Webb-sjónaukinn uppgötvar nýja gerð fyrirbæris: „Svartholsstjörnu“

Stjörnufræðingar sem nota James Webb-geimsjónauka NASA hafa komið auga á það sem virðist vera alveg ný gerð fyrirbæris í geimnum: „svartholsstjörnu“ sem sameinar eiginleika risastórs svarthols og risastjörnu. Uppgötvunin, sem var birt í tímaritinu Nature, gæti breytt skilningi manna á því hvernig fyrstu myndanir alheimsins urðu til.

Nýr flokkur fyrirbæra

Fyrirbærið, sem hlotið hefur nafnið MoM-BH*-1, fannst í árdaga alheimsins, einungis 660 milljón árum eftir Miklabhvell. Það birtist sem afar bjartur rauður punktur á myndum JWST, um það bil á stærð við sólkerfið okkar, en geislar engu að síður frá sér um 100 milljörðum sinnum meiri orku en venjuleg stjarna, sem er miklu meira en kjarnasamruni gæti framleitt.notebookcheck+1

„Við teljum að í miðjunni sé svarthol sem er 100.000 sinnum massameira en sólin,“ sagði aðalhöfundur rannsóknarinnar, Rohan Naidu, sem er NASA Hubble-félagi og Pappalardo-félagi við Kavli-stofnunina í stjörnufræði og geimrannsóknum hjá MIT. „Umhverfis þetta svarthol er gríðarlega stór gashjúpur sem lítur út eins og stjarna á stærð við sólkerfið. Þetta er risastórt.“phys

Rannsóknarhópurinn fann fyrirbærið í úttektinni „Mirage or Miracle“ (MoM), sem leitaði að nokkrum af elstu vetrarbrautum alheimsins. Rófsgreining leiddi í ljós dýpsta Balmer-stökk sem mælst hefur við nokkurn rauðviks-mælikvarða, nær algjöran skort á frumefnum þyngri en vetni og helíum, og birtustig sem útilokaði venjulegar stjörnufræðilegar útskýringar.dailygalaxy+1

Svarthol sem drífur stjörnulíkan hjúp

Tölvulíkön sýndu að einungis líkan sem sameinar risastórt svarthol sem gleypir efni og gríðarstóran vetnisgashjúp gæti endurskapað hið ótrúlega birtustig og rófseinkenni MoM-BH*-1. Ólíkt venjulegri stjörnu sem fær orku sína úr kjarnasamruna, dregur þetta fyrirbæri orku sína frá efni sem fellur inn í miðjusvartholið, á meðan gasið umhverfis gefur því stjörnulíkt útlit.notebookcheck+1

Fyrirbærið kann einnig að hafa aukið birtu sína um tæplega 30 prósent á tveggja mánaða athugunartímabili, sem stemmir við vaxandi svarthol sem nærast á umlykjandi efni.dailygalaxy

Ráðgáta litlu rauðu punktanna leyst

Uppgötvunin gæti hjálpað til við að leysa eina stærstu gátuna frá tíma JWST: hina mörgu „litlu rauðu punkta“ sem birtast víða á myndum af fjarlægum árdögum alheimsins en virðast hafa horfið á síðari skeiðum sögunnar. Rannsakendur telja að mörg þessara dularfullu fyrirbæri kynnu að vera svartholsstjörnur sem voru innan í snemma komnum vetrarbrautum.phys+1

„Hver einasti litli rauði punktur getur samrýmst því að vera svartholsstjarna innan í dæmigerðri snemma kominni vetrarbraut,“ sagði Naidu. „En það sem er sérstakt við MoM-BH*-1 er að svartholsstjarnan yfirskyggir í raun algjörlega vetrarbrautina umhverfis sig, þannig að við sjáum eingöngu ljós frá svartholsstjörnunni.“phys