Yfirmaður BIS varar við: Ógagnsæ fjármögnun gervigreindar ógnar fjármálastöðugleika

Yfirmaður Alþjóðagreiðslubankans (BIS) varaði við því á fimmtudag að hröð útbreiðsla gervigreindar skapaði nýja áhættu fyrir fjármálastöðugleika á heimsvísu, en útgjöld til innviða gervigreindar eru nú orðin nógu mikil til að hafa áhrif á þjóðhagsleg skilyrði um allan heim.

Í ræðu sinni á Global Fintech Fest 2026 í Mumbai sagði Pablo Hernández de Cos, forstjóri BIS, að fjárfestingabylgjan í gervigreind væri í auknum mæli fjármögnuð með skuldum og einkalánum frekar en afkomu fyrirtækja, og að stór hluti fjármögnunarinnar væri "ógagnsær og samtengdur".reuters+1

Risavaxin fjárfestingabóla undir smásjánni

BIS áætlar að fimm stærstu tæknifyrirtæki heims muni fjárfesta fyrir meira en 1.000 milljarða dala í gervigreind á árunum 2025 til 2026, á meðan spár úr geiranum benda til þess að alþjóðlegar fjárfestingar í gervigreind gætu vaxið úr um 500 milljörðum dala í dag í allt að 4.000 milljarða dala árið 2030. Hernández de Cos sagði að umfang útgjaldanna væri slíkt að ástæða væri til þess að bæði eftirlitsaðilar og seðlabankar fylgdust náið með þróuninni.bis+1

Hann vakti athygli á því sem hann kallaði "hringrásarfjármögnun" (e. circular financing), þar sem flísaframleiðendur og gagnaversrisar (e. hyperscalers) kaupa hlutabréf í gervigreindarfyrirtækjum sem skuldbinda sig í staðinn til að kaupa flísar og tölvukraft. Slík uppbygging skapar samtengdar áhættuskuldbindingar sem erfitt er að meta og hafa eftirlit með, að hans sögn.bfsi.economictimes.indiatimes

"Fyrirheit gervigreindarinnar eru raunveruleg," sagði Hernández de Cos, en varaði jafnframt við því að langtímaáhrifin myndu ráðast af stefnumótun, fjárfestingu í færni og innviðum, og því hversu jafnt ávinningnum yrði deilt.reuters

Bergmál frá fyrri bólum

Samkvæmt Bloomberg ítrekaði Hernández de Cos viðvörun sem BIS gaf út í júní og benti á að vonir fjárfesta til tækninnar hefðu drifið upp hlutabréfaverð sem byggði á "metnaðarfullum væntingum". Hann dró upp samlíkingar við skipaskurðabóluna á fjórða áratug 19. aldar, bresku járnbrautabóluna á þeim fimmta og netbóluna undir lok tíunda áratugarins, en lagði áherslu á að hann væri ekki að spá fyrir um sambærilegt hrun.bloomberg+2

"Ég er ekki að segja að gervigreindarbólan þurfi endilega að enda þannig," sagði hann. "En umfang og hraði núverandi fjárfestingabylgju, og væntingar um viðskiptalegan hagnað, gefa vissulega tilefni til varkárni."reuters

Framleiðniaukning og nýjar ógnir

Ræða BIS-stjórans einkenndist þó ekki eingöngu af varnaðarorðum. Hernández de Cos vitnaði í rannsóknir sem sýna að skapandi gervigreind skilar á milli 10% og 65% framleiðniaukningu í tilteknum verkefnum, þar sem árangurinn er mestur í fjármálum, sérfræðiþjónustu og upplýsingatækni. Núverandi áætlanir benda til þess að gervigreind gæti aukið vöxt heildarframleiðni um hálft prósentustig á ári, allt eftir því hversu hratt tæknin er tekin í notkun.kfgo+1

Engu að síður varaði hann við því að starfsmissir, þótt hann hafi verið takmarkaður fram til þessa, væri farinn að láta á sér kræla í þjónustuverum, forritun og stjórnsýslustörfum, sem gerir endurmenntun sífellt brýnni. Hann nefndi einnig netöryggi sem vaxandi áhyggjuefni og benti á að gervigreind styrkti bæði varnir og gerði árásaraðilum auðveldara fyrir. Hann kallaði eftir auknu alþjóðlegu samstarfi seðlabanka til að bregðast við þessari ógn.bfsi.economictimes.indiatimes