Ρωσία και Κίνα μπλόκαραν την επιτροπή του ΟΗΕ για τις κυρώσεις στο Ιράν

Η Ρωσία και η Κίνα άσκησαν την Πέμπτη βέτο σε σχέδιο ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ που θα παρέτεινε την εντολή της Ομάδας Εμπειρογνωμόνων που παρακολουθεί τις κυρώσεις κατά του Ιράν, εμποδίζοντας το μέτρο παρά τις 11 ψήφους υπέρ, σύμφωνα με το πρακτορείο Anadolu. Το Πακιστάν και η Σομαλία απείχαν.aa+1

Η εξουσιοδότηση της επιτροπής λήγει στις 27 Σεπτεμβρίου, αφήνοντας περίπου δέκα ημέρες στη διεθνή κοινότητα για να βρει μια εναλλακτική λύση για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης του Ιράν με τις πυρηνικές κυρώσεις.cryptobriefing

Ένα διχασμένο Συμβούλιο

Δυτικοί απεσταλμένοι κατηγόρησαν τη Μόσχα και το Πεκίνο ότι προστατεύουν την Τεχεράνη από τον διεθνή έλεγχο. Το βέτο αποτελεί το τελευταίο επεισόδιο σε μια σειρά συγκρούσεων μεταξύ Ρωσίας και Κίνας από τη μία πλευρά και των δυτικών δυνάμεων από την άλλη σχετικά με το καθεστώς κυρώσεων κατά του Ιράν. Οι δύο χώρες έχουν χρησιμοποιήσει επανειλημμένα το δικαίωμα βέτο σε θέματα που αφορούν το Ιράν φέτος, συμπεριλαμβανομένου του αποκλεισμού ψηφίσματος για τη ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ τον Απρίλιο.courthousenews+1

Η διαμάχη πηγάζει από τον μηχανισμό επαναφοράς κυρώσεων (snapback) βάσει του ψηφίσματος 2231 του Συμβουλίου Ασφαλείας, το οποίο επικύρωσε την πυρηνική συμφωνία του 2015, γνωστή ως JCPOA. Αφού ο μηχανισμός ενεργοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2025, επανεπιβάλλοντας τις κυρώσεις του ΟΗΕ που είχαν αρθεί, η Ρωσία και η Κίνα αμφισβήτησαν τη νομιμότητα του μηχανισμού, υποστηρίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν αποχωρήσει από την πυρηνική συμφωνία και επομένως δεν είχαν το δικαίωμα να τον επικαλεστούν.news.un+2

Παγωμένος μηχανισμός

Το αδιέξοδο έχει παραλύσει ουσιαστικά το έργο του Συμβουλίου σχετικά με το Ιράν. Η Ρωσία και η Κίνα έχουν εμποδίσει τον διορισμό προέδρου της επιτροπής κυρώσεων και έχουν μπλοκάρει τη σύσταση ομάδας εμπειρογνωμόνων, αφήνοντας το πεδίο χωρίς κανένα λειτουργικό όργανο εποπτείας. Σε συνεδρίαση στις 10 Σεπτεμβρίου, μια διαδικαστική ψηφοφορία για τη συζήτηση του θέματος πέρασε με 11-2, με τη Ρωσία και την Κίνα να αντιτίθενται και τη Σομαλία και το Πακιστάν να απέχουν.press.un+1

Το αδιέξοδο έρχεται σε μια ασταθή στιγμή. Το ψήφισμα 2231 έληξε τον Οκτώβριο του 2025, το Ιράν ανέστειλε τη συνεργασία του με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας πριν από περισσότερο από ένα χρόνο, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ πραγματοποίησαν στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν τον Φεβρουάριο του 2026. Όπως δήλωσε η Tammy Bruce, πρεσβευτής των ΗΠΑ στον ΟΗΕ, σε συνεδρίαση του Συμβουλίου τον Ιούνιο, "Αυτό το Συμβούλιο έχει μια σαφή εντολή: να εφαρμόσει την Επιτροπή Κυρώσεων 1737 και την αντίστοιχη Ομάδα Εμπειρογνωμόνων".theopscon+1

Με την εντολή της επιτροπής να λήγει σε λίγες ημέρες και χωρίς να διαφαίνεται συναίνεση, το Συμβούλιο αντιμετωπίζει ένα διευρυνόμενο χάσμα μεταξύ των κυρώσεων που έχει τυπικά επανεπιβάλει και της ικανότητάς του να τις επιβάλει.