Ο Τραμπ υπέγραψε συμφωνία ασφαλείας για τη Γροιλανδία με τη Δανία στον ΟΗΕ

Ο Πρόεδρος Τραμπ υπέγραψε την Τρίτη μια τριμερή συμφωνία ασφαλείας με τη Δανία και τη Γροιλανδία στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη, εξασφαλίζοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες διευρυμένη στρατιωτική και εμπορική παρουσία στο στρατηγικής σημασίας νησί της Αρκτικής.usnews+1

Η συμφωνία, την οποία υπέγραψαν ο Τραμπ, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν και ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, επιτρέπει στις ΗΠΑ να ιδρύσουν δύο νέες στρατιωτικές βάσεις στο Νάρσαρσουακ και το Μέστερσβιγκ, να επεκτείνουν τις δραστηριότητες στην υπάρχουσα βάση Pituffik Space Base και να αναπτύξουν ένα σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας «Golden Dome» στο νησί. «Θα έχουμε μια εξαιρετική σχέση, μια ασφαλή σχέση, και ανυπομονούμε για αυτήν», δήλωσε ο Τραμπ κατά την τελετή.reuters+3

Τι προβλέπει η συμφωνία

Η συμφωνία απαγορεύει σε οποιοδήποτε κράτος εκτός ΝΑΤΟ να ιδρύει στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη Γροιλανδία ή να πραγματοποιεί ευαίσθητες επενδύσεις στο νησί χωρίς τη συγκατάθεση και των τριών συμβαλλόμενων μερών. «Κανένας αντίπαλος των ΗΠΑ δεν θα επιτρέπεται πλέον να εγκαθιδρύσει στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία ή να κάνει ευαίσθητες επενδύσεις εκεί χωρίς τη ρητή γραπτή έγκρισή μας», δήλωσε ο Τραμπ στις δηλώσεις του στον ΟΗΕ. Αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ ανέφερε ότι η συμφωνία δημιουργεί «μόνιμες» εγγυήσεις ότι «μόνο οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί μας μπορούν να πραγματοποιούν ευαίσθητες επενδύσεις στη Γροιλανδία», τερματίζοντας ένα καθεστώς που επέτρεπε σε αντιπάλους να επενδύουν σε ευαίσθητους τομείς του νησιού.reuters+2

Η συμφωνία επιβεβαιώνει την κυριαρχία της Γροιλανδίας ως τμήμα του Βασιλείου της Δανίας, υποχωρώντας από τις προηγούμενες απαιτήσεις του Τραμπ για προσάρτηση του εδάφους. Η Φρεντέρικσεν τη χαρακτήρισε «μια ακόμα μεγαλύτερη και καλύτερη συμφωνία» από την αρχική αμυντική συνθήκη ΗΠΑ-Δανίας του 1951. «Μια συμφωνία που μπορεί να κρατήσει για πάντα», είπε.politico+2

Τέλος στη διπλωματική κρίση

Η υπογραφή επισφραγίζει σχεδόν δύο χρόνια έντασης που ξεκίνησαν τον Ιανουάριο του 2025, όταν ο Τραμπ απείλησε να «πάρει» τη Γροιλανδία, αρνούμενος κατά καιρούς να αποκλείσει τη χρήση στρατιωτικής βίας. Η αντιπαράθεση πίεσε τη διατλαντική συμμαχία και προκάλεσε διπλωματική κρίση εντός του ΝΑΤΟ. Ο Τραμπ μετρίασε τη στάση του στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός τον Ιανουάριο του 2025, δηλώνοντας ότι δεν θα «χρησιμοποιήσει βία» και ότι είχε θεσπίσει ένα «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε.foreignpolicy

Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λόκε Ράσμουσεν δήλωσε στο TV2 την Κυριακή ότι η ασφάλεια της Αρκτικής στο πλαίσιο της συμφωνίας θα διαχειρίζεται σε μεγάλο βαθμό από το ΝΑΤΟ, μια διατύπωση που διαφέρει από τον χαρακτηρισμό του Τραμπ περί μονομερούς ελέγχου από τις ΗΠΑ. Αυτό το χάσμα ερμηνείας αναμένεται να προσελκύσει την προσοχή καθώς οι παγκόσμιοι ηγέτες συνεχίζουν τις συναντήσεις τους στη Γενική Συνέλευση αυτή την εβδομάδα.foreignpolicy

Τα διακυβεύματα στην Αρκτική

Η συμφωνία θα μπορούσε να δώσει στις Ηνωμένες Πολιτείες ευρεία επιρροή στα αποθέματα κρίσιμων ορυκτών και σπάνιων γαιών της Γροιλανδίας, αν και το σκληρό κλίμα του νησιού, οι περιορισμένες υποδομές και η τοπική αντίθεση ενδέχεται να επιβραδύνουν τις προσπάθειες εξόρυξης. Οι μετοχές εταιρειών που συνδέονται με τη Γροιλανδία και τις σπάνιες γαίες σημείωσαν άνοδο τη Δευτέρα μετά την αρχική ανακοίνωση της συμφωνίας από τον Τραμπ την Παρασκευή.foreignpolicy