დიზელის გლობალური დეფიციტი, სავარაუდოდ, 2027 წლამდე გაგრძელდება

ირანსა და უკრაინაში მიმდინარე ომებით გამოწვეული დიზელის გლობალური დეფიციტი, სავარაუდოდ, მომავალ წლამდე არ შემსუბუქდება, რაც საწვავის ფასების ზრდას იწვევს და ეკონომიკურ ტვირთად აწვება როგორც აშშ-ს, ისე სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიას.

აშშ-ს ენერგეტიკული ინფორმაციის ადმინისტრაციის მონაცემებით, 11 სექტემბრისთვის აშშ-ში დიზელის მარაგები 107.9 მილიონ ბარელამდე დაეცა, რაც 1982 წლიდან მოყოლებული წლის ამ პერიოდისთვის ყველაზე დაბალი მაჩვენებელია. დიზელის საცალო ფასმა ამ თვეში პირველად გადააჭარბა 6 დოლარს გალონზე, ხოლო AAA-ს მონაცემებით, 14 სექტემბერს რეკორდული მაჩვენებელი 6.23 დოლარი დაფიქსირდა. დეფიციტი მძიმე მდგომარეობაში აყენებს ფერმერებს, მძღოლებსა და მწარმოებლებს.thenationalnews+2

საცავები ცარიელი რჩება

ბაზრის დაძაბულობის ერთ-ერთი ყველაზე ნათელი ნიშანი დიზელის შენახვის ბაზარზე შეინიშნება. Reuters-ის მიერ ციტირებული საცავების ბროკერის, The Tank Tiger-ის მონაცემებით, ჩრდილოეთ ამერიკის გადამამუშავებლები და ტრეიდერები საცავების იჯარის განახლებაზე უარს ამბობენ, რადგან შესანახი საწვავი პრაქტიკულად არ არსებობს ↗ 1.31%. The Tank Tiger-ის ოპერაციების დირექტორის, სტივენ ბარსამიანის თქმით, ოქტომბრისთვის ჩრდილოეთ ამერიკასა და კარიბის ზღვის აუზში დიზელის შესანახი თავისუფალი სიმძლავრე ოთხწლიან მაქსიმუმამდე, 13 მილიონ ბარელამდე გაიზარდა (ივნისში ეს მაჩვენებელი 11 მილიონი იყო).reuters

"რატომ უნდა გადაიხადო საცავის ქირა, როდესაც შესანახი დიზელი არ არსებობს?" – განაცხადა ბარსამიანმა.reuters

მარაგების კლება და საცავების თავისუფალი ადგილების ზრდა იმაზე მიუთითებს, რომ ბაზრის მონაწილეები მიწოდების დეფიციტს სულ მცირე 2027 წლის პირველ კვარტალამდე ელოდებიან, დასძინა ბარსამიანმა.finance.yahoo+1

EIA-ს პროგნოზი: დაძაბულობა გრძელდება

EIA-ს სექტემბრის მოკლევადიანი ენერგეტიკული პროგნოზის მიხედვით, აშშ-ში დისტილატების მარაგები ამ თვეში 100 მილიონ ბარელზე დაბლა ჩამოვა და 2026 წლის ბოლომდე და 2027 წლის უმეტეს პერიოდში ხუთწლიან მინიმუმზე დაბლა დარჩება. სააგენტომ 2027 წლისთვის დიზელის საცალო ფასის პროგნოზი 33 ცენტით, საშუალოდ 4.40 დოლარამდე გაზარდა, რაც გლობალური მიწოდების მუდმივ სიმცირეს უკავშირდება.axios+3

ევროპული მარაგებიც ამოწურულია. Reuters-ის მიერ ციტირებული Insights Global-ის მონაცემებით, ივლისში ამსტერდამ-როტერდამ-ანტვერპენის ჰაბში დიზელის მარაგები ხუთწლიან საშუალო მაჩვენებელზე 16%-ით დაბალი იყო. სინგაპურში დისტილატების მარაგები ბოლო კვირების განმავლობაში საშუალოდ 8.2 მილიონ ბარელს შეადგენდა, რაც 2025 წლის საშუალო მაჩვენებელზე (9.6 მილიონი) ნაკლებია.reuters

გეოპოლიტიკური რისკები კრიზისს ამწვავებს

საუდის არაბეთის აღმოსავლეთ-დასავლეთის მილსადენზე 10 სექტემბერს განხორციელებულმა დრონების თავდასხმამ გლობალური მიწოდების შეფერხება კიდევ უფრო გაამწვავა. Bloomberg-ის ცნობით, Saudi Aramco-მ გასულ კვირას ევროპელ გადამამუშავებლებს აცნობა, რომ გრძელვადიანი კონტრაქტების ფარგლებში ოქტომბერში ნედლ ნავთობს ვერ მიიღებდნენ. ევროპელი მყიდველები ახლა აზიელ გადამამუშავებლებს ეჯიბრებიან ალტერნატიული ნედლეულის მოსაპოვებლად, რამაც ევროპის ფიზიკურ ბაზარზე ტვირთის ფასი ბარელზე 120 დოლარს გადააჭარბა.dailycaller

რუსეთის მიერ დიზელის ექსპორტზე დაწესებულმა აკრძალვამ, რომელიც ოქტომბრის ბოლომდე გახანგრძლივდა, და ახლო აღმოსავლეთში გადამამუშავებელი სიმძლავრეების შეფერხებამ ბაზარს გამოსავალი თითქმის არ დაუტოვა. ანალიტიკოსები მოელიან, რომ დიზელის გადამუშავების რეკორდული მარჟები – აშშ-ში დიზელის კრეკ-სპრედმა 14 სექტემბერს ბარელზე 118.62 დოლარს მიაღწია – წარმოების ზრდას წაახალისებს, თუმცა ირანისა და უკრაინის კონფლიქტების ნებისმიერმა ესკალაციამ შესაძლოა ფასების ახალი ზრდა გამოიწვიოს.reuters

"მიმდინარე ფუნდამენტური ფაქტორები იმაზე მიუთითებს, რომ მაღალი ფასები კიდევ დიდხანს შენარჩუნდება," – განაცხადა StoneX-ის ენერგეტიკული ბაზრის სტრატეგიის დირექტორმა ალექს ჰოდესმა ↗ 1.04%.reuters