლებში პირველად შეისწავლა. მიუხედავად იმისა, რომ მეცნიერები დიდი ხანია ვარაუდობდნენ, რომ ქოთნები დაკრძალვის პრაქტიკასთან იყო დაკავშირებული, არავის ჰქონდა ეს თეორია დადასტურებული ფიზიკური მტკიცებულებებით აქამდე.newscientist+1

განსახილველი ქოთანი, რომელიც 75-ე ობიექტზე „ქოთანი 1“-ის სახელითაა ცნობილი, ორ მეტრზე მეტი დიამეტრისაა და მდებარეობს ტყიან ზონაში, ფონსავანიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით დაახლოებით 70 კილომეტრში. შიგნით მკვლევარებმა იპოვეს 19 ადამიანის ბარძაყის ძვლები და თავის ქალები, ასევე 37 ადამიანის კბილები, მათ შორის მოზრდილებისა და 18 თვის ბავშვის.smithsonianmag+1

თაობების მიცვალებულები

რვა ძვლისა და კბილის ნიმუშის რადიოკარბონულმა დათარიღებამ აჩვენა, რომ ნეშტები დაახლოებით 270 წლის განმავლობაში, დაახლოებით 890-დან 1160 წლამდე იყო მოთავსებული. ძვლები იყო დეზარტიკულირებული — რაც ნიშნავს, რომ სახსრები უკვე დაშლილი იყო ქოთანში მოთავსებამდე — რაც მიუთითებს მეორადი დაკრძალვის პრაქტიკაზე. წამყვანი მკვლევარი ლუიზ სკოპალი და მისი გუნდი ვარაუდობენ, რომ სხეულებს ჯერ ათავსებდნენ ახლომდებარე პატარა ქოთნებში, სადაც ხორცს ლპობის საშუალებას აძლევდნენ, სანამ გასუფთავებულ ძვლებს უფრო დიდ საერთო ჭურჭელში გადაიტანდნენ.anthropology+3

„ადამიანთა რაოდენობა ასევე მიუთითებს იმაზე, რომ ქოთნები ოჯახებს ან გაფართოებულ საოჯახო ჯგუფებს ეკუთვნოდათ“, — აღნიშნა სკოპალმა. „ისინი, სავარაუდოდ, ემსახურებოდნენ ადგილებს, სადაც თაობების განმავლობაში წინაპართა რიტუალები სრულდებოდა.“anthropology

უფრო ფართო მნიშვნელობა

აღმოჩენა მიუთითებს იმაზე, რომ ჩრდილოეთ ლაოსში ათასობით მსგავსი ქვის ქოთანი სავარაუდოდ მსგავს მიზანს ემსახურებოდა, რაც მიუთითებს წინაპართა თაყვანისცემასთან დაკავშირებულ უზარმაზარ უძველეს სამარხ კომპლექსზე. ზოგიერთი ქოთანი ასევე შეიცავდა კრემაციის შედეგად მიღებულ ფერფლს და დამწვარი ძვლის ფრაგმენტებს, რაც მოგვიანებით ბუდისტური ტრადიციაა და მიუთითებს იმაზე, რომ ჭურჭელი შესაძლოა ხელახლა გამოიყენეს რეგიონში ბუდიზმის შემოღების შემდეგ. ამჟამად მიმდინარეობს დნმ-ის ანალიზი, რათა დადგინდეს, თუ როგორ იყვნენ ეს ადამიანები ერთმანეთთან დაკავშირებული.smithsonianmag+1