Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]
კვლევა: კლიმატის ცვლილებამ კანადაში 2026 წლის ხანძრების ალბათობა გააორმაგა
- World Weather Attribution-მა ხუთშაბათს გამოაქვეყნა სწრაფი კვლევა, რომლის თანახმადაც კლიმატის ცვლილებამ გააორმაგა იმ ამინდის პირობების ალბათობა, რამაც კანადაში 2026 წლის ხანძრები გამოიწვია.
apnews+1 - 3 მილიონ ჰექტარზე მეტი ტერიტორია დაიწვა, ძირითადად ონტარიოსა და ჩრდილო-დასავლეთ ტერიტორიებზე, ხოლო კვამლმა აშშ-ში 120 მილიონზე მეტ ადამიანზე იქონია გავლენა.
worldweatherattribution+1 - მეცნიერებმა უარყვეს პრეზიდენტ ტრამპის ბრალდებები კანადის მიერ ტყეების არასწორი მართვის შესახებ და განაცხადეს, რომ აშშ-ს ეკისრება პასუხისმგებლობა ნახშირბადის ისტორიული ემისიების გამო.
apnews
ადამიანის საქმიანობით გამოწვეულმა კლიმატის ცვლილებამ გააორმაგა ექსტრემალური ხანძარსაშიში ამინდის პირობების ალბათობა, რამაც ხელი შეუწყო კანადაში, ონტარიოსა და ჩრდილო-დასავლეთ ტერიტორიებზე ზაფხულის დამაანგრეველ ხანძრებს, იუწყება ორგანიზაცია World Weather Attribution-ის მიერ ხუთშაბათს გამოქვეყნებული სწრაფი კვლევა.apnews+1
ეს დასკვნები პირდაპირ ეწინააღმდეგება აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის მრავალჯერად განცხადებებს იმის შესახებ, თითქოს ხანძრებში ბრალი კანადის მიერ ტყეების არასწორ მართვას მიუძღვის. ამ ხანძრებმა შეერთებული შტატების ჩრდილოეთ ნაწილში სახიფათო კვამლი გავრცელა და 120 მილიონზე მეტ ადამიანზე მოახდინა გავლენა.
რა აჩვენა კვლევამ
მკვლევრებმა შეადარეს მიმდინარე ხანძარსაშიში ამინდის პირობები ჰიპოთეტურ სამყაროს, ინდუსტრიამდელი ეპოქის შემდეგ დაფიქსირებული 1.4 გრადუსი ცელსიუსით დათბობის გარეშე. მათ დაადგინეს, რომ ექსტრემალური ხანძარსაშიში მოვლენები, რომლებიც ახლა ჩრდილო-დასავლეთ ტერიტორიებზე ყოველ ორ-ექვს წელიწადში ერთხელ, ხოლო ონტარიოში ყოველ ექვს-15 წელიწადში ერთხელ არის მოსალოდნელი, კლიმატის ცვლილების გარეშე 40 წელიწადში ერთხელზე ნაკლებად მოხდებოდა.cbc+1
კლიმატის ცვლილების როლის შეფასებისას კვლევაში გამოყენებული იყო ხანძრის სიმძიმის ყოველდღიური ინდექსი (Daily Severity Rating), რომელიც ზომავს, თუ რამდენად რთულია ხანძრის ჩაქრობა მისი გაჩენის შემდეგ. ამ სეზონზე კანადის მასშტაბით 3.8 მილიონ ჰექტარზე მეტი ტერიტორია დაიწვა, საიდანაც დაახლოებით 94 პროცენტი ივნისის ბოლოდან ივლისის ჩათვლით, ხუთკვირიან პერიოდში დაიწვა.worldweatherattribution+1
"2023 წლიდან მოყოლებული, ხანძრები, რომლებსაც კანადის მასშტაბით ვხედავთ, ფუნდამენტურად განსხვავდება თავისი მასშტაბითა და ინტენსივობით", განაცხადა ლონდონის იმპერიული კოლეჯის წამყვანმა ავტორმა თეოდორ კიპინგმა.dailysabah
მეცნიერები ტრამპის პოზიციას ეწინააღმდეგებიან
21 ივლისს ტრამპმა განაცხადა, რომ კანადა "ტყეებს ჯეროვნად არ მართავს" და კვირას ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ კანადისთვის სასჯელი უკვე შეარჩია. კვლევაში ჩართულმა და სხვა მეცნიერებმა ეს პოზიცია უარყვეს.apnews
