ΗΠΑ και Κίνα δημιουργούν αντίπαλες συμμαχίες στην τεχνητή νοημοσύνη

Η αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης έχει εισέλθει σε νέα φάση, ξεπερνώντας τα όρια των μικροτσίπ και των δασμών, μετατρεπόμενη σε μια μάχη για το ποια μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης και ποιους κανόνες θα υιοθετήσει ο υπόλοιπος κόσμος. Στο επίκεντρο αυτής της μετατόπισης βρίσκεται η επιθετική προσπάθεια της Κίνας να διανείμει παγκοσμίως μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης ανοιχτού κώδικα, τοποθετώντας τον εαυτό της ως πρωταθλητή της προσβάσιμης τεχνολογίας απέναντι σε αυτό που το Πεκίνο αποκαλεί αμερικανικό «σιδηρούν παραπέτασμα της τεχνητής νοημοσύνης».

Το στοίχημα της Κίνας με τον ανοιχτό κώδικα

Ο Κινέζος Πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ παρευρέθηκε προσωπικά στο Παγκόσμιο Συνέδριο Τεχνητής Νοημοσύνης στη Σαγκάη τον Ιούλιο, στην πρώτη του εμφάνιση στην ετήσια εκδήλωση από το 2018, για να εγκαινιάσει τον Παγκόσμιο Οργανισμό Συνεργασίας Τεχνητής Νοημοσύνης (WAICO), ένα νέο διακυβερνητικό όργανο με έδρα τη Σαγκάη. Είκοσι εννέα χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Καζακστάν, της Ρωσίας, της Ινδονησίας και του Πακιστάν, υπέγραψαν την ιδρυτική συμφωνία στις 16 Ιουλίου, με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες να παρίσταται στην τελετή.asianews+2

Ο Σι δεσμεύτηκε να παρέχει στις αναπτυσσόμενες χώρες 5.000 ευκαιρίες εκπαίδευσης στην τεχνητή νοημοσύνη μέσα σε πέντε χρόνια και υποσχέθηκε πρόσβαση στο μετεωρολογικό σύστημα προειδοποίησης της Κίνας που βασίζεται στην τεχνητή νοημοσύνη, παρουσιάζοντας την τεχνολογία ως «διεθνές δημόσιο αγαθό». Το μήνυμα συνδυάστηκε με την εμπορική ελκυστικότητα των κινεζικών μοντέλων ανοιχτού κώδικα: από την άνοδο της DeepSeek τον Ιανουάριο του 2025, το μερίδιο των κινεζικών μοντέλων που χρησιμοποιούνται από αμερικανικές εταιρείες στην πλατφόρμα OpenRouter αυξήθηκε στο 58% τον Ιούλιο από 1,2% τον Δεκέμβριο του 2024, λόγω τιμών 60 έως 90 τοις εκατό φθηνότερων από τις κλειστές αμερικανικές εναλλακτικές λύσεις.asianews

Η κυκλοφορία του μοντέλου Kimi K3 της Moonshot AI στο συνέδριο, το οποίο ανταγωνίζεται κορυφαία συστήματα από την Anthropic και την OpenAI σε αρκετές μετρήσεις, προκάλεσε μαζικές πωλήσεις μετοχών στον κλάδο των μικροτσίπ στις ΗΠΑ και τη Νότια Κορέα.asianews

Η στρατηγική της Ουάσινγκτον

Από την αμερικανική πλευρά, ο υφυπουργός Εξωτερικών Τζέικομπ Χέλμπεργκ ηγείται των προσπαθειών για τη δημιουργία μιας εναλλακτικής συμμαχίας. Η πρωτοβουλία του Pax Silica, που ξεκίνησε τον Δεκέμβριο του 2025, αριθμεί πλέον την Ευρωπαϊκή Ένωση, τη Γερμανία, την Ελλάδα και περισσότερους από 30 εταίρους που δεσμεύονται να οικοδομήσουν εφοδιαστικές αλυσίδες τεχνητής νοημοσύνης απαλλαγμένες από τον κινεζικό έλεγχο. Το Reuters Thomson Reuters Corporation ↘ 3.79% ανέφερε τον Αύγουστο ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ είχε συντάξει επιστολή προειδοποιώντας τα κράτη ότι θα μπορούσαν να αποκλειστούν από τη συμμαχία υπό την ηγεσία των ΗΠΑ εάν προσχωρούσαν επίσης στον WAICO.bhfs+2

Σε προφίλ του στο Politico την Παρασκευή, ο Χέλμπεργκ περιέγραψε τον ανταγωνισμό με σκληρούς όρους: «Για χρόνια, η προεπιλογή της Ουάσινγκτον ήταν ότι όποιος κατανοούσε πραγματικά την τεχνολογία αποκλειόταν από τη διακυβέρνησή της… ενώ το Πεκίνο συγχώνευσε τον τεχνολογικό του τομέα και το κράτος του σε ένα όπλο». Εν τω μεταξύ, ο Πρόεδρος Τραμπ απέρριψε τις ανησυχίες για την ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης ως «απάτη» και δήλωσε στις 13 Σεπτεμβρίου: «Είμαστε μπροστά από την Κίνα στην τεχνητή νοημοσύνη. Και ειλικρινά θέλω να το διατηρήσω έτσι, γιατί όποιος κερδίζει στην τεχνητή νοημοσύνη, κερδίζει τα πάντα».asianews+1

Ο κόσμος ανάμεσα στα δύο στρατόπεδα

Ο ανταγωνισμός αναγκάζει τις χώρες σε δύσκολες επιλογές ή στρατηγικούς ελιγμούς. Το Καζακστάν είναι η μόνη γνωστή χώρα που αποτελεί ιδρυτικό μέλος τόσο του WAICO όσο και του Pax Silica. Η Μαλαισία ξεκίνησε ένα κοινό κέντρο συνεργασίας για την τεχνητή νοημοσύνη με την Κίνα, ενώ βασίζεται στην Google Alphabet Inc. ↗ 0.73%, τη Microsoft ↗ 2.75% και την Amazon Web Services Amazon.com, Inc. ↗ 2.94% για την υποδομή της.asianews

Οι εμπορικές πιέσεις θολώνουν επίσης τα όρια. Το Reuters ανέφερε τον Αύγουστο ότι η Microsoft, η Amazon και η Google βρίσκονται σε συνομιλίες με τη Moonshot AI για τη φιλοξενία του μοντέλου K3 σε αμερικανικές πλατφόρμες cloud, σε αυτό που θα μπορούσε να είναι η πρώτη μεγάλη συμφωνία κατανομής εσόδων μεταξύ μιας κινεζικής εταιρείας τεχνητής νοημοσύνης και μιας αμερικανικής εταιρείας cloud. Με τον Σι να αναμένεται να πραγματοποιήσει επίσημη επίσκεψη στις ΗΠΑ αργότερα αυτόν τον μήνα για τον πρώτο επίσημο διάλογο ΗΠΑ-Κίνας για την τεχνητή νοημοσύνη υπό τη διοίκηση Τραμπ, το ερώτημα αν οι δύο δυνάμεις μπορούν να βρουν κοινό έδαφος ή αν θα εδραιώσουν περαιτέρω τα ανταγωνιστικά μπλοκ, πρόκειται να δοκιμαστεί άμεσα.enterprisedna+1