Επιστήμονες ανακάλυψαν κρυφό ανοσοποιητικό όργανο στο κρανίο που καταπολεμά τον καρκίνο του εγκεφάλου

Ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ουάσινγκτον (Washington University School of Medicine) στο Σεντ Λούις εντόπισαν ανοσοποιητικές δομές που μοιάζουν με λεμφαδένες μέσα στον μυελό των οστών του κρανίου ποντικιών, αποκαλύπτοντας αυτό που περιγράφουν ως εξειδικευμένους «σταθμούς ασφαλείας» τοποθετημένους για να υπερασπίζονται τον εγκέφαλο από τον καρκίνο και πιθανώς άλλες νευρολογικές ασθένειες. Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στις 19 Αυγούστου στο περιοδικό Nature, σημειώνει την πρώτη φορά που εντοπίζονται τέτοια ανοσοποιητικά κέντρα στα οστά.medicine.washu+1

Ένα Νέο Σύνορο στην Ανοσία του Εγκεφάλου

Για δεκαετίες, η επικρατούσα επιστημονική άποψη ήταν ότι ο εγκέφαλος και το ανοσοποιητικό σύστημα λειτουργούσαν σε μεγάλο βαθμό απομονωμένα. Τα νέα ευρήματα ανατρέπουν αυτή την υπόθεση, δείχνοντας ότι ο εγκέφαλος όχι μόνο επικοινωνεί με το ανοσοποιητικό σύστημα, αλλά έχει εγκαταστήσει κέντρα ανοσολογικής απόκρισης στην πλησιέστερη δυνατή τοποθεσία: στον μυελό των οστών του κρανίου ακριβώς από πάνω του.medicalxpress+1

Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής τον κύριο συγγραφέα Jonathan Kipnis, παρακολούθησε την κίνηση πρωτεϊνών από τον εγκέφαλο μέσω μικροσκοπικών καναλιών στο κρανίο προς τον μυελό των οστών, όπου ανακάλυψε δομές που μοιάζουν με τα βλαστικά κέντρα που συνήθως συναντώνται στους λεμφαδένες. Σε αυτά τα κέντρα, τα βοηθητικά Τ-λεμφοκύτταρα των λεμφοζιδίων (T follicular helper cells) βοηθούν τα Β-λεμφοκύτταρα να παράγουν αντισώματα για την καταπολέμηση ασθενειών.medicine.washu+1

«Αυτή η μελέτη αποκαλύπτει ότι ο μυελός των οστών του κρανίου είναι πολύ περισσότερο από ένα απλό δομικό πλαίσιο: φιλοξενεί άγνωστα μέχρι πρότινος κέντρα για ανοσολογικές αποκρίσεις ειδικές για τον εγκέφαλο», δήλωσε ο Kipnis. Ο πρώτος συγγραφέας Jang Hyun Park, μεταδιδακτορικός ερευνητής που ξεκινά το δικό του εργαστήριο στο Προηγμένο Ινστιτούτο Επιστήμης και Τεχνολογίας της Κορέας (KAIST), τη χαρακτήρισε «μια συναρπαστική ανακάλυψη που επισημαίνει ότι ένας πολύπλοκος εγκέφαλος απαιτεί τις δικές του εξειδικευμένες ανοσοποιητικές δομές για να τον υπερασπιστούν».medicine.washu

Δυνατότητες Καταπολέμησης του Καρκίνου

Για να ελέγξει τη λειτουργία αυτών των δομών, η ομάδα χρησιμοποίησε ένα μοντέλο γλοιοβλαστώματος σε ποντίκια. Όταν κατέστρεψαν τα ανοσοποιητικά κέντρα του κρανίου με ένα φάρμακο, οι όγκοι αναπτύχθηκαν ταχύτερα και η επιβίωση μειώθηκε. Αντίθετα, όταν χορήγησαν ένα μείγμα τριών πρωτεϊνών ενίσχυσης του ανοσοποιητικού μέσω μιας γέλης (gel) που εφαρμόστηκε κάτω από το τριχωτό της κεφαλής, τα ποντίκια εμφάνισαν ισχυρότερες ανοσολογικές αποκρίσεις κατά του όγκου και έζησαν περισσότερο.medicalxpress+1

Οι ερευνητές βρήκαν επίσης ενδείξεις παρόμοιων ανοσοποιητικών κυττάρων στον μυελό των οστών του ανθρώπινου κρανίου, γεγονός που υποδηλώνει ότι ανάλογες δομές ενδέχεται να υπάρχουν και στους ανθρώπους. Εάν επιβεβαιωθεί, η ανακάλυψη θα μπορούσε να ανοίξει νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις για τους όγκους του εγκεφάλου και τις νευροεκφυλιστικές παθήσεις, συμπεριλαμβανομένης της νόσου Alzheimer, με πιθανή πρόσβαση μέσω του κρανίου χωρίς σημαντικές συστηματικές παρενέργειες.medicine.washu+1

Χτίζοντας πάνω σε μια Δεκαετία Ανακαλύψεων

Το εύρημα αυτό βασίζεται σε προηγούμενη εργασία της ίδιας ομάδας, η οποία είχε εντοπίσει λεμφικά αγγεία στο εξωτερικό περίβλημα του εγκεφάλου και αργότερα ανακάλυψε τα μικροσκοπικά κανάλια που συνδέουν το κρανίο, τη σκληρά μήνιγγα και τον εγκεφαλικό ιστό. Ο Eric Topol, εξέχων ερευνητής στο Scripps Research, σημείωσε τις ευρύτερες προεκτάσεις της ανακάλυψης, γράφοντας ότι ο ανοσοποιητικός ρόλος του κρανίου «μπορεί επίσης να είναι σημαντικός έναντι νευροεκφυλιστικών ασθενειών όπως η νόσος Alzheimer».x+2