Իրանի դատական իշխանությունը արգելափակել է ինտերնետը վերականգնելու նախագահական հրամանը

Իրանի նախագահ Մասուդ Փեզեշքիանը մայիսի 25-ին հրամայել է վերականգնել միջազգային ինտերնետ հասանելիությունը՝ փորձելով վերջ դնել պատմության մեջ ամենաերկարատև համազգային ինտերնետային անջատմանը։ Ինտերնետի մոնիտորինգի NetBlocks խումբը հաստատել է, որ երեքշաբթի օրը մասնակի կապը վերականգնվել է։ Սակայն մի քանի ժամվա ընթացքում Իրանի դատական իշխանությունը կասեցրել է նախագահական այն մարմնի աշխատանքը, որը պատասխանատու էր հրամանի կատարման համար՝ երկրի թվային ապագան հայտնվել է անորոշության մեջ։

Նախագահական հրամանը արագորեն վիճարկվում է

Փեզեշքիանի հրահանգը պահանջում էր ինտերնետ ծառայությունները վերականգնել մինչև 2025 թվականի դեկտեմբերն առկա մակարդակին. սա կլիներ գլոբալ կապի առաջին լայնածավալ վերականգնումն այն բանից հետո, երբ իրանական իշխանությունները փետրվարի 28-ին, Միացյալ Նահանգների և Իսրայելի հետ հակամարտության սրման ֆոնին, գրեթե ամբողջական արգելափակում էին սահմանել։aljazeera+1

Նախագահը մայիսի 12-ին ստեղծել էր «Երկրի կիբերտարածության կազմակերպման և կառավարման հատուկ շտաբ» և դրա ղեկավար էր նշանակել առաջին փոխնախագահ Մոհամադ Ռեզա Արեֆին։ Սակայն երեքշաբթի օրը դատարանի Mizan Online կայքը հայտարարեց, որ շտաբի աշխատանքը կասեցվել է «բողոքների ներկայացման» պատճառով, ինչպես հաղորդում է AFP-ի զեկույցը, որը վկայակոչվել է բազմաթիվ լրատվամիջոցների կողմից։straitstimes+4

Իրանի Ազգային անվտանգության գերագույն խորհուրդը մնում է ինտերնետ հասանելիության և ազգային անվտանգության հարցերով բարձրագույն մարմինը, և դատարանի միջամտությունն ընդգծեց, որ Փեզեշքիանի հրամանը կարող է չունենալ ինստիտուցիոնալ աջակցություն՝ լիարժեք ուժի մեջ մտնելու համար։firstpost

Իշխանության համար պայքար կիբերտարածությունում

Ինտերնետ հասանելիության շուրջ բախումն արտացոլում է Իրանի կառավարման համակարգում առկա ավելի խորը պառակտումը։ Նույնիսկ մինչ դատարանի գործողությունները, Իրանի խորհրդարանական նախագահության անդամը Փեզեշքիանի կիբերտարածության աշխատանքային խումբը անօրինական էր հայտարարել՝ ասելով, որ այն խախտում է երկրի զարգացման յոթերորդ պլանը։ IRGC-ի հետ կապված լրատվամիջոցները նույնպես կասկածի տակ են դրել նախագահի լիազորությունները՝ ինտերնետի կառավարման վերաբերյալ միակողմանի որոշումներ կայացնելու հարցում։x+1

2026 թվականի սկզբից Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսը ամրապնդել է վերահսկողությունը պետական գործառույթների նկատմամբ, և վերլուծաբանները նկարագրում են Իրանի ավանդական երկակի քաղաքացիական-ռազմական կառավարումից դեպի ակնհայտ ռազմական գերիշխող կառուցվածք անցումը։ Iran International-ի հաղորդմամբ՝ Փեզեշքիանը մեծապես հեռացված է զգայուն որոշումների կայացումից։iranintl+1

Թվային մեկուսացման ամիսներ

Արգելափակումը, որը սկսվել էր հունվարին հակակառավարական բողոքի ցույցերի ժամանակ և սրվել ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հետ ռազմական գործողությունների բռնկումից հետո, Իրանի բնակչության մեծ մասին թողել էր միայն պետության կողմից հաստատված հավելվածների դանդաղ ինտրանետի հասանելիությամբ։ Իշխանությունները ապրիլին ներդրեցին աստիճանական «Internet Pro» ծառայությունը, որը հաստատված բիզնեսներին տրամադրում էր սահմանափակ գլոբալ հասանելիություն, սակայն շարքային քաղաքացիները մեծապես մնացել էին կտրված։youtube+2

Իրավիճակն այժմ իրավական և թվային անորոշության մեջ է. նախագահական հրամանը տրված է, մասնակի կապը հայտնաբերված է, իսկ դատական իշխանությունը վճռական է տրամադրված՝ վերականգնելու վերահսկողությունը այն հարցի նկատմամբ, թե ով է որոշում, թե երբ իրանցիները կարող են նորից կապվել աշխարհի հետ։