Լագարդը ֆրանսիական պարտքի չեղարկման ծրագիրը «ֆինանսապես վտանգավոր» է անվանել

Եվրոպական կենտրոնական բանկի նախագահ Քրիստին Լագարդը հինգշաբթի օրը մերժել է Ֆրանսիայի ծայրահեղ ձախակողմյան առաջնորդ Ժան-Լյուկ Մելանշոնի՝ երկրի պետական պարտքի 18%-ը չեղարկելու առաջարկը՝ գաղափարը որակելով «ֆինանսապես վտանգավոր» և ԵՄ պայմանագրերի համաձայն իրավականորեն անհնարին:reuters+1

Լագարդի քննադատությունը հնչել է մամուլի ասուլիսի ժամանակ, որի ընթացքում ԵԿԲ-ն հիմնական ավանդային տոկոսադրույքը բարձրացրել է 0.25 տոկոսային կետով՝ հասցնելով 2.5%-ի։ Սա այս տարվա ընթացքում տոկոսադրույքի երկրորդ բարձրացումն է, քանի որ էներգակիրների բարձր գները եվրոգոտու գնաճը պահում են բանկի 2%-անոց թիրախից բարձր։ Շուկաների կողմից լայնորեն սպասվող այս որոշումը երկրորդ պլան է մղվել Ֆրանսիայի հարկաբյուջետային ուղեգծի շուրջ ծավալված սուր բանավեճի պատճառով:reuters+1

«Ժամանակի մեծ կորուստ»

Մելանշոնը՝ ծայրահեղ ձախակողմյան նախագահի թեկնածուն, պնդում է, որ Ֆրանսիայի պետական պարտքի մոտ 18%-ը, որը պահվում է Ֆրանսիայի բանկի կողմից, կարող է պարզապես դուրս գրվել՝ ազատելով ռեսուրսներ սոցիալական ծախսերի համար, այն դեպքում, երբ երկրի պարտքային բեռը գերազանցում է ՀՆԱ-ի 116%-ը։ Լագարդը, ով ինքը Ֆրանսիայի էկոնոմիկայի և ֆինանսների նախկին նախարար է, կոշտ համեմատություն է անցկացրել։ Նրա խոսքով՝ եթե վարկառուն հրաժարվի մարել պարտքը և հետո նոր ֆինանսավորում փնտրի, «ես նրան չեմ ֆինանսավորի», հավելելով, որ փոխարենը «զգալիորեն կբարձրացնեմ» կիրառվող տոկոսադրույքը:devdiscourse+2

«Իսկապես լավ գաղափար չէ և ժամանակի մեծ կորուստ է, անկախ նրանից, թե որքան հանրաճանաչ կարող է այն լինել եվրոգոտու ցանկացած անդամ պետությունում», — ասել է նա:reuters

Իրավական և շուկայական խոչընդոտներ

Լագարդը նաև հղում է կատարել Եվրոպական միության գործունեության մասին պայմանագրի 123-րդ հոդվածին, որն արգելում է ԵԿԲ-ին և ազգային կենտրոնական բանկերին ուղղակիորեն ֆինանսավորել կառավարություններին։ Նա այդ դրույթն անվանել է «կայունության հիմնասյուն» և զգուշացրել, որ այն շրջանցելու ցանկացած փորձ «պայմանագրի բացահայտ խախտում» կլինի:devdiscourse+1

Այս հայտարարությունները հնչել են Ֆրանսիայի պետական ֆինանսների վերաբերյալ խորացող անհանգստության ֆոնին։ 2026 թվականի առաջին եռամսյակի վերջին Ֆրանսիայի համախառն պարտքը հասել է 3.54 տրիլիոն եվրոյի, իսկ ԱՄՀ-ն հուլիսին կանխատեսել էր, որ պարտք/ՀՆԱ հարաբերակցությունը մինչև 2027 թվականը կգերազանցի 120%-ը։ CNBC-ի համաձայն՝ Ֆրանսիայի 10-ամյա պարտատոմսերի եկամտաբերությունը վերջերս հասել է 2008-ից ի վեր ամենաբարձր մակարդակին, քանի որ ներդրողները հաշվի են առնում ինչպես հարկաբյուջետային, այնպես էլ քաղաքական ռիսկերը:cnbc+1

Եվրոգոտու վրա ազդեցությունը

Լագարդի զգուշացումը մեծ նշանակություն է ունեցել Ֆրանսիայի սահմաններից դուրս։ Վերլուծաբանները նշել են, որ անդամ պետություններից մեկի կողմից պարտքի չեղարկման հանդուրժումը կարող է խաթարել հարկաբյուջետային կարգապահությունը ողջ եվրոգոտում և բարձրացնել պարտք ունեցող այլ կառավարությունների համար փոխառության ծախսերը։ Այն պայմաններում, երբ ԵԿԲ-ն հունիսից ի վեր արդեն երկրորդ անգամ խստացնում է քաղաքականությունը՝ գնաճի դեմ պայքարելու համար, խոշոր անդամ պետության կողմից պարտավորություններից խուսափելու հեռանկարը լրացուցիչ բարդություններ է ստեղծում արդեն իսկ լարված քաղաքական միջավայրում:ground+1