"ის, რასაც აქ ვაწყდებით, უფრო კლიმატთან დაკავშირებული პრობლემაა, ვიდრე ტყის მართვის პრობლემა", განაცხადა კანადის სატყეო სამსახურის ხანძარსაწინააღმდეგო მეცნიერმა და კვლევის თანაავტორმა ჯონათან ბუშემ. ვიქტორიის უნივერსიტეტის კლიმატოლოგმა ენდრიუ უივერმა დასძინა: "პრეზიდენტი ტრამპი კვამლზე მიუთითებს, თუმცა იგნორირებას უკეთებს ამ კლიმატურ პირობებში ამერიკის კვალს."apnews
მაიკ ფლანიგანმა, ტომპსონ რივერსის უნივერსიტეტის ხანძარსაწინააღმდეგო მეცნიერმა, რომელიც კვლევაში არ მონაწილეობდა, აღნიშნა, რომ მეხისგან გაჩენილი ხანძრები კანადაში დამწვარი ტერიტორიის 90 პროცენტზე მეტს შეადგენს, ხშირად შორეულ ჩრდილოეთ ტყეებში, სადაც მეხანძრეები ვერ ასწრებენ ჩასვლას კრიტიკულ 30-წუთიან ფანჯარაში.cbc+1
დარტყმა ყველაზე მეტად მკვიდრ თემებზე მოდის
ანგარიშში ხაზგასმულია, რომ მკვიდრი თემები არაპროპორციულად ზარალდებიან: 1980 წლიდან 2021 წლამდე კანადაში ხანძრის გამო ევაკუირებულთა 42 პროცენტს სწორედ ისინი შეადგენდნენ, მიუხედავად იმისა, რომ მოსახლეობის მხოლოდ 5 პროცენტს წარმოადგენენ. ამ ზაფხულს ონტარიოში პირველი ერების (First Nations) 13 თემს ევაკუაციის ბრძანება მიეცა.eos+1
"თუ სუპერ-მდიდრების გარდა ვინმე სხვაც გენაღვლებათ, წიაღისეული საწვავის წვა უნდა შეწყვიტოთ", განაცხადა კვლევის თანაავტორმა ფრიდერიკე ოტომ ლონდონის იმპერიული კოლეჯიდან.apnews
წყაროები (14)
- 1 Climate change contributed to big Canada fires, study says as Trump blames mismanagement apnews.com
- 2 Climate change means extreme fire seasons in Canada are here to stay www.worldweatherattribution.org
- 3 Climate change made Canadian wildfires in N.W.T. and Ontario roughly twice as likely, analysis finds www.cbc.ca
- 4 Climate Change Made Canada's Ferocious Fire Weather Twice as Likely, Attribution Study Finds www.theenergymix.com
- 5 Extreme wildfire conditions in Canada no longer rare: Study www.dailysabah.com
- 6 Climate Change Made This Summer's Canadian Wildfires Twice as Likely eos.org
- 7 Climate change contributed to Canada fires, study says as Trump blames mismanagement abcnews.com
- 8 Climate Change Doubled Canada Fire Risk, Defying Trump Mismanagement Claims streamlinefeed.co.ke
- 9 Climate Change Made Canada's Forests Much More Likely to Burn www.bloomberg.com
- 10 No, Mr. President, Canada isn’t to blame for its wildfires, scientists say www.eenews.net
- 11 Wildfires that choked Detroit in July are twice as likely due to climate change: Report planetdetroit.org
- 12 Study says climate change doubled odds of big Canada fires, not mismanagement as Trump claims www.theglobeandmail.com
- 13 Climate change made Canadian wildfires in N.W.T. and Ontario roughly twice as likely, analysis finds unpublished.ca
- 14 Climate change contributed to big Canada fires, study says as Trump blames mismanagement dailyjournal.net
