Η επιφάνεια της Γης μετατοπίστηκε στον άξονά της την εποχή των δεινοσαύρων, σύμφωνα με μελέτη

Το στερεό εξωτερικό περίβλημα της Γης αναπροσανατολίστηκε επανειλημμένα σε σχέση με τον άξονα περιστροφής της σε γρήγορες εκρήξεις κατά τη διάρκεια της Ιουρασικής και της Κρητιδικής περιόδου, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη στο περιοδικό Science. Οι ερευνητές βρήκαν τα στοιχεία σε αρχεία αλλαγών της στάθμης της θάλασσας.science+1

Η μελέτη αμφισβητεί την παγιωμένη άποψη ότι αυτή η διαδικασία, που ονομάζεται αληθής πολική περιπλάνηση (true polar wander), ήταν δευτερεύουσα ή πάντα αργή. "Αυτά τα ευρήματα καταρρίπτουν την άποψη ότι η αληθής πολική περιπλάνηση είναι αμελητέα ή σταθερά αργή", έγραψαν οι συγγραφείς. Υποστηρίζουν ότι θα πρέπει να αντιμετωπίζεται "ως ένας επεισοδιακός ρυθμιστής της αλλαγής της στάθμης της θάλασσας και πιθανώς άλλων παγκόσμιων περιβαλλοντικών και βιολογικών δυναμικών".miragenews+1

Διαβάζοντας τις ακτογραμμές

Κατά τη διάρκεια της αληθούς πολικής περιπλάνησης, ο φλοιός και ο μανδύας μετατοπίζονται μαζί σε σχέση με τον άξονα περιστροφής. Ο πυρήνας και οι κλιματικές ζώνες του πλανήτη παραμένουν συνδεδεμένα με αυτόν τον άξονα. Αυτό διαφέρει από την κίνηση του μαγνητικού βόρειου πόλου, η οποία καθοδηγείται από τον υγρό σίδηρο στον πυρήνα. Το αποτέλεσμα είναι ότι ολόκληρες περιοχές μπορούν να παρασυρθούν προς ή μακριά από τον ισημερινό.radiomitre.cienradios+1

Η διαδικασία είναι δύσκολο να διαχωριστεί από την κοινή τεκτονική πλακών και οι παλαιομαγνητικές μελέτες έχουν δώσει αντικρουόμενα αποτελέσματα. Η ομάδα, με επικεφαλής τον γεωεπιστήμονα του Πανεπιστημίου του Όσλο, Mathew Domeier, ακολούθησε μια διαφορετική προσέγγιση. Η περιστροφή της Γης διατηρεί ένα εξόγκωμα θαλασσινού νερού στον ισημερινό. Όταν η στερεή επιφάνεια ολισθαίνει, οι ωκεανοί προσαρμόζονται ανομοιόμορφα, με αποτέλεσμα ορισμένες ακτογραμμές να πλημμυρίζουν ενώ άλλες μένουν εκτεθειμένες. Οι ερευνητές εξέτασαν χάρτες πλημμυρισμένων και εκτεθειμένων εδαφών σε διαστήματα 10 εκατομμυρίων ετών κατά τα τελευταία 320 εκατομμύρια χρόνια. Στη συνέχεια χρησιμοποίησαν στατιστικά μοντέλα για να βρουν μοτίβα που ταιριάζουν με την ταχεία πολική περιπλάνηση.miragenews+2

Τέσσερα επεισόδια

Η ανάλυση εντόπισε τέσσερα διαστήματα με ισχυρά σήματα:gizmodo+1

• το μέσο Κρητιδικό, πριν από 100 έως 90 εκατομμύρια χρόνια
• το Ύστερο Ιουρασικό έως το Πρώιμο Κρητιδικό, πριν από 150 έως 140 εκατομμύρια χρόνια
• το Πρώιμο Ιουρασικό, πριν από 200 έως 190 εκατομμύρια χρόνια
• το Ολιγόκαινο έως το Μειόκαινο, πριν από 30 έως 20 εκατομμύρια χρόνια

Τα αποτελέσματα ταιριάζουν σε γενικές γραμμές με προηγούμενες παλαιομαγνητικές μελέτες και μελέτες κίνησης πλακών. Τα δεδομένα επίσης έρχονται σε αντίθεση με ορισμένες υπάρχουσες ιδέες. Η μελέτη βρήκε ελάχιστα στοιχεία ταχείας πολικής περιπλάνησης για το μεγαλύτερο μέρος του Καινοζωικού αιώνα. Δεν βρήκε κανένα ισχυρό σήμα ότι η πολική περιπλάνηση οδήγησε τη βόρεια κίνηση της υπερηπείρου Παγγαία κατά το ύστερο Λιθανθρακοφόρο και το Πέρμιο. Οι συγγραφείς δήλωσαν ότι το σήμα του Ιουρασικού χρειάζεται περαιτέρω μελέτη.miragenews+1

Ακόμη και τα "ταχεία" επεισόδια εκτυλίχθηκαν σε διάστημα εκατομμυρίων ετών. Όπως σημείωσε το Radio Mitre, μία μοίρα ανά εκατομμύριο χρόνια δεν μπορεί να γίνει αισθητή, αλλά σε διάστημα 10 εκατομμυρίων ετών αρκεί για να αλλάξει το γεωγραφικό πλάτος ολόκληρων ηπείρων. Η αληθής πολική περιπλάνηση συμβαίνει ακόμα και σήμερα με ρυθμό περίπου 10 εκατοστών το χρόνο, σύμφωνα με τη μελέτη.radiomitre.cienradios+1

Η μελέτη δεν υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες σχετικά με τις επιπτώσεις στη ζωή. Οι συγγραφείς υποδηλώνουν ότι παρόμοια γρήγορα επεισόδια πιθανότατα συνέβησαν και νωρίτερα στην ιστορία της Γης. "Υπονοούν περαιτέρω ότι παρόμοια επεισόδια ταχείας αληθούς πολικής περιπλάνησης είναι πιθανό να έχουν διακόψει προηγούμενα διαστήματα της ιστορίας της Γης", έγραψαν.gizmodo