Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

washingtonpost+1washingtonpost+1ksat+1Միավորված ազգերի կազմակերպության Գլխավոր ասամբլեան չորեքշաբթի օրը ճնշող մեծամասնությամբ քվեարկեց բանաձև ընդունելու օգտին, որը հաստատում է Միջազգային դատարանի (ICJ) նշանակալի խորհրդատվական կարծիքն այն մասին, որ երկրները իրավական պարտավորություն ունեն պաշտպանելու մոլորակը կլիմայի փոփոխությունից: Քվեարկության արդյունքներն էին՝ 141 կողմ, 8 դեմ և 28 ձեռնպահ:washingtonpost+1
Խաղաղօվկիանոսյան փոքր կղզի Վանուատուի կողմից առաջ մղված բանաձևը կոչ է անում պետություններին կատարել միջազգային իրավունքով ստանձնած իրենց պարտավորությունները, ներառյալ կլիմայական գործողությունների ազգային ծրագրերի ընդունումը՝ գլոբալ ջերմաստիճանի բարձրացումը նախաարդյունաբերական մակարդակից 1,5°C-ով սահմանափակելու և հանածո վառելիքից հրաժարվելու համար: Դեմ քվեարկած երկրներն էին Բելառուսը, Իրանը, Իսրայելը, Լիբերիան, Ռուսաստանը, Սաուդյան Արաբիան, Միացյալ Նահանգները և ևս մեկ երկիր:news.un+3
Բանաձևը սկիզբ է առնում Վանուատուի երկարամյա արշավից, որը 2023 թվականին առաջին անգամ համոզեց Գլխավոր ասամբլեային՝ խնդրել ICJ-ի կարծիքը պետությունների կլիմայական պարտավորությունների վերաբերյալ: 2025 թվականի հուլիսին ICJ-ն հրապարակեց միաձայն կարծիք, որում հայտարարվում էր, որ պետության կողմից կլիմայական համակարգը պաշտպանելու ձախողումը կարող է որակվել որպես «միջազգայնորեն ոչ իրավաչափ գործողություն», և որ կլիմայի փոփոխությունից տուժածները կարող են փոխհատուցման իրավունք ունենալ:jfjustice+3
Դատարանի որոշումը գերազանցեց իրավաբան փորձագետների սպասելիքները. այն պարզեց, որ բոլոր պետությունները պետք է ձգտեն սահմանափակել տաքացումը 1,5°C-ով, և որ հանածո վառելիքի արտադրության համար պետական աջակցությունը կարող է խախտել մարդու իրավունքների պարտավորությունները: Այնուհետև Վանուատուն 2026 թվականի սկզբին ներկայացրեց բանաձևի նախագիծը՝ դատարանի իրավական եզրակացությունները համակարգված գործողությունների շրջանակի վերածելու համար:nytimes+2
Թրամփի վարչակազմը քվեարկությունից ամիսներ առաջ դիվանագիտական արշավ էր սկսել բանաձևի դեմ: Փետրվարին Պետդեպարտամենտը հեռագիր էր ուղարկել աշխարհի բոլոր ամերիկյան դեսպանատներին և հյուպատոսություններին՝ նշելով, որ այն «կտրականապես դեմ է» առաջարկին՝ պնդելով, որ դրա ընդունումը «կարող է զգալի ռիսկ ներկայացնել ԱՄՆ արդյունաբերության համար», հաղորդում են Associated Press-ը և Al Jazeera-ն, որոնք ձեռք են բերել այդ հեռագիրը:apnews+1
Վարչակազմը հորդորում էր այլ երկրներին ճնշում գործադրել Վանուատուի վրա՝ բանաձևը ամբողջությամբ հետ կանչելու համար: Ընդդիմությունը միջազգային կլիմայական պարտավորություններից ավելի լայն նահանջի մաս էր կազմում, ներառյալ վարչակազմի հունվարյան որոշումը՝ դուրս գալու ՄԱԿ-ի Կլիմայի փոփոխության մասին շրջանակային կոնվենցիայից, ինչը Միացյալ Նահանգները կդարձներ միակ երկիրը, որը դուրս է մնում հիմնարար կլիմայական պայմանագրից:devdiscourse+3
Թեև Գլխավոր ասամբլեայի բանաձևը պարտադիր ուժ չունի, այն քաղաքական կշիռ ունի որպես գրեթե համաշխարհային կոնսենսուսի արտահայտություն: Վերջնական տեքստը կոչ է անում երկրներին ընդունել կլիմայական ծրագրեր, որոնք համահունչ են 1,5°C թիրախին, հրաժարվել հանածո վառելիքի սուբսիդիաներից և տրամադրել «լիարժեք փոխհատուցում» կլիմայական վնասների համար: Վնասների առաջարկվող միջազգային ռեգիստրը, որը կփաստագրեր կլիմայական վնասների հետ կապված ապացույցներն ու պահանջները, բանակցությունների ընթացքում հանվել է վերջնական տարբերակից:amnesty+2
Բանաձևը նաև խնդրում է ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարին Գլխավոր ասամբլեային զեկուցել ICJ-ի կարծիքում նշված պարտավորությունների կատարումը բարելավելու մեթոդների մասին. սա մեխանիզմ է, որը նպատակ ունի քաղաքական ուշադրությունը պահպանել որոշման վրա՝ փոխանակ այն լուռ մի կողմ դնելու:yahoo